«Ολη μέρα κλαίω από τη στενοχώρια μου που άφησα πίσω τους αγαπημένους μου, τον άντρα μου, τους γονείς μου. Φοβάμαι μήπως δεν τους ξαναδώ. Μακάρι να τελειώσει αυτός ο πόλεμος». Η Αλεξάντρα, που καταθέτει τη μαρτυρία της στο Associated Press, είναι μια γυναίκα 33 χρονών που έφυγε από το Ντνίπρο στην Ανατολική Ουκρανία κι έγινε πρόσφυγας στην Πολωνία. Είναι μία από τα 2,8 εκατομμύρια των Ουκρανών προσφύγων που έχουν διαφύγει σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες και συγκεκριμένα μία από τους 1,7 εκατομμύρια συμπατριώτες της που φιλοξενούνται στην Πολωνία, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του ΟΗΕ.
«Αν δεν λάβουμε διεθνή βοήθεια, θα καταλήξουμε σε προσφυγική καταστροφή» προειδοποίησε πριν από λίγες μέρες ο πρόεδρος της χώρας Αντρέι Ντούντα σε κοινή συνέντευξη Τύπου με την αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Κάμαλα Χάρις, ζητώντας χείρα βοηθείας από τρίτες χώρες. «Η πόλη μας παραμένει ο βασικός προορισμός για τους πρόσφυγες από την Ουκρανία. Η κατάσταση γίνεται μέρα με τη μέρα όλο και πιο δύσκολη» δήλωσε μέσω τουίτερ ο Ραφάλ Τρζασκόφσκι, δήμαρχος της Βαρσοβίας όπου αυτή τη στιγμή διαμένουν περισσότεροι από 300.000 πρόσφυγες. «Εχω την αίσθηση ότι η Βαρσοβία είναι γεμάτη και το ακούω από πολλούς. Τα σημεία υποδοχής στην πόλη είναι κι αυτά υπερπλήρη» λέει στην «Guardian» η Μαριάννα Οσολίνσκα, συντονίστρια της ΜΚΟ Club of Catholic Intelligentsia που ασχολείται με τους πρόσφυγες.
Οσο συγκινητική όμως κι αν είναι η αγκαλιά που άνοιξε η Πολωνία για τους πρόσφυγες από την Ουκρανία, δεν μπορεί κανείς να μην αντιπαραβάλει την τωρινή στάση της χώρας με τη σκληρή καταστολή που επέδειξε κατά το καλοκαίρι και το φθινόπωρο απέναντι στους πρόσφυγες από τη Μέση Ανατολή που επιχειρούσαν να περάσουν στο έδαφός της μέσω Λευκορωσίας. Ή την υποκρισία του (ακρο)δεξιού προέδρου της Ουγγαρίας, Βίκτορ Ορμπαν, που δεν ήθελε να πάρει ούτε έναν πρόσφυγα από τη Συρία, αλλά μέσα στις τελευταίες 20 μέρες έχει υποδεχτεί πάνω από 255.000 Ουκρανούς πρόσφυγες.
Την ίδια στιγμή αρχίζουν να διαφαίνονται τα πρώτα σημάδια μιας ενδεχόμενης νέας προσφυγικής κρίσης στα σύνορα της Λευκορωσίας. Σύμφωνα με χθεσινό ρεπορτάζ της «Guardian», οι ένοπλες δυνάμεις της Λευκορωσίας απωθούν διά της βίας τους πρόσφυγες από τη Μέση Ανατολή που παραμένουν στο έδαφός της είτε ξανά προς Πολωνία είτε προς Ουκρανία, στο στόμα του λύκου δηλαδή. Αυτό καταγγέλλουν στο ρεπορτάζ αιτούντες άσυλο οι οποίοι έβγαλαν τον χειμώνα σε ένα αυτοσχέδιο κατάλυμα στο Μπρούζγκι, ένα χωριό της Λευκορωσίας μόλις ένα χιλιόμετρο από τα σύνορα με την Πολωνία, οι οποίοι στις 5 Μαρτίου εκδιώχθηκαν από ένοπλους στρατιώτες οι οποίοι τους προσέφεραν δύο επιλογές: Πολωνία, όπου τους περιμένει βίαιη επαναπροώθηση, ή Ουκρανία.
Υπολογίζεται ότι περισσότεροι από χίλιοι αιτούντες άσυλο έβγαλαν τον χειμώνα στο Μπρούζγκι, αλλά περίπου 10 μέρες μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία δόθηκε εντολή να αδειάσουν τα καταλύματα. Πολωνικές ΜΚΟ που ασχολούνται με το προσφυγικό παρατηρούν νέα κινητικότητα στα σύνορα από πλευράς Λευκορωσίας, όπως λένε στη βρετανική εφημερίδα. Οι ίδιες ΜΚΟ εκφράζουν τον φόβο για εκ νέου εργαλειοποίηση των αιτούντων άσυλο και για το ξέσπασμα άλλης μιας κρίσης στα βορειοανατολικά σύνορα της Πολωνίας με τη Λευκορωσία, η οποία, σε συνδυασμό με την πίεση από την έλευση των προσφύγων από την Ουκρανία, θα επιφέρει πολιτικό και υλικοτεχνικό χάος.
