Σε μια ιστορική εμπορική συμφωνία κατέληξαν η Βρετανία και η Ευρωπαϊκή Ένωση, έπειτα από πολύμηνες διαπραγματεύσεις και λίγες ημέρες πριν το τέλος της σχετικής προθεσμίας, που αφορούσε το θέμα της εξόδου του Ηνωμένου Βασιλείου από την ευρωπαϊκή οικογένεια (Brexit).
Ο επικεφαλής διαπραγματευτής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο θέμα της βρετανικής εξόδου από την Ε.Ε., Μισέλ Μπαρνιέ, και η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν σε συνέντευξη Τύπου, μίλησαν για τη συμφωνία που επιτεύχθηκε.
«Δίκαιη και ισορροπημένη συμφωνία»
Συγκεκριμένα, η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έκανε λόγο για μια «δίκαιη και ισορροπημένη» συμφωνία, σημειώνοντας χαρακτηριστικά: «Επιτέλους ήρθαμε σε συμφωνία. Ήταν ένας μακρύς και δύσκολος δρόμος, αλλά έχουμε μια καλή συμφωνία να επιδείξουμε».
«Αξίζει να παλέψουμε για αυτήν τη συμφωνία. Έχουμε τώρα μια δίκαιη και ισορροπημένη συμφωνία με το Ηνωμένο Βασίλειο. Θα προστατεύσει τα συμφέροντά μας στην Ε.Ε., θα διασφαλίσει θεμιτό ανταγωνισμό και θα παρέχει προβλεψιμότητα για τις αλιευτικές μας κοινότητες. Η Ευρώπη προχωρά τώρα» σημείωσε.
Η ντερ Λάιεν είπε ότι οι κανόνες ανταγωνισμού «θα είναι δίκαιοι και θα παραμείνουν έτσι». Επίσης, υποσχέθηκε ότι οι κανόνες και πρότυπα της Ε.Ε. «θα τηρηθούν». Η πρόεδρος της Κομισιόν μίλησε επίσης για «αποτελεσματικά εργαλεία» που έχουν συμφωνηθεί ώστε να «αντιδράσουν εάν στρεβλωθεί ο θεμιτός ανταγωνισμός».
Το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ε.Ε. «θα συνεχίσουν να συνεργάζονται σε όλους τους τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος», προσθέτει, όπως η αλλαγή του κλίματος, η ενέργεια, η ασφάλεια και οι μεταφορές. Και επιβεβαιώνει ότι έχει συμφωνηθεί «πλήρης προβλεψιμότητα για τις αλιευτικές κοινότητες» για 5,5 χρόνια. «Μαζί πετυχαίνουμε ακόμα περισσότερα από όσα χωριστά».
«Όλη αυτή η συζήτηση ήταν πάντα για την κυριαρχία. Πρέπει να αναρωτηθούμε τι σημαίνει η κυριαρχία στον 21ο αιώνα» είπε μεταξύ άλλων η πρόεδρος της Κομισιόν και επισήμανε ότι «είμαστε μακροχρόνιοι σύμμαχοι». «Μοιραζόμαστε τα ίδια ενδιαφέροντα – είτε πρόκειται για τη σύνοδο κορυφής COP26 στη Γλασκόβη των επερχόμενων προεδριών της G7 του Ηνωμένου Βασιλείου και της ιταλικής G20». Το Ηνωμένο Βασίλειο και η ΕΕ θα συνεχίσουν να στέκονται «δίπλα-δίπλα», πρόσθεσε.
Ο πρωθυπουργός της Βρετανίας Μπόρις Τζόνσον πανηγύρισε με τα χέρια ψηλά και σηκωμένους τους αντίχειρες τη «νίκη», αναρτώντας μια φωτογραφία του στο Twitter, με τη λεζάντα «Η συμφωνία ολοκληρώθηκε». «Η συμφωνία είναι εξαιρετικά νέα», λέει το πρωθυπουργικό γραφείο.
Από την πλευρά του, ο Μισέλ Μπαρνιέ ανέφερε: «Έχουμε φτάσει στο τέλος μιας πολύ εντατικής τετραετούς περιόδου, ιδίως τους τελευταίους εννέα μήνες, κατά τη διάρκεια της οποίας διαπραγματευτήκαμε την ομαλή αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ε.Ε. και μια ολοκαίνουργια σχέση, την οποία συμφωνήσαμε επιτέλους σήμερα. Η προστασία των συμφερόντων μας υπήρξε στο επίκεντρο όλων αυτών των διαπραγματεύσεων και χαίρομαι που το καταφέραμε. Εναπόκειται τώρα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να εκφράσουν τη γνώμη τους για αυτή τη συμφωνία».
Τζόνσον: Ολοκληρώσαμε τη μεγαλύτερη εμπορική συμφωνία
Για την επίτευξη της μεγαλύτερης εμπορικής συμφωνίας μίλησε o Βρετανός πρωθυπουργός. Ο Μπόρις Τζόνσον είπε μεταξύ άλλων ότι η συμφωνία θα επιτρέψει στους εξαγωγείς να κάνουν ακόμη περισσότερες δουλειές «με τους Ευρωπαίους φίλους μας».
«Ο Βρετανικός λαός ήξερε ότι ήταν εφικτό, αλλά τους είπαν ότι ήταν αδύνατο», είπε.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός είπε ακόμα ότι «για πρώτη φορά από το 1973 θα είμαστε μια ανεξάρτητη παράκτια πολιτεία με πλήρη έλεγχο των υδάτων μας». Επίσης, υποσχέθηκε ενίσχυση ύψους 100 εκατ. λιρών στις αλιευτικές κοινότητες για τον εκσυγχρονισμό των στόλων τους.
Όσον αφορά στις διαπραγματεύσεις, σχολίασε: «Φυσικά οι συζητήσεις ήταν μερικές φορές σκληρές, αλλά αυτή πιστεύω ότι είναι καλή για ολόκληρη την Ευρώπη.
«Δεν θα είναι κακό κατά την άποψή μου για την Ε.Ε. να έχει ένα ευημερούν, δυναμικό και ικανοποιημένο ΗΒ στο κατώφλι [της]» Θα υπάρξει «αμοιβαίος σεβασμός και αμοιβαία αναγνώριση», πρόσθεσε.
«Αυτή η συμφωνία σημαίνει πάνω από όλα βεβαιότητα, για την αεροπορική βιομηχανία, τους μεταφορείς … την αστυνομία, τις συνοριακές δυνάμεις και όλους εκείνους που μας κρατούν ασφαλείς. Σημαίνει βεβαιότητα για τους επιστήμονες μας που θα μπορούν να συνεργαστούν σε μεγάλα συλλογικά έργα. Αλλά πάνω απ ‘όλα αυτό σημαίνει σιγουριά για τις επιχειρήσεις», τόνισε.
Παράλληλα, απευθυνόμενος στους «φίλους και τους εταίρους μας στην Ε.Ε.» είπε ότι η συμφωνία «σημαίνει μια νέα σταθερότητα και βεβαιότητα σε μια σχέση που μερικές φορές ήταν μια δύσκολη σχέση».
«Εναπόκειται σε εμάς όλοι μαζί ως ένα νέο και πραγματικά ανεξάρτητο έθνος να συνειδητοποιήσουμε την έκταση αυτής της στιγμής και να την αξιοποιήσουμε στο έπακρο», είπε κλείνοντας την ομιλία του ο Βρετανός πρωθυπουργός, τονίζοντας πως εστιάζει στην καταπολέμηση της πανδημίας και στην ανάκαμψη της οικονομίας.
Ιστορική συμφωνία που αλλάζει τη σχέση των δύο πλευρών
Σε κάθε περίπτωση, πρόκειται για μια ιστορική συμφωνία για τη μελλοντική σχέση μεταξύ των δύο πλευρών, που επιτεύχθηκε σήμερα (παραμονή των Χριστουγέννων), μια εβδομάδα πριν από το τέλος της μεταβατικής περιόδου του Brexit. Με τη Βρετανία να αποχωρεί από την ενιαία αγορά και την τελωνειακή ένωση στις 31 Δεκεμβρίου, θα τεθούν σε ισχύ νέες ρυθμίσεις που επιτρέπουν το εμπόριο αγαθών χωρίς δασμούς, καθώς και συνεργασία στους τομείς αστυνόμευσης και δικαιοσύνης.
Η ανακοίνωση της συμφωνίας ήρθε έπειτα από την (τελική, όπως αποδεικνύεται) τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ του πρωθυπουργού Μπόρις Τζόνσον και της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η εμπορική συμφωνία -που αγγίζει τις 2.000 σελίδες κειμένου- έχει άνευ προηγουμένου πεδίο εφαρμογής και περιέχει διατάξεις για ποικίλα όσο και πολύ σημαντικά θέματα: από τις ενεργειακές διασυνδέσεις έως την αλιεία και την αεροπορία.
Η συμφωνία αυτή πρέπει τώρα να εγκριθεί τόσο από το Ευρωκοινοβούλιο όσο και από τα κοινοβούλια των 27 κρατών-μελών της Ε.Ε. Την έγκρισή του πρέπει να δώσει και το βρετανικό κοινοβούλιο.
Στις 30 Δεκεμβρίου η ψηφοφορία στη βρετανική Βουλή
Μετά την ανακοίνωση της ψηφοφορίας ο Τζόνσον έκανε επίσης γνωστό ότι αυτή θα τεθεί σε ψηφοφορία στη Βουλή, στις 30 Δεκεμβρίου.
Είπε συγκεκριμένα ότι η συμφωνία θα είναι διαθέσιμη για έλεγχο, «ακολουθούμενη από κοινοβουλευτική ψηφοφορία, ελπίζω, στις 30 Δεκεμβρίου».
Οι αντιδράσεις στο εσωτερικό
Το αντιπολιτευόμενο Εργατικό Κόμμα σκοπεύει να εκφράσει την άποψή του αργότερα για την εμπορική συμφωνία, ωστόσο εξ αρχής υποστήριζε ότι μια συμφωνία θα ήταν προς το εθνικό συμφέρον.
«Από την περίοδο των εκλογών, το Εργατικό Κόμμα προέτρεπε την κυβέρνηση και την ΕΕ να διασφαλίσουν μια εμπορική συμφωνία γιατί εξυπηρετεί το εθνικό συμφέρον μας», ανέφερε ένας εκπρόσωπος των Εργατικών. «Θα παρουσιάσουμε την επίσημη αντίδρασή μας σε εύθετο χρόνο», πρόσθεσε.
Ο ηγέτης των Εργατικών Κιρ Στάρμερ αναμένεται να παραχωρήσει συνέντευξη Τύπου αργότερα σήμερα.
Οι πρώην πρωθυπουργοί της Βρετανίας Τερέζα Μέι και Ντέιβιντ Κάμερον, που είχαν παίξει ρόλο στο Brexit στη Βρετανία, χαιρέτισαν μια «πραγματικά ευπρόσδεκτη» εμπορική συμφωνία μεταξύ της Βρετανίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
«Η εμπορική συμφωνία είναι πραγματικά ευπρόσδεκτη» αποτελώντας «αναγκαίο βήμα για την οικοδόμηση μιας νέας σχέσης με την Ε.Ε. ως φίλοι, γείτονες και εταίροι», έγραψε στο Twitter ο Ντέιβιντ Κάμερον, ο οποίος είχε προκηρύξει το δημοψήφισμα για το Brexit το 2016.
Η Τερέζα Μέι, η οποία τον διαδέχθηκε και παραιτήθηκε επειδή το Κοινοβούλιο δεν είχε εγκρίνει τη συμφωνία εξόδου της Βρετανίας από την Ε.Ε. που η ίδια είχε διαπραγματευτεί με τους Ευρωπαίους, υπογράμμισε ότι η συμφωνία έφερε «εμπιστοσύνη στις επιχειρήσεις» και συνέβαλε να «διατηρηθεί η ροή του εμπορίου».
Η πρωθυπουργός της Σκωτίας Νίκολα Στέρτζον (που τάσσεται υπέρ της ανεξαρτησίας) δήλωσε σήμερα ότι είναι καιρός να γίνει η βρετανική επαρχία ανεξάρτητο ευρωπαϊκό κράτος” μετά την επίτευξη της εμπορικής συμφωνίας μετά το Brexit μεταξύ της Βρετανίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
«Το Brexit έρχεται σε αντίθεση με τη βούληση του λαού της Σκωτίας», ο οποίος ψήφισε σε ποσοστό 62% κατά της αποχώρησης από την ΕΕ, έγραψε η Νίκολα Στέρτζον στο Twitter τονίζοντας ότι «καμία συμφωνία δεν θα μπορέσει ποτέ να αντισταθμίσει αυτό που αφαιρεί το Brexit από εμάς». «Είναι καιρός να σχεδιάσουμε το μέλλον μας ως ανεξάρτητο ευρωπαϊκό έθνος», δήλωσε, καθώς το Λονδίνο αρνείται στη Σκωτία ένα νέο δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία.
