Τα μετέωρα βήματα της Ούρσουλα

Η αίθουσα ήταν κατάμεστη. Κι αν δεν υπήρχαν και τα αναγκαστικά κενά στα έδρανα των ευρωβουλευτών, τίποτα στην αίθουσα της Ολομέλειας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου δεν θα θύμιζε την πανδημία του κορονοϊού.

Η πολυαναμενόμενη ομιλία για την «κατάσταση της Ε.Ε.» από την πρόεδρο της Κομισιόν έδωσε πάλι ζωή στο Ευρωκοινοβούλιο του Στρασβούργου, που γέμισε από κόσμο ύστερα από πολύ καιρό. Μια ομιλία που κράτησε πάνω από μία ώρα, διακόπηκε πολλές φορές από χειροκροτήματα, αλλά και επικρίθηκε σε αρκετά σημεία της από τους ευρωβουλευτές, έδωσε πάντως το στίγμα για την κατεύθυνση της Κομισιόν τον επόμενο χρόνο.

Και είχε απ’ όλα: ποικιλία θεμάτων, τσιτάτα του Σούμαν και άλλων μεγάλων Ευρωπαίων, νέες προτάσεις, καινούργιες υποσχέσεις, αλλά και την παρουσία της Ιταλίδας αθλήτριας των Παραολυμπιακών, Μπεατρίτσε Βίο, ως έμπνευση για την Ευρώπη που θέλουμε. «Σίγουρα δεν ήταν ομιλία του ΕΛΚ», ακούστηκε να λέει ένας ευρωβουλευτής των Πρασίνων. «Ακούω εδώ και καιρό από μέλη του ΕΛΚ ότι δεν ακούγεται πια ως μέλος τους…», συμπλήρωσε. Η «Εφ.Συν.» κωδικοποίησε την ομιλία της Ούρσουλας φον ντερ Λάιεν

Τα 5 νέα πράγματα που μάθαμε

1. Η κατάσταση δεν πρέπει να μετατραπεί σε πανδημία των ανεμβολίαστων, εντός και εκτός Ε.Ε. Περισσότερες από 700 εκατομμύρια δόσεις εμβολίων διατέθηκαν σε Ευρωπαίους πολίτες και περισσότερες από 700 εκατομμύρια δόσεις στον υπόλοιπο κόσμο, σε περισσότερες από 130 χώρες. Στις φτωχές χώρες, έχει χορηγηθεί λιγότερο από το 1% των συνολικών δόσεων. Πέρα από τη δωρεά 250 εκατομμυρίων δόσεων για τον αναπτυσσόμενο κόσμο, που ήταν ήδη δρομολογημένη, η πρόεδρος ανακοίνωσε ότι η Επιτροπή θα προχωρήσει σε μια νέα δωρεά 200 εκατομμυρίων δόσεων μέχρι τα μέσα του 2022. Τέλος, 1,8 εκατ. διαθέσιμες δόσεις είναι στη διάθεση των Ευρωπαίων για να αντιμετωπιστούν οι διαφορές μεταξύ κρατών – μελών.
2. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν διαβεβαίωσε ότι οι φιλοδοξίες για το κλίμα «θα συνοδευτούν και από μεγαλύτερη κοινωνική φιλοδοξία», ώστε η πράσινη μετάβαση να μην αποβεί εις βάρος των πιο ευάλωτων. Ανακοίνωσε ότι η Ε.Ε. θα διαθέσει επιπλέον 4 δισ. ευρώ για τη χρηματοδότηση της καταπολέμησης της κλιματικής αλλαγής στις αναπτυσσόμενες χώρες έως το 2027 και πρόσθεσε ότι «περιμένουμε από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τους εταίρους μας να ενισχύσουν και αυτοί τις προσπάθειές τους».
3. Αποκάλυψε ότι η Ε.Ε. θα διπλασιάσει τη χρηματοδότηση προς τρίτες χώρες για τη βιοποικιλότητα.
4. Η πρόεδρος της Κομισιόν κήρυξε την επίσημη έναρξη της συζήτησης στην Κομισιόν για θέματα Αμυνας. Πρότεινε συνεργασία με το ΝΑΤΟ, αλλά και προετοιμασία για δράση μόνη της -χωρίς να υποστηρίξει ανοιχτά τον ευρωπαϊκό στρατό. Ανακοίνωσε, τέλος, ότι επί γαλλικής προεδρίας θα πραγματοποιήσει με τον Γάλλο πρόεδρο Μακρόν Σύνοδο Κορυφής για το θέμα.
5. Η Ευρώπη θα «ποντάρει» στην παραγωγή ημιαγωγών. «Αυτά τα μικροσκοπικά τσιπ που κάνουν τα πάντα να λειτουργούν: από τα smartphones και τα ηλεκτρικά πατίνια, μέχρι τα τρένα ή ολόκληρα “έξυπνα” εργοστάσια», όπως είπε. Η ίδια εξήγησε ότι η Ε.Ε. εξαρτάται από την Ασία και «δεν είναι μόνο θέμα της ανταγωνιστικότητάς μας. Είναι επίσης θέμα τεχνολογικής κυριαρχίας», υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι «η Ε.Ε. θα δώσει όλη της την προσοχή σε αυτό».

Οι 5 υποσχέσεις που έδωσε

1. Η Επιτροπή θα δρομολογήσει εκ νέου τη συζήτηση για τους δημοσιονομικούς κανόνες. Να μην κάνουμε τα λάθη του παρελθόντος, είπε.
2. Η Κομισιόν θα φέρει πανευρωπαϊκό πλαίσιο προστασίας κατά της ενδοοικογενειακής βίας και των γυναικοκτονιών.
3. Τον επόμενο χρόνο, θα υπάρξει και νέος νόμος για την ανεξαρτησία και την ελευθερία των ευρωπαϊκών Μέσων Ενημέρωσης.
4. Θα συσταθεί ένα ίδρυμα για συλλογική λήψη αποφάσεων, όπου τα κράτη – μέλη θα μοιράζονται πληροφορίες, για θέματα από το Διάστημα μέχρι την εκπαίδευση των αστυνομικών, όπως είπε.
5. Το καθεστώς της Λευκορωσίας εργαλειοποιεί τους μετανάστες. «Δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά, το έχουμε ξαναδεί», είπε η πρόεδρος, υπονοώντας την Τουρκία. «Δεν θα γίνει ανεκτό από την Ε.Ε.», υποσχέθηκε.

Τα 5 σημεία κριτικής που ασκήθηκαν

1. Κάποια θέματα δεν τα έθιξε καν! Σύμφωνα, μάλιστα, με τον πρόεδρο της ευρωκοινοβουλευτικής ομάδας του ΕΛΚ, Μάνφρεντ Βέμπερ, υπάρχει η ανάγκη διασφάλισης θέσεων εργασίας μετά την κρίση, καθώς και για κοινή άμυνα, μιας και Ρωσία και Κίνα ετοιμάζονται να συμπληρώσουν το κενό που άφησαν οι ΗΠΑ.
2. «Πολλά λόγια, λίγες λύσεις», ήταν η κριτική της Πανευρωπαϊκής Ομοσπονδίας Σωματείων (ETUC). «Η πρόεδρος μίλησε για τη σημασία της ισορροπίας στη ζωή των ανθρώπων, αλλά δεν πρότεινε μια πολυπόθητη οδηγία σχετικά με το δικαίωμα στην αποσύνδεση. Είπε ότι η μετάβαση στο κλίμα πρέπει να είναι δίκαιη, αλλά δεν είπε τίποτα για το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης που κόπηκε στο μισό, ούτε για την έλλειψη κοινωνικών ή εργασιακών όρων για τη χρηματοδότηση στο πακέτο “Fit for 55”, το οποίο είναι σοβαρά ελλιπές όσον αφορά την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας».
3. Δεν υπήρξε εκτενής αναφορά στον εκσυγχρονισμό των δημοσιονομικών κανόνων. Ναι μεν η πρόεδρος αναγνώρισε ότι η απάντηση στη χρηματοπιστωτική κρίση που βασίστηκε στη λιτότητα ήταν λάθος, ωστόσο, όπως είπε ο Ραφαέλε Φίτο, πρόεδρος της ομάδας Συντηρητικών Μεταρρυθμιστών (ECR), δεν αναφέρθηκε στον «ελέφαντα στο δωμάτιο», στο Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Θα ήταν λάθος, πρόσθεσε, να επιστρέψουμε στην κατάσταση πριν από την πανδημία, λες και δεν έγινε τίποτα.
4. Αναφερόμενη στην έλλειψη ισορροπίας σε θέματα κοινωνικής συνοχής, η πρόεδρος των Σοσιαλιστών, Ιράξτε Γκαρσία, σημείωσε πως αυτοί που υποφέρουν περισσότερο κατά την πανδημία είναι οι πιο ευάλωτοι, όπως οι εργαζόμενοι με χαμηλότερη εξειδίκευση και οι μετανάστες, που χρησιμοποιούνται ως αποδιοπομπαίος τράγος. Και ότι δεν άκουσε επαρκείς τρόπους για το πώς θα βοηθηθούν αυτές οι ομάδες. Την ίδια κριτική άσκησε και ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Αριστεράς, Μάρτιν Σίρντεβαν, που αναφέρθηκε στην ανάγκη θέσπισης κατώτατου μισθού, αλλά και δίκαιης φορολογίας και καταπολέμησης της φτώχειας.
5. Η πρόεδρος της Κομισιόν μιλά για το κράτος δικαίου αλλά δεν αξιοποιεί τον μηχανισμό διασύνδεσης κονδυλίων με το κράτος δικαίου που έχει υιοθετήσει το Ευρωκοινοβούλιο, ήταν η κριτική του Ντέκλαν Τσιόλος, επικεφαλής των Φιλελευθέρων στο Ε.Κ.