Ετοιμος να συνεργαστεί με όλους και για όλα εμφανίστηκε ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν στις συναντήσεις που είχε χθες με τους ηγέτες, κλείνοντας το μάτι για τη θετική ατζέντα της Ε.Ε. που θα συζητηθεί την επόμενη εβδομάδα από τους Ευρωπαίους ηγέτες.
«Είχα μια πολύ παραγωγική συνάντηση με τον πρόεδρο Ερντογάν», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος. «Συζητήσαμε για μια μακρά ατζέντα. Είμαι πεπεισμένος για την πρόοδο που θα υπάρξει. Ομάδες των δύο χωρών θα συνεχίσουν να εργάζονται για μια σειρά θεμάτων, προκειμένου να υπάρξει αυτή η πρόοδος», είπε ο Τζο Μπάιντεν. Στην άλλη πολυαναμενόμενη συνάντηση μεταξύ του Κυρ. Μητσοτάκη και του Τ. Ερντογάν, ελληνικές αλλά και τουρκικές πηγές τόνιζαν ότι διεξήχθη σε θετικό κλίμα. Κατά την 50λεπτη συνάντηση στο περιθώριο της συνόδου κορυφής του ΝΑΤΟ, σύμφωνα με την ελληνική πλευρά, «ο πάγος έσπασε» και οι δύο αξιωματούχοι αποφάσισαν «να αφήσουν πίσω την ένταση του 2020, παρά τις πολύ σημαντικές διαφωνίες που υπάρχουν».
«Αποφασίσαμε να αναθερμάνουμε τον διάλογο. Εχουμε την ίδια άποψη για καλλιέργεια θετικής ατζέντας», είπε ο Ερντογάν, ενώ αποκάλυψε ότι πρότεινε στον Ελληνα πρωθυπουργό να «μιλήσουν μέσω ιδιωτικής γραμμής χωρίς να υπάρχει κανείς μεταξύ τους».
«Με τον Κυριάκο Μητσοτάκη είχαμε μια ωραία συνάντηση. Στο Αιγαίο και αλλού αυτό του είπα, να μην ανακατεύονται τρίτες χώρες, να έχουμε μια ιδιωτική γραμμή και να τα λύνουμε μόνοι μας. Ας πάρουμε εμείς τις τελικές αποφάσεις», συμπλήρωσε.
Σχετικά με το θέμα των S-400, ο Τούρκος πρόεδρος τόνισε ότι «εξέφρασε τις ίδιες απόψεις στον Μπάιντεν, τις οποίες είχε εκφράσει και πριν. Θα μιλήσουν οι υπουργοί Εξωτερικών και Αμυνας», είπε.
Μητσοτάκης και Ερντογάν συμφώνησαν οι προκλήσεις που μπορούν να οδηγήσουν σε «δύσκολα διαχειρίσιμες καταστάσεις» να αποφεύγονται. Η ελληνική πλευρά, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, έχει κάθε πρόθεση να προχωρήσει τη θετική ατζέντα που διατυπώθηκε πρόσφατα από κοινού από τους αρμόδιους υφυπουργούς Εξωτερικών (Φραγκογιάννης-Ονάλ). Παράλληλα οι συνομιλίες για τις διαφορές μεταξύ των δύο χωρών, με κορυφαία το ζήτημα της οριοθέτησης των θαλάσσιων ζωνών, πρέπει να συνεχιστούν στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου. Επιπλέον, τέθηκε το ζήτημα του προσφυγικού, στο οποίο η Ελλάδα είναι διατεθειμένη να συνεργαστεί με την Τουρκία, στον βαθμό που δεν θα επαναληφθούν προκλήσεις όπως αυτές που σημειώθηκαν στον Εβρο τον Μάρτιο του 2020.
Σε αυτό το πλαίσιο, σύμφωνα με τις ίδιες κυβερνητικές πηγές, ο Κ. Μητσοτάκης μετέφερε ότι θα ήταν ένδειξη καλής θέλησης να δεχθεί η Τουρκία τους 1.450 μετανάστες, των οποίων τα αιτήματα ασύλου έχουν απορριφθεί τελεσίδικα από τις ελληνικές αρχές. Το ελληνικό αίτημα για τις επιστροφές εκκρεμεί από τον περασμένο Ιανουάριο, ενώ έχει παρέμβει επ’ αυτού και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, χωρίς αποτέλεσμα. Το θέμα της Ανατολικής Μεσογείου αναμένεται να συζητηθεί σήμερα στη σύνοδο κορυφής Ε.Ε.-ΗΠΑ που θα πραγματοποιηθεί στις Βρυξέλλες. Ο Αμερικανός πρόεδρος θα ενημερώσει τους Ευρωπαίους ομολόγους του για τη συνάντηση με τον πρόεδρο Ερντογάν. Η αντιμετώπιση Ευρωπαίων και Αμερικανών στο θέμα της Ανατολικής Μεσογείου θα είναι συντονισμένη.
Λιβύη
Τη διαβεβαίωση ότι η Τουρκία επιθυμεί να αποχωρήσουν οι ξένοι μισθοφόροι από τα εδάφη της Λιβύης το συντομότερο δυνατό έλαβε ο Γάλλος πρόεδρος Μακρόν από τον Τούρκο ομόλογό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Μάλιστα, όπως είπε ο Εμ. Μακρόν κατά τη συνέντευξή του μετά το τέλος της συνόδου κορυφής, ο Ερντογάν συμφώνησε να συνεργαστεί με τη Γαλλία όσον αφορά την απόσυρσή τους.
«Συμφωνήσαμε να εργαστούμε για την απόσυρση των ξένων μισθοφόρων. Δεν εξαρτάται απλώς από τους δυο μας. Αλλά μπορώ να σας πω ότι ο πρόεδρος Ερντογάν επιβεβαίωσε κατά τη διάρκεια της συνάντησής μας την επιθυμία του οι ξένοι μισθοφόροι και οι ξένες πολιτοφυλακές που δρουν στο έδαφος της Λιβύης να αποσυρθούν το συντομότερο δυνατό», δήλωσε ο Εμανουέλ Μάκρον στη συνέντευξη Τύπου. Μπορεί οι δηλώσεις Μακρόν και Ερντογάν να ήταν θετικές μετά τη συνάντησή τους και οι δύο ηγέτες να άφησαν ανοιχτό το ενδεχόμενο συνεργασίας σε Συρία και Λιβύη, ωστόσο διπλωμάτες ανέφεραν στην «Εφ.Συν.» ότι δεν ήταν μια εύκολη συνάντηση. Τα θέματα διαφωνίας είναι πολλά και Γαλλία και Τουρκία εξακολουθούν να βρίσκονται σε διαφορετικές πλευρές της ιστορίας.
Η ένταση αποτυπώνεται και στη διπλωματική γλώσσα, μαρτυρώντας ότι τα αγκάθια παραμένουν, παρά τις ευγενικές διατυπώσεις. Για παράδειγμα, στο σημείο που ο πρόεδρος Μακρόν είπε στον πρόεδρο Ερντογάν ότι το Ισλάμ δεν πρέπει να εργαλειοποιείται. Μπορεί ο τόνος να άλλαξε μεν, αλλά οι κουβέντες του Ερντογάν για την ψυχική υγεία του Μακρόν δεν μπορούν να ξεχαστούν. Πάντως, επειδή τα πάντα έχουν οικονομικό αντίκτυπο, ποτέ κανείς δεν ξέρει ποια θα είναι η κατάληξη, γιατί τα συμφέροντα είναι μεγάλα.
