Oύτε μία μέρα δεν μπόρεσε να κρατήσει τα προσχήματα διαλλακτικότητας η κυβέρνηση Ερντογάν με την πρόσκληση διαλόγου προς την Αθήνα για την επανεκκίνηση των διερευνητικών επαφών και χθες επανήλθε στην τακτική των προκλήσεων με απειλές κατά της Ελλάδας και της Κύπρου, αλλά και μαθήματα πολιτικής ηθικής και στρατηγικής στην Ε.Ε.
Δύο εβδομάδες πριν από το ραντεβού των διπλωματικών αντιπροσωπειών στην Κωνσταντινούπολη, η τουρκική ηγεσία επανέρχεται στις αξιώσεις που εγείρει μονομερώς σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο δυναμιτίζοντας εκ προοιμίου τις συνομιλίες. Την ίδια ώρα η γλώσσα των εκπροσώπων της Ε.Ε. δημιουργεί ένα επιπλέον ζήτημα για τα περιθώρια ελιγμών που έχει η ελληνική διπλωματία.
Η ομιλία που απηύθυνε ο Τούρκος πρόεδρος Τ. Ερντογάν στους πρέσβεις των χωρών-μελών της Ε.Ε. άρχισε με ένα «κατηγορώ» κατά της Ελλάδας για «παράνομες δραστηριότητες στα νησιά τα τελευταία χρόνια» και «παραβιάσεις από ελληνικά αεροσκάφη στον εναέριο χώρα της Τουρκίας», οι οποίες, όπως είπε, «θα πρέπει να σταματήσουν προκειμένου να ξεκινήσει μια νέα εποχή με τις διερευνητικές επαφές στις 25 Ιανουαρίου».
Κάλεσε την Ελλάδα να σταματήσει την ένταση, αλλά δεν περιορίστηκε μόνο σε αυτό, κατηγορώντας την Ελλάδα και την Κύπρο για το ότι ορισμένες χώρες «με μονομερείς ενέργειες έβαλαν εμπόδια στον ευρωπαϊκό δρόμο της Τουρκίας», ενώ το πάγωμα των ενταξιακών διαπραγματεύσεων έχει συντελεστεί εδώ και χρόνια από την αυταρχική ροπή του Τ. Ερντογάν και οι συζητήσεις για προσφυγικό, τελωνειακή αναβάθμιση, απελευθέρωση της βίζας κ.ά. έχουν ανασταλεί με πρωτοβουλία άλλων χωρών της Ε.Ε.
Μιλώντας σαν να απευθύνεται σε ακροατήριο αξιωματούχων της κυβέρνησης και του κόμματός του ο Τούρκος πρόεδρος κάλεσε τους πρέσβεις της Ε.Ε. να «στηρίξουν την προσπάθεια ώστε να ανοίξει νέα σελίδα στις σχέσεις Ε.Ε.-Τουρκίας» και στη συνέχεια προχώρησε σε μαθήματα πολιτικής ηθικής, καλώντας την Ευρώπη «να κάνει την αυτοκριτική της για το Κυπριακό» επειδή δέχτηκε την Κύπρο και για αυτό το λάθος -κατά τον Τ. Ερντογάν- επιβάλλεται να βρεθεί μια άλλη λύση από την ομοσπονδία, αυτή των ίσων πολιτικά και κυριαρχικά ξεχωριστών κρατών. Ανάλογες νουθεσίες έκανε και προς τις ΗΠΑ και το ΝΑΤΟ, γιατί «δεν στηρίζουν όπως θα έπρεπε την Τουρκία στη μάχη κατά της τρομοκρατίας» και μάλιστα για την Ουάσινγκτον επανέλαβε ότι συνεχίζει να εξοπλίζει τους Κούρδους της Συρίας που συνδέονται με το ΡΚΚ και ως εκ τούτου είναι τρομοκράτες.
Προηγουμένως στους πρέσβεις της Ε.Ε. είχε μιλήσει και ο Μ. Τσαβούσογλου, εν είδει προθέρμανσης για τον λόγο του Τ. Ερντογάν. Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών ούτε λίγο ούτε πολύ απέδωσε τις επιθετικές ενέργειες της Τουρκίας στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο στην «απειλητική γλώσσα που χρησιμοποιήθηκε εναντίον μας στη σύνοδο κορυφής του Οκτωβρίου. Το μικρό διάστημα Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου έδειξε ότι η κλιμάκωση δεν θα φέρει αποτέλεσμα για κανέναν και στη σύνοδο του Δεκεμβρίου η Ε.Ε. υιοθέτησε πιο ήπια γλώσσα».
Η απειλή προς την Ελλάδα και από την άλλη ο εκβιασμός προς την Ε.Ε. δεν θα μπορούσε να διατυπωθεί πιο ωμά, αλλά ο Μ. Τσαβούσογλου προχώρησε περαιτέρω λέγοντας ότι Ελλάδα και Κύπρος μετέφεραν στην Ευρώπη διμερή προβλήματα που έχουν με την Τουρκία και η Ε.Ε. έκανε κατάχρηση του όρου αλληλεγγύης.
Ο Τούρκος υπουργός αναφέρθηκε εκ νέου σε συνάντηση που θα έχει σύντομα με τον Ν. Δένδια, εκβιάζοντας αυτή η συνάντηση να γίνει ακόμα και πριν από τις διερευνητικές, στις 25 Ιανουαρίου, ενώ τις αμέσως επόμενες μέρες προγραμματίζεται στην Αγκυρα επίσκεψη της Φον ντερ Λάιεν και του Σ. Μισέλ. Διπλωματικές πηγές στην Αθήνα διέψευσαν τη δήλωση Τσαβούσογλου για επικείμενη συνάντηση σημειώνοντας ότι ο Ν. Δένδιας παραμένει ανοιχτός στο ενδεχόμενο μιας συνάντησης με τον Μ. Τσαβούσογλου, όταν το επιτρέψουν οι συνθήκες, ανέφεραν οι ίδιες πηγές.
Σήμερα ο Ν. Δένδιας θα επισκεφτεί διαδοχικά Ρώμη και Λισαβόνα, όπου θα έχει συνομιλίες με τους ομολόγους της Ιταλίας και της Πορτογαλίας, ενώ την Πέμπτη θα συναντηθεί στην Αθήνα με τον υπουργό Εξωτερικών της Βόρειας Μακεδονίας Μπ. Οσμάνι.
Νέο γύρο επισκέψεων στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες έχει ανοίξει και ο Μ. Τσαβούσογλου, ξεκινώντας από τη Λισαβόνα και τη Μαδρίτη και συνεχίζει την άλλη εβδομάδα με τις Βρυξέλλες όπου θα δει τον εκπρόσωπο Εξωτερικών της Ε.Ε. Ζ. Μπορέλ. Ο εκπρόσωπος του Ζ. Μπορέλ, Π. Στάνο, την ώρα που ο Τ. Ερντογάν έκανε μαθήματα στους Ευρωπαίους πρέσβεις δήλωνε ότι η Ε.Ε. «είναι έτοιμη να κάνει ό,τι απαιτείται από τα κράτη-μέλη, αν μας το ζητήσουν να τα υποστηρίξουμε με οποιονδήποτε τρόπο, ακόμα και στις διερευνητικές που είναι διμερείς συνομιλίες». Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο, «η Ε.Ε. είναι κοινότητα κρατών που έχουν συναντίληψη και η αλληλεγγύη μεταξύ τους είναι ο όρος-κλειδί».
