H «Ο» μολύνει, αλλά δεν σκοτώνει

Εντός της εβδομάδας ενδέχεται να υπάρξουν τα πρώτα απτά επιστημονικά δεδομένα για την -ιδιαιτέρως υπερμεταδοτική, όπως φαίνεται- παραλλαγή Ομικρον του νέου κορονοϊού, που έχει εντοπιστεί ώς τώρα σε τουλάχιστον 38 χώρες της υφηλίου, προκαλώντας παγκόσμιο συναγερμό και ντε φάκτο παράταση της πανδημίας.

Εν μέσω προειδοποιήσεων από το ΔΝΤ και τον ΟΟΣΑ πως η εξάπλωση της νεοεμφανισθείσας παραλλαγής θα μπορούσε να επιβραδύνει την παγκόσμια ανάκαμψη, αν δεν επιταχυνθεί ο εμβολιασμός διεθνώς και συνεχιστεί η τραγικά άνιση διανομή εμβολίων στις αναπτυσσόμενες χώρες, ο ΠΟΥ επισήμανε στα τέλη της περασμένης βδομάδας ότι δεν έχει δει προσώρας καταγραφές θανάτων που να σχετίζονται με την Ομικρον, αν και ακόμα είναι πολύ νωρίς για βεβαιότητες.

Η διασπορά της πάντως είναι τόσο ραγδαία (όπως επιβεβαιώνεται και από την εκθετική αύξηση κρουσμάτων στη Νότια Αφρική), που θα μπορούσε να κυριαρχήσει της παραλλαγής Δέλτα στην Ευρώπη μέσα σε λίγους μήνες, εκτίμησε το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ECDC), αναφέροντας παράλληλα ότι δεν έχουν καταγραφεί ώς τώρα περιπτώσεις βαριάς ασθένειας εξαιτίας της, παρά μόνον ήπια ή ασυμπτωματικά περιστατικά.

Σύμφωνα δε με προκαταρκτική έρευνα στη Νότια Αφρική, όπου το νέο στέλεχος του ιού ταυτοποιήθηκε πρώτη φορά, είναι τρεις φορές πιο πιθανό να επαναμολύνει ανθρώπους που είχαν προσβληθεί από πρότερες παραλλαγές, όπως Δέλτα, Βήτα και Αλφα, και άρα πιο εύκολο να διαφύγει τη φυσική ανοσία. Για τον βαθμό στον οποίο μπορεί να διαφύγει και την ανοσία που μας προσφέρουν τα υπάρχοντα εμβόλια, οι απόψεις εξακολουθούν να διίστανται, εν αναμονή τεκμηριωμένων απαντήσεων σε κάποιες βδομάδες.

Ενα άκρως ενδιαφέρον και ίσως καθοριστικό στοιχείο για την Ομικρον βρήκαν ερευνητές από τη Nference, μια εταιρεία με έδρα το Κέμπριτζ της Μασαχουσέτης που αναλύει βιοϊατρικά δεδομένα. Σύμφωνα με προδημοσίευση της μελέτης τους που δεν έχει ακόμα αξιολογηθεί από άλλους επιστήμονες, η παραλλαγή αυτή -σε αντίθεση με όλες τις προηγούμενες- είναι πιθανό να έχει αποκτήσει λίγο γενετικό υλικό και από άλλον κορονοϊό, εκείνον του κοινού κρυολογήματος – κάτι που, αν επαληθευτεί, θα εξηγεί κατ’ αρχάς γιατί δείχνει να είναι εξαιρετικά μολυσματική αλλά να προκαλεί ήπια ή και καθόλου συμπτώματα (στο πλαίσιο και της θεωρητικής εξελικτικής πορείας των ιών προκειμένου να βρίσκουν τρόπους να μεταλλάσσονται για να επιβιώνουν και να πολλαπλασιάζονται, αποφεύγοντας από κάποια στιγμή και μετά να σκοτώνουν ή να βλάπτουν σοβαρά τους φορείς τους).

Γενετικός κώδικας

Οπως υποστηρίζει λοιπόν η συγκεκριμένη μελέτη, στην αλληλούχιση του γονιδιώματος της Ομικρον βρέθηκε πρωτοφανώς ένα ψήγμα γενετικού κώδικα που είναι επίσης παρών στον κορονοϊό του κοινού κρυολογήματος (HCoV-229E). Το χαρακτηριστικό αυτό, κατά τους ερευνητές, ενδέχεται να προήλθε από ταυτόχρονη μόλυνση και με τους δύο ιούς σε έναν φορέα (ενδεχομένως στα κύτταρα των πνευμόνων και του γαστρεντερικού συστήματος, όπου μπορούν να συμβιώσουν αμφότεροι αυτοί οι κορονοϊοί).

Η «εντυπωσιακή» ομοιότητα μεταξύ της Ομικρον και του HCoV-229E θα μπορούσε να την καταστήσει «πιο καλά προσαρμοσμένη σε ανθρώπους ξενιστές» και δυνητικά να την κάνει να διαφεύγει ορισμένες αποκρίσεις του ανοσοποιητικού συστήματος, όπως δήλωσε στην Washington Post ο Βένκι Σουνταραράτζαν, βιολόγος μηχανικός που συμμετείχε στη συγγραφή της μελέτης.

Μιλώντας και στο Reuters, ο επιστήμονας ανέφερε ότι η ίδια γενετική ακολουθία εμφανίζεται πολλές φορές τόσο στον HCoV-229E όσο και στον ιό HIV που προκαλεί το AIDS. Επισήμανε μάλιστα ότι στη Νότια Αφρική καταγράφονται τα υψηλότερα στον κόσμο ποσοστά μολύνσεων με HIV, ο οποίος αποδυναμώνει το ανοσοποιητικό σύστημα και αυξάνει την ευπάθεια των ανθρώπων στο κοινό κρυολόγημα και άλλες λοιμώξεις.

Σ’ αυτό το μέρος του κόσμου λοιπόν, υποστήριξε ο Σουνταραράτζαν, υπάρχουν πάρα πολλοί άνθρωποι στον οργανισμό των οποίων (σαν άλλο «εκκολαπτήριο») θα μπορούσε να προκύψει γενετικός ανασυνδυασμός που να οδήγησε στην ανάδυση της Ομικρον. «Πιθανώς χάσαμε πολλές γενιές ανασυνδυασμού» γονιδίων που συνέβαιναν σε βάθος χρόνου, ανέφερε στο ειδησεογραφικό πρακτορείο.

Είτε λόγω Ομικρον είτε λόγω Δέλτα, κάποιοι πολίτες στην Ευρώπη εξακολουθούν να αρνούνται εμμονικά την επαναφορά περιορισμών σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό, συχνά με επίκεντρο τους ανεμβολίαστους. Βίαια επεισόδια ξέσπασαν πάλι στις Βρυξέλλες, εν προκειμένω χθες βράδυ, μετά το τέλος της πορείας διαμαρτυρίας χιλιάδων ενάντια στα μέτρα που αυστηροποίησε για τρίτη συνεχή βδομάδα η κυβέρνηση του Βελγίου.

Στα γραφεία της Ε.Ε.

Καμιά εκατοσταριά άτομα προσπάθησαν να σπάσουν τον αστυνομικό κλοιό πέριξ των γραφείων της Ε.Ε., πετώντας αντικείμενα και βεγγαλικά στις δυνάμεις ασφαλείας, που απάντησαν με δακρυγόνα και εκτοξευτήρες νερού. Οπως ανακοινώθηκε την Παρασκευή, δημοτικά σχολεία και παιδικοί σταθμοί θα κλείσουν για τα Χριστούγεννα μια βδομάδα νωρίτερα, ενώ υποχρεούνται πλέον να φορούν μάσκα τα παιδιά από 6 ετών και άνω. Η έντονη φημολογία για κλείσιμο εστιατορίων και μπαρ ακόμα νωρίτερα (στις 8 αντί στις 11 το βράδυ) δεν επαληθεύτηκε, τουλάχιστον προς το παρόν.

Διαδηλώσεις κατά της σκλήρυνσης των περιορισμών ειδικά για τους ανεμβολίαστους έγιναν το Σάββατο στην Ουτρέχτη της Ολλανδίας, όπως και στη Βιέννη της Αυστρίας – μια χώρα που παραμένει σε εθνικό λοκντάουν και ετοιμάζεται, ως γνωστόν, να καταστήσει υποχρεωτικό τον εμβολιασμό από τον Φλεβάρη.

Σήμερα ορκίζεται ο νέος (τρίτος μέσα σε τρεις μήνες) καγκελάριος, Καρλ Νιχάμερ, που εξελέγη με διαδικασία-εξπρές πρόεδρος του συγκυβερνώντος Λαϊκού Κόμματος, διαδεχόμενος στο τιμόνι της χώρας τον Αλεξάντερ Σάλενμπεργκ και βέβαια τον -παραιτηθέντα λόγω διαφθοράς- Σεμπάστιαν Κουρτς.

Εν μέσω αλλαγής όχι ηγεσίας αλλά κυβέρνησης, διαδηλώσεις με μικρή συμμετοχή έγιναν και στη Γερμανία, που ετοιμάζεται με τη σειρά της να επιβάλει εμβολιασμό του γενικού πληθυσμού – μία μόνο από τις άπειρες προκλήσεις που θα πρέπει να αντιμετωπίσει ο νέος καγκελάριος Ολαφ Σολτς, η επίσημη εκλογή του οποίου αναμένεται την Τετάρτη.