Απόψε στη «Λαΐδα» το ντοκιμαντέρ του Νίκου Μεγγρέλη
Η ταινία «Οπου υπάρχουν άνθρωποι» καταγράφει την εντυπωσιακή πορεία τριάντα χρόνων της οργάνωσης Γιατροί του Κόσμου Ελλάδας, από την Αϊτή, τη Ρουάντα και τη Σρι Λάνκα μέχρι την Ειδομένη και τους άστεγους της Αθήνας: μια ανθρωπιστική και ιατρική βοήθεια που δεν κοιτάει θρησκεία, φύλο, χρώμα και σεξουαλικό προσανατολισμό
«Είναι απίστευτα σεμνοί άνθρωποι. Ο,τι κάνουν το κάνουν με την καρδιά τους, χωρίς να έχουν στο πίσω μέρος του μυαλού τους κάποιο όφελος. Βάζουν σε κίνδυνο τη ζωή τους για έναν άγνωστο και ξένο, όχι ομόθρησκο ή ομοεθνή τους. Η μόνη ιδεολογία τους είναι ότι θέλουν να κάνουν τον κόσμο έστω και λίγο καλύτερο, να ανακουφίσουν από τον πόνο, να κρατήσουν κάποιον στη ζωή» λέει ο Νίκος Μεγγρέλης.
Ο γνωστός δημοσιογράφος και ντοκιμενταρίστας αναφέρεται στους Γιατρούς του Κόσμου Ελλάδας. Είναι το θέμα της συγκινητικής, αλλά και ικανής να σε εμπνεύσει, να σου δώσει δύναμη και πίστη στον άνθρωπο, νέας ταινίας του «Οπου υπάρχουν άνθρωποι». Επίσημη συμμετοχή στο πρόσφατο διαδικτυακό 22ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ, προβάλλεται απόψε και την επόμενη Δευτέρα στον θερινό κινηματογράφο «Λαΐς» της Ταινιοθήκης της Ελλάδος (9 μ.μ., Ιερά Οδός 48 και Μ. Αλεξάνδρου, μετρό Κεραμεικός). Σε εποχές κορονοϊού, που όλη η ανθρωπότητα υποκλίνεται μπροστά στη μέχρι αυτοθυσίας προσφορά γιατρών και νοσηλευτών, η ταινία του Νίκου Μεγγρέλη υπογραμμίζει αυτή την αλήθεια. Και την επεκτείνει.
Το «Οπου υπάρχουν άνθρωποι» γυρίστηκε ειδικά για να συμπέσει με τη φετινή 30ή επέτειο από την ίδρυση των Γιατρών του Κόσμου στην πατρίδα μας. Ηταν όμως ένα όνειρο χρόνων του σκηνοθέτη, που τον οδήγησε -μαζί και εμάς, τους θεατές- σε ένα συναρπαστικό ταξίδι ανθρωπιάς από άκρη σε άκρη του πλανήτη. Διότι ακόμα και οι πιο ενημερωμένοι σε θέματα εθελοντισμού και ακτιβισμού, θα τα χάσουν μπροστά στο εύρος των αποστολών και της παρουσίας των Ελλήνων γιατρών και όχι μόνο (από σκηνοθέτες μέχρι μηχανικοί συντάσσονται με πάθος μαζι τους), όλα αυτά τα χρόνια, χωρίς ταρατζουμ και δημόσιες σχέσεις. Ο κατάλογος των περιοχών σε κρίση (πόλεμοι, σεισμοί, τσουνάμι, πείνα, βομβαρδισμοί, φτώχεια) όπου έτρεξαν οι Γιατροί του Κόσμου Ελλάδας είναι απίστευτα μακρύς και εντυπωσιακός: Αϊτή, Ρουάντα, Ιράκ, Σομαλία, Βοσνία, Κόσοβο, Ουγκάντα, Αφγανιστάν, Σρι Λάνκα. Και φυσικά το πολύπλευρό έργο τους δεν ξεχνάει την Ελλάδα, από τους άστεγους μέχρι τους μετανάστες, από κλινικές που έχουν στήσει στο κέντρο της Αθήνας μέχρι την Ειδομένη, τη Λέσβο, τους καταυλισμούς των Ρομά και τα ακριτικά μας νησιά. Είτε για παρέμβαση σε συνθήκες άμεσης ανάγκης είτε ακόμα και για μια παρηγορητική, καθημερινή παρουσία δίπλα σε αυτούς που στερούνται ιατρικής φροντίδας.
Στο ντοκιμαντέρ μιλάνε με απλότητα, ζωντάνια, συναίσθημα, γαλήνη αλλά και χαρά ζωγραφισμένη στα μάτια τους πολλά μέλη και στελέχη των Γιατρών του Κόσμου. Χωρίς ίχνος έπαρσης και μεγαλοποίησης, ακόμα κι όταν λένε «προλάβαμε να φύγουμε στο παρά πέντε, λίγο πριν αντάρτες επιτεθούν και σκοτώσουν μια αποστολή των Γιατρων Χωρίς Σύνορα». Καταλαβαίνεις ότι αυτοί οι άνθρωποι κάτι ιδιαίτερο έχουν. Μπορεί και άπιαστο. «Τη μια στιγμή βρίσκονται στο ήσυχο ιατρείο τους θεραπεύοντας το συνάχι ενός παιδιού, και την άλλη μέσα στις λάσπες της Ειδομένης ή στα ερείπια της Αϊτής θεραπεύοντας το συνάχι ή το τραύμα ενός άλλου, που κανέναν γιατρό δεν θα μπορούσε να βρει» λέει ο Νίκος Μεγγρέλης.
Είχε στα χέρια του ένα τεράστιο κινηματογραφικό αρχείο από τις αποστολές τους – «μπελάς αλλά και μαγεία μαζί» λέει. Εκανε και στην Ελλάδα έναν χρόνο γυρίσματα, ακολουθωντας τους παντού και κατέληξε ότι αυτό που πάνω απ’ όλα ήθελε ήταν «να βάλει τον απλό άνθρωπο και θεατή μέσα στον κόσμο αυτής της οργάνωσης». Είναι άλλωστε κι ένα ντοκιμαντέρ που δεν έχει «αρνητικά» να αποκαλύψει, σχόλια πολλά να κάνει. Γιατί οι Γιατροί του Κόσμου, άντρες και γυναίκες, βετεράνοι και νεοι, είναι ένα θετικό παράδειγμα χωρίς «ναι μεν, αλλά». Πέραν του ότι έχουν ίσως βρει μέσα από την προσφορά ένα νόημα στη ζωή τους, μια ευτυχία που ποιος δεν θα τη ζήλευε…
«Οπου πηγαίνουμε αφήνουμε κι ένα κομμάτι της ψυχής μας» ακούγεται να λέει η γιατρός Ηρώ Βαλσαμή. «Ισχύει και το αντίστροφο» σχολιάζει ο Νίκος Μεγγρέλης . “Οι άνθρωποι αυτοί είναι οι καλύτεροι πρεσβευτές της χώρας μας. Κάθε φορά που στήνουν τα πρόχειρα ιατρεία τους σε ένα μέρος του κόσμου και μέσα στις πιο σκληρές συνθήκες εξετάζουν, χειρουργούν, επιδενουν τραύματα, δίνουν φάρμακα, εμβολιάζουν, σώζουν ζωές, ιδρύουν νοσοκομεία, η Ελλάδα αποκτά φίλους που δεν θα την ξεχάσουν ποτέ».
Δεν είναι βέβαια υπεράνθρωποι. Και φόβος υπάρχει και θλίψη και αγωνία -ειδικά όταν χάνουν από τα χέρια τους παιδιά- αλλά και απογοήτευση για μια ανθρωπότητα που το μίσος του ενός για τον άλλο, ειδικά σε εμφύλιες συρράξεις, κάνει το αίμα να κυλάει ποτάμι. Πάντα όμως υπάρχει μια μικρη ελπίδα ότι ο αγώνας τους δεν πάει χαμένος. «Δεν θα ξεχάσω ποτέ», λέει ο Νίκος Μεγγρέλης, «την ιστορία από τους σεισμους της Αϊτής το 2010. Μόλις είχαν φτάσει, γύρω τους μια χώρα ερειπωμένη γεμάτη πτώματα, δεν είχαν καν προλάβει να οργανωθούν και τους έφεραν μια γυναίκα ετοιμόγεννη. Η γιατρός Ηρώ Βαλσαμή αναγκάστηκε να κάνει τη πρώτη γέννα της ζωής της. Αλλά αυτό το μωράκι, που το βλέπουμε και στο ντοκιμαντέρ, ήταν σαν ένα σημάδι ότι η ζωή δεν σταματάει, ότι θριαμβευει και μέσα σε τοπία θανάτου».
Μέρος των εσόδων από τις δύο προβολές στη «Λαΐδα» θα διατεθούν για τους σκοπούς των Γιατρών του Κόσμου. Τιμή εισιτηρίου 7 ευρώ, μειωμένο 5 ευρώ.
INFO: Σκηνοθεσία-σενάριο-δημοσιογραφική έρευνα: Νίκος Μεγγρέλης. Διεύθυνση φωτογραφίας και ηχοληψία: Χρόνης Τσιχλάκης. Μοντάζ: Δημήτρης Πολυδωρόπουλος. Πρωτότυπη μουσική: Φάνης Ζαχόπουλος. Παραγωγή Mind the Gap IKE, με την υποστηριξη της ΕΡΤ και της Ταινιοθήκης της Ελλάδος.
