Την απόφασή του να προχωρήσει σε ριζικές αλλαγές στον ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. έκανε πράξη χθες ο Αλέξης Τσίπρας. Κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης του Πολιτικού Συμβουλίου που είχε αντικείμενο το επικείμενο συνέδριο, προχώρησε σε μια σειρά προτάσεων που αλλάζουν άρδην τα δεδομένα στο κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης.
Ανάμεσα στις αλλαγές, ξεχωρίζει η πρότασή του για εκλογή του προέδρου του κόμματος αλλά και της Κεντρικής Επιτροπής από τα μέλη που είναι εγγεγραμμένα στον ΣΥΡΙΖΑ και όχι από το συνέδριο. Πρόκειται για μια πρόταση που είχε τον χαρακτήρα του αιφνιδιασμού, με δεδομένο το γεγονός ότι έως σήμερα είχε ακουστεί το ενδεχόμενο του πρώτου σκέλους (η εκλογή του προέδρου από τη βάση) και χωρίς καμία αναφορά στην Κεντρική Επιτροπή.
Η ψηφοφορία που ακολούθησε στο τέλος της πολύωρης συνεδρίασης επιδοκίμασε την πρόταση Τσίπρα με 28 ψήφους υπέρ και 11 κατά (απουσίαζαν οι κυρίες Κνήτου και Βάρτζελη).
Την εισήγηση καταψήφισαν τα στελέχη της «Ομπρέλας» που εξέφρασαν έντονες ενστάσεις, όπως επίσης και ο γραμματέας της νεολαίας του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. Οι αλλαγές που πρότεινε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ είναι οι κάτωθι:
1. Ψηφιακή δομή και λειτουργία
Θεσπίζεται σε όλα τα επίπεδα του κόμματος η δυνατότητα ψηφιακής ή υβριδικής λειτουργίας των οργάνων, εκτός της διά ζώσης που παραμένει φυσικά ο κανόνας, καθώς και αναγνωρίζεται θεσμικά η ψηφιακή πλατφόρμα του κόμματος και αναβαθμίζεται ο ρόλος της ως εργαλείου όχι απλώς ενημέρωσης αλλά και διαβούλευσης και ψηφοφορίας.
2. Απλοποίηση της διαδικασίας ένταξης στο κόμμα
Με μια απλή αίτηση είτε στην Οργάνωση Μελών είτε κεντρικά στο κόμμα είτε στην ηλεκτρονική πλατφόρμα iSyriza.gr, ο κάθε πολίτης που το επιθυμεί γίνεται αυτοδίκαια μέλος του ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. Για περιπτώσεις ενστάσεων προκειμένου να προστατεύεται πολιτικά το κόμμα, δίνεται στα μέλη της Ο.Μ., στην οποία εντάσσεται το νέο μέλος, η δυνατότητα προσφυγής κατά της ένταξης στην Επιτροπή Δεοντολογίας.
3. Συμμετοχική και άμεση δημοκρατία
Τα μέλη έχουν πολύ πιο ουσιαστικό ρόλο από το να συζητάνε ήδη ειλημμένες αποφάσεις καθώς αποκτούν δικαίωμα να λαμβάνουν τις κρίσιμες αποφάσεις, όπως π.χ. για τη συμμετοχή σε μια κυβέρνηση, μέσα από τη διεξαγωγή καθολικών δημοψηφισμάτων.
Επίσης, τα μέλη εκλέγουν αντιπροσώπους όχι μόνο για το συνέδριο αλλά και σε δημοτικές και περιφερειακές συντονιστικές επιτροπές και το Εθνικό Συμβούλιο, ενισχύοντας έτσι την παρέμβασή τους σε δημοτικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο. Αποφασίζουν με προκριματικές εκλογές, στις οποίες δύναται να συμμετέχουν και οι φίλοι του κόμματος, για τη συγκρότηση τοπικών ψηφοδελτίων για εθνικές ή αυτοδιοικητικές εκλογές.
4. Εκλογή της ηγεσίας του κόμματος απευθείας από τη βάση του κόμματος
Τόσο η Κεντρική Επιτροπή όσο και ο πρόεδρος του κόμματος θα εκλέγονται απευθείας από τα μέλη του κόμματος με καθολική ψηφοφορία, με ενιαία λίστα. Το συνέδριο του κόμματος θα εγκρίνει, πέρα από το κείμενο πολιτικής απόφασης, και τις υποψηφιότητες για την Κεντρική Επιτροπή καθώς και για την προεδρία του κόμματος.
Η καθολική ψηφοφορία θα διεξάγεται μετά το συνέδριο. Με αυτή τη διαδικασία τα μέλη του κόμματος αποκτούν απευθείας και χωρίς διαμεσολαβήσεις τη δύναμη να αποφασίζουν για τη συλλογική τους ηγεσία. Και αυτό αποτελεί ένα ισχυρό κίνητρο εγγραφής μελών και συμμετοχής στις κομματικές διαδικασίες για τους φίλους του κόμματος και ιδιαίτερα για τους νέους ανθρώπους που θέλουν να γνωρίζουν ότι η συμμετοχή τους έχει νόημα, καθώς συνδιαμορφώνουν τις κρίσιμες αποφάσεις.
Σημειώνεται επίσης ότι δεν υπάρχει διάκριση ανάμεσα σε σώμα που εκλέγει τον πρόεδρο και την Κεντρική Επιτροπή, οπότε κανείς δε μπορεί να ισχυριστεί ότι η πρόταση αποβλέπει σε αρχηγικό κόμμα αλλά αντίθετα σε πιο δημοκρατικό και συμμετοχικό κόμμα. Τέλος, η διαδικασία αυτή περιφρουρεί τη δυνατότητα οι τάσεις να λειτουργούν ως ρεύματα ιδεών, αλλά τις αποτρέπει από το να λειτουργούν ως μηχανισμοί αναπαραγωγής στελεχών με τα λεγόμενα «χαρτάκια» σε κάθε συνέδριο.
5. Θητείες στελεχών σε Βουλή – Ευρωβουλή – Κεντρική Επιτροπή
Προτείνεται η εισαγωγή ανώτατου ορίου στις τρεις θητείες ή στα δώδεκα συνεχόμενα χρόνια στη Βουλή/Ευρωβουλή και αντίστοιχα και στην Κεντρική Επιτροπή και την Πολιτική Γραμματεία του κόμματος, ώστε απρόσκοπτα να διασφαλίζεται η ανανέωση του στελεχικού δυναμικού.
6. Ισότητα φύλων στην Κεντρική Επιτροπή
Καθιερώνεται σε όλα τα επίπεδα, σώματα και όργανα του κόμματος, αλλά και στη συγκρότηση ψηφοδελτίων για δημόσια αξιώματα η πλήρης ισότητα των φύλων, δηλαδή ισάριθμη αντιπροσώπευση. Πρόκειται για μια μεγάλη καινοτομία για τα ελληνικά πράγματα καθώς ο ΣΥΡΙΖΑ-Π.Σ. θα είναι το πρώτο κόμμα στη χώρα που υιοθετεί την απόλυτη ισότητα 50%-50% σε άνδρες και γυναίκες στη συλλογική του ηγεσία.
Μέχρι σήμερα υπήρχε ποσόστωση φύλου στο 30%. Προβλέπεται μάλιστα η δημιουργία Παρατηρητηρίου κατά των Διακρίσεων ως προσπάθειας υπέρβασης των διακρίσεων και υπέρ της συμπερίληψης, με αρμοδιότητα να διερευνά προκαταρκτικά καταγγελίες για διακρίσεις και αν κριθεί σκόπιμο να παραπέμπει στην Επιτροπή Δεοντολογίας.
7. Θέσπιση Επιτροπής Δεοντολογίας/πειθαρχικές κυρώσεις
Διαμορφώνεται ένα αναλυτικό πλέγμα υποχρεώσεων των μελών, σε αντιστοιχία με τα διευρυμένα δικαιώματά τους. Στο πλαίσιο αυτό θεσμοθετείται Επιτροπή Δεοντολογίας, απευθείας εκλεγμένη από το συνέδριο, προκειμένου να παρακολουθεί την τήρηση του καταστατικού και να επιβάλλει πειθαρχικές κυρώσεις όπου απαιτείται, μέσα από μια διαδικασία που εξασφαλίζει τα δικαιώματα των μελών αλλά και την εφαρμογή του καταστατικού.
Για σοβαρά πειθαρχικά παραπτώματα η Επιτροπή Δεοντολογίας με αυξημένη πλειοψηφία 2/3 μπορεί να αποφασίσει την αναστολή ιδιότητας του μέλους ή ακόμα και τη διαγραφή του.
