Ή ο Λουκασένκο ή η Δημοκρατία! 

Η χθεσινή νύχτα αναμενόταν δύσκολη στη Λευκορωσία. Ισως πιο δύσκολη από τις αιματοβαμμένες που η πρώην σοβιετική δημοκρατία βιώνει την τελευταία εβδομάδα, καθώς οι αντικυβερνητικές διαδηλώσεις κλιμακώνονται -παρά την άγρια καταστολή- και ο «ισόβιος» (από το 1994), πλην τώρα κλυδωνιζόμενος πρόεδρος, Αλεξάντερ Λουκασένκο, εμφανίζεται αποφασισμένος να τα παίξει όλα για όλα. 

«Φύγε!» του φώναζαν από νωρίς χθες το απόγευμα δεκάδες χιλιάδες αντικυβερνητικοί διαδηλωτές, που είχαν συγκεντρωθεί στο κέντρο της πρωτεύουσας, Μινσκ, για τη μεγάλη «Πορεία για την Ελευθερία», ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα της ηγέτιδας της αντιπολίτευσης, Σβετλάνα Τιχανόφσκαγια: φυγάδος στη γειτονική Λιθουανία αμέσως μετά τις προεδρικές εκλογές της 9ης Αυγούστου, που ο Λουκασένκο λέει ότι κέρδισε με ποσοστό άνω του 80%, αλλά ευρέως πια καταγγέλλεται ότι ήταν προϊόν καλπονοθείας. 

Λίγες ώρες νωρίτερα, σε κοντινή απόσταση, είχε κάνει την εμφάνισή του -φαινομενικά απτόητος από τη λαϊκή εξέγερση- ο ίδιος ο Λουκασένκο, σε μια επιμελώς σκηνοθετημένη από το καθεστώς φιλοκυβερνητική συγκέντρωση-οπερέτα. Το κεντρικό του μήνυμα; «Η μητέρα πατρίδα κινδυνεύει». 

«Η ηγεσία του ΝΑΤΟ μάς ζητά να διεξαγάγουμε νέες εκλογές» και κάποιοι θέλουν να επιβάλουν «μια κυβέρνηση από το εξωτερικό», τόνισε. «Αν υποκύψουμε στις επιθυμίες τους, θα πεθάνουμε ως κράτος». Υποστήριξε μάλιστα ότι ΝΑΤΟϊκά άρματα και αεροσκάφη έχουν αναπτυχθεί σε απόσταση 15 λεπτών από τα σύνορα. Ισχυρισμό, που απέρριψε το ΝΑΤΟ. 

Εκείνος αντίθετα που δεν διέψευσε τους ισχυρισμούς του Λουκασένκο περί παροχής «πλήρους βοήθειας για την ασφάλεια της Λευκορωσίας» ήταν ο Βλαντιμίρ Πούτιν. Σε νέα -δεύτερη μέσα στο Σαββατοκύριακο- τηλεφωνική επικοινωνία μεταξύ των δύο ανδρών, αναφέρει σε χθεσινή ανακοίνωσή του το Κρεμλίνο, ο Ρώσος πρόεδρος τόνισε ότι η Μόσχα είναι έτοιμη να παράσχει βοήθεια στο Μινσκ, εφόσον χρειαστεί, στο πλαίσιο της Οργάνωσης του Συμφώνου Συλλογικής Ασφάλειας (CSTO). 

«Αυτή είναι η στιγμή που ο Λουκασένκο σταμάτησε την αλλοπρόσαλλη ερωτοτροπία του με την Ε.Ε.» -που από την Παρασκευή έχει ανάψει το «πράσινο φως» για την επιβολή κυρώσεων- «και στράφηκε απευθείας στον πιο σκληρό ανατολικό του γείτονα για να τον σώσει», σχολιάζει σε ανάλυσή του το αμερικανικό δίκτυο CNN. «Η επόμενη κίνηση είναι του Πούτιν», παρατηρεί. «Αλλά αυτή δεν είναι εύκολη, ούτε προφανής». 

Κατά τον γράφοντα και ειδικευμένο σε θέματα διεθνούς ασφάλειας, Νικ Πάτον Γουόλς, οι επιλογές του Ρώσου προέδρου είναι ουσιαστικά πέντε. Η πρώτη -και πιο απίθανη, αναφέρει- αφορά άμεση στρατιωτική παρέμβαση στη Λευκορωσία, που όμως εμπεριέχει μεγάλο ρίσκο να υποδαυλίσει την κατάσταση, εντός κι εκτός της χώρας. 

Η δεύτερη περιλαμβάνει «αφανή» ρωσική στήριξη στον Λουκασένκο, με επιχειρήσεις δολιοφθοράς, που θα κάμψουν το αντικυβερνητικό κίνημα και θα ροκανίζουν τον χρόνο υπέρ του αποκαλούμενου «τελευταίου δικτάτορα της Ευρώπης». Η τρίτη και η τέταρτη επιλογή, σύμφωνα πάντα με το CNN, κατά μία έννοια συγκλίνουν σε ώθηση του Λευκορώσου προέδρου στην πολιτική έξοδο, με το Κρεμλίνο να προκαταλαμβάνει την επόμενη ημέρα, διαμορφώνοντας τη διάδοχη πολιτική κατάσταση στο Μινσκ. 

Η πέμπτη και τελευταία επιλογή του Πούτιν, κατά το CNN, είναι «να μην κάνει τίποτε για τις επόμενες 1-2 εβδομάδες», ποντάροντας σε κόπωση του αντικυβερνητικού κινήματος. Προοπτική, ωστόσο, που στην παρούσα φάση δεν φαντάζει πιθανή. Ηδη, στο πλευρό των διαδηλωτών συντάσσονται ολοένα και περισσότεροι απεργοί σε κρατικές επιχειρήσεις, καθώς και μέλη της εγχώριας ελίτ, με τελευταία προσθήκη τον Λευκορώσο πρεσβευτή στη Σλοβακία. Ο στρατός της Λευκορωσίας, από την άλλη, ανακοίνωσε ότι αρχίζει από σήμερα και μέχρι τις 20 του μήνα στρατιωτικά γυμνάσια κοντά στο πυρηνικό εργοστάσιο της χώρας και στην περιοχή Γκρόντνο, που συνορεύει με την Πολωνία και τη Λιθουανία…