Επί τόπου κίνηση

Η αλήθεια είναι ότι όλοι περιμέναμε κάτι διαφορετικό σε δύσκολες περιόδους όπως αυτή. Ισως η αντίδραση του καπετάνιου όταν βουλιάζει το καράβι του να είναι αρκετά ουτοπική. Ομως, το να βρίσκεσαι στην κεφαλή ενός μισοβυθισμένου κουφαριού και να είσαι ο πρώτος που τρέχει να μπει στη σωσίβια λέμβο, είναι, αν όχι απαράδεκτο, τουλάχιστον ντροπιαστικό. Και το βλέπουμε καθημερινά όλο και πιο έντονα. Τρέχουν να μπουν σε καταλόγους εμβολιασμού από την πίσω πόρτα, νίπτουν τα χέρια τους όταν με δική τους ευθύνη βιαστές και κάθε λογής εγκληματίες έχουν αναλάβει θέσεις εξουσίας, γλεντοκοπάνε ανέμελα σε σπίτια φίλων ενώ εσύ κι εγώ έχουμε να συναντηθούμε σαν άνθρωποι με τους ανθρώπους μας έναν χρόνο. Αν όλα αυτά δεν είναι απαράδεκτα, τότε είναι σίγουρα ντροπιαστικά.

Και η εμπιστοσύνη μας κλονίζεται όλο και περισσότερο. Η ζωή μας όλο και πιο πολύ θυμίζει τη ζωή αυτών των μικρών χάμστερ που είναι κλειδωμένα μέσα στα κλουβιά τους, με μοναδική ασχολία μια ρόδα για να τρέχουν -στην ουσία ακινητοποιημένα- και να τρέφονται με ό,τι τους ταΐζουν οι πιο δυνατοί. Υπάκουοι εργαζόμενοι και καταναλωτές. Σε αυτό μεταμορφωνόμαστε μέρα με τη μέρα. Κι επειδή τρέχουμε πάνω στη ρόδα μας νομίζουμε ότι κάπου πάμε. Η επί τόπου κίνηση, όμως, μπορεί να σε κρατάει σε φόρμα, αλλά δεν σε πάει πουθενά. Και ήρθε η ώρα να το συνειδητοποιήσουμε.

Τα ληγμένα κομμάτια δικαιοσύνης που μας θρέφουν ίσως να ήταν μια λύση πρόσκαιρης επιβίωσης. Ομως, ξέρουμε όλοι καλά τις αντιδράσεις του σώματος στα ληγμένα. Και κάτι τέτοιες «λύσεις» είναι αυτές που φέρνουν στην επιφάνεια τα κατώτερα ένστικτα των ανθρώπων, επιτείνοντας την απολυτοσύνη μας. Και η ιστορία, δυστυχώς, έχει δείξει, ξανά και ξανά, πως το αποτέλεσμα είναι πάντοτε οι πολιτικές άσπρου-μαύρου. Αλλωστε, αυτές είναι και οι πολιτικές που χρησιμοποιούσε πάντοτε η εξουσία για να κερδίσει χρόνο: χειραγωγείς τους ανθρώπους μέσα από φανατικά «πιστεύω» και μονόπλευρες οπτικές με αποτέλεσμα να βλέπει ο ένας τον άλλο ως αντίπαλο και να ξεχνούν εσένα. Να βλέπει το δέντρο και όχι το δάσος.

Ζούμε, λοιπόν, σε μία από τις πιο δύσκολες περιόδους της ιστορίας. Πανδημία, οικονομική κρίση, ανισότητες, θάνατοι. Και εκεί που αρχίσαμε να κατανοούμε τον λανθασμένο χειρισμό τους από τους κυβερνώντες, ήρθαν πάλι τα γνωστά πιάτα στο τραπέζι. Λίγη τρομοκρατία, άρτος και θεάματα -κι εκείνοι να σφυρίζουν αδιάφορα στην κάθε είδους κατάχρηση εξουσίας-, πασπαλισμένα με μια δόση αισιοδοξίας που βαφτίστηκε «ελευθερία» για να την καταπιούμε πιο εύκολα. Κι εκεί που είχαμε μάθει πως καταστολή και περιορισμός αποτελούν τα αντίθετά της, πλέον νυχθημερόν μας τα σερβίρουν ως συνώνυμα. Το ερώτημα και η πρόκληση σε αυτό είναι το τι επιλέγουμε, τελικά, να καταναλώσουμε.

 * πολιτικός επιστήμονας, τραγουδοποιός