Θετική ατζέντα

Πού συγκλίνουν εδώ και μήνες ΗΠΑ και Τουρκία;

Δίχως αμφιβολία, στην υιοθέτηση μιας θετικής ατζέντας με την ελπίδα ότι πρώτον θα λειτουργήσει ως δίχτυ ασφαλείας με την αποτροπή περαιτέρω επιδείνωσης των διμερών σχέσεων και δεύτερον ως καταλύτης στη δύσκολη προσπάθεια εκκαθάρισης των διμερών εκκρεμοτήτων.

Στην παραπάνω προοπτική ο Ερντογάν πρότεινε την εμπλοκή της Τουρκίας στη φρούρηση του αεροδρομίου της Καμπούλ, μετά την αποχώρηση των αμερικανικών και των ΝΑΤΟϊκών δυνάμεων.

Η Ουάσινγκτον ανταποκρίθηκε αμέσως θετικά αλλά η προσέγγιση μέσω Αφγανιστάν ναυάγησε με την πλήρη επικράτηση των Ταλιμπάν στη χώρα στα μέσα Αυγούστου.

Από τα τέλη Σεπτεμβρίου η αγορά νέων και ο εκσυγχρονισμός των παλαιών F-16 της Τουρκίας αντικατέστησε το Αφγανιστάν ως πεδίο αναζήτησης εφαρμογής μιας θετικής ατζέντας.

Στη συνάντηση της Ρώμης ο Μπάιντεν υποσχέθηκε να βοηθήσει τον Ερντογάν, προειδοποιώντας ότι η διαδικασία θα είναι χρονοβόρα, με την πιθανότητα έγκρισης της σχετικής συμφωνίας από το Κογκρέσο να είναι στο 50%.

Είναι σαφές το μήνυμα προς την Αγκυρα ότι η έγκριση ή η απόρριψη από το Κογκρέσο θα είναι σε ευθεία συνάρτηση με τη στάση της Τουρκίας τόσο στα μέτωπα περιφερειακών συγκρούσεων στον Καύκασο, στη Συρία και στη Λιβύη, όσο και στις σχέσεις της με τους συμμάχους των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο και στην ευρύτερη Μέση Ανατολή.

Με άλλα λόγια δεν είναι δυνατόν ο Μπάιντεν να ρισκάρει σύγκρουση με το Κογκρέσο, το οποίο μπορεί σε έναν χρόνο από σήμερα να μην ελέγχει, και ο Ερντογάν να συνεχίζει έστω σε επικοινωνιακό επίπεδο και για εσωτερική κατανάλωση την εμπρηστική ρητορική του.

Τούτων λεχθέντων, παραμένει αδιευκρίνιστο πώς με δεδομένη τη δυσμενή γι’ αυτόν εσωτερική συγκυρία θα κατεβάσει τους τόνους του εθνικιστικού του μικρομεγαλισμού, που υπηρετεί το αφήγημα του περικυκλωμένου έθνους από τους άπιστους Σταυροφόρους της Δύσης.

Πρώτη δοκιμασία της βούλησης αλλά και της δυνατότητας του Ερντογάν να κινηθεί στο πνεύμα της συνάντησής του στη Ρώμη με τον Μπάιντεν θα είναι χωρίς αμφιβολία η υλοποίηση ή όχι της απειλής του για εισβολή ευρείας κλίμακας στη Βόρεια Συρία, με δεδηλωμένη πρόθεση να καταφέρει σκληρό πλήγμα στους Κούρδους συμμάχους των ΗΠΑ, που για την Αγκυρα είναι τρομοκράτες.