Κι αυτή είναι μόνο η αρχή… Τα δύο εκατομμύρια και πλέον έχουν ξεπεράσει μέσα σε λιγότερο από δύο βδομάδες οι πρόσφυγες πολέμου που εγκατέλειψαν την Ουκρανία. Είναι κατά προσέγγιση το 4,5% του πληθυσμού της χώρας, με το ένα εκατομμύριο να είναι παιδιά – «μια σκοτεινή ιστορική πρωτιά», κατά τη Unicef, που επιβεβαιώνει εκτός των άλλων τη δυσοίωνη εκτίμηση του ύπατου αρμοστή του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες, Φιλίπο Γκράντι, πως πρόκειται για την ταχύτερα εξελισσόμενη προσφυγική κρίση στην Ευρώπη από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Ακόμα, δε, μιλάμε για το πρώτο κύμα φυγής, με τον Γκράντι να εκφράζει φόβους πως το επόμενο θα αποτελείται πιθανώς από πιο ευάλωτα άτομα, χωρίς οικονομική ευχέρεια και υποστήριξη από συγγενείς και φίλους στις γειτονικές και μη χώρες υποδοχής.
«Αν ο πόλεμος συνεχιστεί, θα αρχίσουμε να βλέπουμε ανθρώπους που δεν έχουν πόρους και διασυνδέσεις κι αυτό θα γίνει ένα περίπλοκο ζήτημα για να διαχειριστούν οι χώρες της Ευρώπης. Θα υπάρξει ανάγκη για ακόμα περισσότερη αλληλεγγύη από όλους στην Ευρώπη και πέραν αυτής» διαμήνυσε, επαινώντας την «υποδειγματική» υποδοχή που επιφυλάσσουν στους πρόσφυγες από την Ουκρανία ειδικά τα όμορά της κράτη. Οπως επισήμανε ο Γκράντι, οι πόλεμοι στη Βοσνία και το Κόσοβο είχαν επίσης προκαλέσει μεγάλα προσφυγικά κύματα «ίσως δύο ή τριών εκατομμυρίων, αλλά σε περίοδο οχτώ ετών».
Ο ΟΗΕ βάσιζε ώς τώρα τα σχέδιά του για παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας υπολογίζοντας ότι οι πρόσφυγες θα φτάσουν συνολικά τα τέσσερα εκατομμύρια, ενδέχεται όμως να αναθεωρήσει προς τα πάνω τις ήδη ζοφερές προβλέψεις του. «Θα προχωρήσει γρήγορα ο πόλεμος προς τη δυτική Ουκρανία; Τότε θα έχουμε τεράστιες ροές, επειδή πολύς κόσμος έχει βρει καταφύγιο σ’ αυτή την περιοχή. Θα πέσει το Κίεβο; Αυτό θα προκαλέσει επίσης μια μεγάλη μετακίνηση ανθρώπων» πιθανολόγησε ο ύπατος αρμοστής.
«Περισσότερα θα έρθουν, χειρότερα θα έρθουν, εκατομμύρια ακόμη θα τραπούν σε φυγή και πρέπει να τους καλωσορίσουμε» προειδοποίησε χθες από την πλευρά της η Ευρωπαία επίτροπος Εσωτερικών Υποθέσεων, Ιλβα Γιόχανσον, καθώς η Ε.Ε. έχει αντιστρέψει συγκυριακά και α λα καρτ την άτεγκτη ξενοφοβική πολιτική της έναντι των προσφύγων. Οπως παρατηρούσε προς επίρρωση το Reuters, το ευρωπαϊκό μπλοκ έχει ήδη δεχτεί στην επικράτειά του «περισσότερους ανθρώπους αθροιστικά απ’ όσους το 2015 και 2016, όταν ο πόλεμος στη Συρία πυροδότησε το προηγούμενο κύμα μετανάστευσης στην Ευρώπη διχάζοντας τα 27 κράτη-μέλη. […] Ανατολικές χώρες της Ε.Ε., με επικεφαλής Πολωνία και Ουγγαρία, είχαν αρνηθεί να δεχτούν οποιονδήποτε, λέγοντας πως αυτό θα απειλούσε την εθνική τους ασφάλεια και τις χριστιανικές τους παραδόσεις».
Βάζοντας τώρα στην άκρη την τοξική αυτή ρητορική και ανοίγοντας διάπλατα τα σύνορά της, η Πολωνία είχε υποδεχτεί μέχρι χθες πάνω από 1,2 εκατομμύριο πρόσφυγες από την Ουκρανία. Οι αριθμοί για τις υπόλοιπες γειτονικές χώρες παρέμεναν συγκεχυμένοι, καθώς τουλάχιστον 210.000 είχαν ήδη αναχωρήσει με προορισμό άλλα ευρωπαϊκά κράτη, όπως τη Γερμανία.
Σύμφωνα με τα επίσημα χθεσινά στοιχεία της Υπατης Αρμοστείας, στη Ρουμανία είχαν καταφύγει πάνω από 82.000, στη Σλοβακία τουλάχιστον 140.000 και στην Ουγγαρία 191.000, με τον μισαλλόδοξο -και φιλορώσο, μην ξεχνάμε- πρωθυπουργό της Βίκτορ Ορμπαν να το παίζει ψηφοθηρικά ανθρωπιστής εν όψει και των κρίσιμων βουλευτικών εκλογών της 3ης Απριλίου, έχοντας αυτή τη φορά να αντιμετωπίσει ισχυρό αντίπαλο: τον κοινό υποψήφιο των κομμάτων της αντιπολίτευσης, Πίτερ Μάρκι-Ζάι. Στη Μολβαδία, που δεν είναι μέλος της Ε.Ε. και συγκαταλέγεται στις φτωχότερες χώρες της Ευρώπης, βρίσκονταν τουλάχιστον 82.000. Στην ίδια τη Ρωσία, δε, είχαν επιλέξει να καταφύγουν 99.300 άνθρωποι.
Κράξιμο πάντως στα σύνορα Πολωνίας – Ουκρανίας «έφαγε» χθες ένας άλλος όψιμα… φιλάνθρωπος και συνάμα φιλορώσος, ο ξενόφοβος επικεφαλής της ιταλικής Λέγκα, Ματέο Σαλβίνι, που θέλησε υποκριτικά όχι μόνο να επιδείξει την «αλληλεγγύη» του στους Ουκρανούς πρόσφυγες αλλά και να συνδράμει, λέει, στον συντονισμό της μετάβασης και στέγασής τους στην Ιταλία, αποφεύγοντας παράλληλα να καταδικάσει ονομαστικά τον Βλαντίμιρ Πούτιν – τον «καλύτερο πολιτικό άντρα στη Γη αυτή τη στιγμή», όπως διατυμπάνιζε το 2019.
Ο δήμαρχος της πολωνικής μεθοριακής πόλης Πρζέμισλ, στην οποία βρίσκουν προσωρινό καταφύγιο δεκάδες χιλιάδες πρόσφυγες κάθε μέρα προτού αναχωρήσουν για άλλους προορισμούς, αρνήθηκε δημόσια να καλωσορίσει τον Σαλβίνι και τον αποδοκίμασε έντονα, καλώντας τον να δει «τι έχει κάνει ο φίλος σου ο Πούτιν».
Φόβους ότι ο πόλεμος, σε συνδυασμό με την προσφυγική και ανθρωπιστική κρίση που πυροδοτεί, ενδέχεται να προκαλέσει επιπλέον και μια περιφερειακή υγειονομική καταστροφή στις χώρες πρώτης γραμμής εξέφρασε ο ΠΟΥ διά στόματος του περιφερειακού διευθυντή του για την Ευρώπη, Χανς Κλούγκε.
Μιλώντας στο Reuters ανέφερε μεν ότι τα -ήδη εξαντλημένα από δύο χρόνια πανδημίας- συστήματα υγείας στα κράτη αυτά προς το παρόν αντέχουν, ανησυχώντας όμως πως δεν απέχουν πολύ από τα όρια κατάρρευσής τους αν βρεθούν να πλημμυρίζουν από Ουκρανούς αμάχους που έχουν επείγουσα ανάγκη περίθαλψης. Ηδη, σύμφωνα με τον επικεφαλής της παιδιατρικής κλινικής νοσοκομείου της Βαρσοβίας, σχεδόν κάθε προσφυγόπουλο που φτάνει εκεί βγαίνει θετικό στον νέο κορονοϊό, πιθανώς λόγω του χάους και του συνωστισμού κατά τη μαζική φυγή από την Ουκρανία.
