Με τριάντα χρόνια καθυστέρηση…

Με καθυστέρηση τριάντα χρόνων οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν, έστω και υπό πίεση, ότι πρέπει να διευθετηθεί από κοινού με τη Ρωσία το καθεστώς ασφάλειας των χωρών της πρώην ΕΣΣΔ.

Σε μια σύντομη ανακοίνωση μίας παραγράφου η εκπρόσωπος του Συμβουλίου Ασφαλείας των ΗΠΑ επιβεβαίωσε τη συνομιλία του επικεφαλής του θεσμικού αυτού οργάνου, Σάλιβαν, με τον διπλωματικό σύμβουλο του Πούτιν, Ουσάκοφ.

Η αμερικανική πλευρά -γνωστοποίησε ο Σάλιβαν στον Ρώσο συνομιλητή του- είναι πρόθυμη να εμπλακεί σε διπλωματικές διαβουλεύσεις μέσω πολλαπλών διαύλων, περιλαμβανομένων των διμερών επαφών, του Συμβουλίου ΝΑΤΟ-Ρωσίας αλλά και του ΟΑΣΕ.

Η παράγραφος τελειώνει με την επισήμανση ότι ο Σάλιβαν μετέφερε στον συνομιλητή του τη θέση της αμερικανικής πλευράς ότι ουσιαστική πρόοδος μπορεί να σημειωθεί μόνον σε περιβάλλον αποκλιμάκωσης.

Είναι φανερό ότι το Κρεμλίνο αλλά και ο Λευκός Οίκος αναζητούν όχι μόνο διευθέτηση για την Ουκρανία αλλά φόρμουλα σταθεροποίησης για την πρώην ΕΣΣΔ συνολικά.

Η Ουάσινγκτον ανέσυρε από το χρονοντούλαπο το Συμβούλιο ΝΑΤΟ-Ρωσίας, η λειτουργία του οποίου πάγωσε την άνοιξη του 2014 στο πλαίσιο των κυρώσεων που η Δύση επέβαλε στη Μόσχα για την προσάρτηση της Κριμαίας, κυρώσεις που κορυφώθηκαν λίγο αργότερα με την αποβολή της Ρωσίας από την Ομάδα G-8 που ξανάγινε G-7.

Το Συμβούλιο ΝΑΤΟ-Ρωσίας, που συγκροτήθηκε για να διασκεδάσει τις ανησυχίες της Μόσχας για τη διεύρυνση της Ατλαντικής Συμμαχίας προς Ανατολάς στα τέλη της δεκαετίας του ’90, είχε στην πράξη περιπέσει με ευθύνη της Δύσης σε αχρηστία καθώς κρίσιμες αποφάσεις, όπως η εναέρια εκστρατεία κατά της Γιουγκοσλαβίας την άνοιξη του 1999 ή η πλήρης ένταξη της Ουκρανίας και της Γεωργίας που πρότεινε ο Μπους υιός στη σύνοδο κορυφής του Βουκουρεστίου, λαμβάνονταν όχι απλώς με παράκαμψη αλλά με πλήρη αγνόηση της Ρωσίας.

Ο ΟΑΣΕ από τη μεριά του, σε αντίθεση με το ΝΑΤΟ, την Ε.Ε. αλλά και την Ομάδα των G-7, είναι το μόνο θεσμικό πολυεθνικό φόρουμ όπου η Μόσχα είναι ισότιμος συνομιλητής σε όλα τα θέματα που άπτονται της ασφάλειας της Γηραιάς Ηπείρου.

Επιπλέον ο ΟΑΣΕ αποτελεί μετεξέλιξη της ΔΑΣΕ, της Διάσκεψης για την Ασφάλεια στην Ευρώπη, η οποία με τη σειρά της ήταν μετεξέλιξη της πολυετούς διαπραγμάτευσης στη Βιέννη την εποχή του Ψυχρού Πολέμου για την αμοιβαία και ισόρροπη μείωση δυνάμεων στην Ευρώπη που προετοίμασε τη διάσκεψη κορυφής του Ελσίνκι στα μέσα του 1975.

Ολη η παραπάνω κινητικότητα προφανώς προέκυψε από την ανάγκη αποκλιμάκωσης της έντασης στα σύνορα Ρωσίας-Ουκρανίας που πυροδοτήθηκε με τη συγκέντρωση ρωσικών στρατιωτικών δυνάμεων.

Είναι πλέον φανερό ότι η ρωσική στρατιωτική κινητοποίηση δεν ήταν προαναγγελία ευρείας κλίμακας εισβολής στην Ουκρανία αλλά ελεγχόμενη κρίση με στόχο μια συνολική διαπραγμάτευση μεταξύ Ουάσινγκτον και Μόσχας.

Από την αρχή της κλιμάκωσης της έντασης και οι δύο πλευρές προβάλλουν τις θέσεις τους ως αδιαπραγμάτευτες, με τη Μόσχα να απειλεί ότι θα χρησιμοποιήσει όλα τα διαθέσιμα μέσα για να προασπίσει τα ζωτικά της συμφέροντα ενώ οι ΗΠΑ κατέστησαν σαφές ότι δεν θα εμπλακούν σε ενδεχόμενη σύγκρουση στην Ανατολική Ουκρανία καθώς και ότι σε περίπτωση επίθεσης ευρείας κλίμακας της Ρωσίας οι κυρώσεις θα είναι οικονομικές…

Τριάντα χρόνια μετά τη διάλυση της ΕΣΣΔ στο τέλος του 1991, η Ουάσινγκτον προφανώς συνειδητοποιεί ότι η ψυχροπολεμική αντιπαράθεση με τη Ρωσία δεν εξυπηρετεί τις σημερινές στρατηγικές προτεραιότητές της με προεξάρχουσα την ανάσχεση της γεωπολιτικής ισχυροποίησης της Κίνας.