Ευρωπαϊκή προστασία από εξαγορές

Tείχος στις εξαγορές ευρωπαϊκών επιχειρήσεων από ξένες –εκτός Ε.Ε.– εταιρείες που επιδοτούνται με κρατικό χρήμα, υψώνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η Επιτροπή κατέθεσε χθες την πρότασή της για την εξισορρόπηση του ανταγωνισμού στην ενιαία αγορά απέναντι στις στρεβλώσεις που δημιουργούν οι ξένες επιδοτήσεις. Η πρόταση («WHITE PAPER on levelling the playing field as regards foreign subsidies») έρχεται έπειτα από αίτημα των κυβερνήσεων της Γερμανίας και της Γαλλίας τον περασμένο Φεβρουάριο.

Βερολίνο και Παρίσι ζήτησαν με κοινή τους επιστολή από την Επιτροπή την αναθεώρηση του κανονιστικού πλαισίου που αφορά τις συγχωνεύσεις, καθώς οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις καλούνται όλο και περισσότερο τον τελευταίο καιρό να αποκρούσουν την εισβολή ξένων επιχειρήσεων που υποστηρίζονται από ξένες κυβερνήσεις στο μετοχικό τους κεφάλαιο.

Η κρατική ενίσχυση των επιχειρήσεων αποτέλεσε αρκετές φορές στο παρελθόν αντικείμενο συζήτησης στην Ε.Ε. Η πανδημία του κορονοϊού κατέστησε όμως το ζήτημα επιτακτικό. Στη διάρκεια της πανδημίας και της καραντίνας πολλές ευρωπαϊκές επιχειρήσεις είδαν τη ρευστότητά τους να στεγνώνει, τη μετοχή τους να βυθίζεται και οι ίδιες να καθίστανται εύκολος στόχος εξαγοράς από ξένες επιχειρήσεις που επιδοτούνται από το κράτος τους όπως οι κινεζικές. Από την πλευρά τους, οι μεγάλες κινεζικές εταιρείες που βασίζονται στην υποστήριξη του Πεκίνου είδαν αυτή την αναταραχή και τη συρρίκνωση της χρηματιστηριακής αξίας των ευρωπαϊκών εταιρειών ως ευκαιρία για την επέκτασή τους.

Ας σημειωθεί ότι τα τελευταία χρόνια το ενδιαφέρον των κινεζικών επιχειρήσεων για ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, ειδικά αυτές του τομέα της υψηλής τεχνολογίας, είναι τεράστιο. Το 2016 ο τεχνολογικός κολοσσός της Κίνας Tencent αγόρασε το πλειοψηφικό πακέτο μετοχών της φινλανδικής εταιρείας παιχνιδιών για κινητά τηλέφωνα Supercell, ενώ η Midea, μια κινεζική εταιρεία παραγωγής ηλεκτρικού εξοπλισμού εξαγόρασε την γερμανική εταιρία ρομποτικής Kuka.

Τη δίψα των κινεζικών εταιρειών για επέκταση στην ευρωπαϊκή αγορά τροφοδοτεί και ο εμπορικός πόλεμος Πεκίνου – Ουάσινγκτον που, κατά μία θεώρηση, αποτελεί και αγώνα για την υπεροχή στον τομέα της υψηλής τεχνολογίας.

Εως σήμερα, πάντως, όταν κάποιες ελεγχόμενες από εθνικές κυβερνήσεις επιχειρήσεις επιζητούσαν την αγορά μεριδίου σε ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, έμπαιναν αυτόματα στο μικροσκόπιο της Επιτροπής, η οποία έκρινε με βάση τους κανόνες περί κρατικής βοήθειας, αν αυτό στρέβλωνε τον ανταγωνισμό στην ενιαία αγορά. Ωστόσο, οι παραπάνω κανόνες δεν καλύπτουν τις επιχειρήσεις που υποστηρίζονται από ξένες –εκτός Ε.Ε.– κυβερνήσεις.

«Ερχεται πολύ χρήμα στην Ε.Ε.», επεσήμανε χαρακτηριστικά στη χθεσινή παρουσίαση της πρότασης η επίτροπος Ανταγωνισμού Μαργκρέτε Βεστάγκερ, προσθέτοντας ότι γι’ αυτόν ακριβώς τον λόγο η ομάδα της χρειάζεται νέα εργαλεία προκειμένου να εποπτεύσει και να διασφαλίσει τον επί ίσοις όροις ανταγωνισμό στην Ενωση. Η πρόταση που κατέθεσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τής δίνει το δικαίωμα να μπλοκάρει όχι μόνο εξαγορές ευρωπαϊκών επιχειρήσεων αλλά και αγορές μειοψηφικών μεριδίων σε αυτές. Ο εκτελεστικός βραχίονας της Ε.Ε. φιλοδοξεί ότι η συζήτηση επί των προτάσεών της –που διαρκέσει ώς τον Φεβρουάριο– θα οδηγήσει τελικά σε νέα νομοθεσία το 2021.