Ουδείς αυτή τη στιγμή μπορεί με βεβαιότητα να προσδιορίσει τη διάρκεια και το εύρος της πανδημίας.
Συνεπώς, οι εκτιμήσεις για τις παρενέργειες, από το οικονομικό κόστος μέχρι τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις και ανατροπές, κινούνται στην γκρίζα ζώνη μεταξύ υποθέσεων εργασίας και ασκήσεων επί χάρτου.
Οταν άρχισε ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος, υπήρχε μια κυρίαρχη προσδοκία ότι η σύγκρουση θα ήταν ολιγόμηνη και ότι τα Χριστούγεννα οι στρατιώτες θα τα γιόρταζαν με τις οικογένειές τους. Κάποιες γαλλικές εφημερίδες μιλούσαν για έναν σύντομο «δροσερό και χαρούμενο πόλεμο».
Παρόμοιο σκηνικό υποτίμησης εύρους και διάρκειας υπήρξε όταν ξέσπασε η κρίση του 1929 στις ΗΠΑ, καθώς ουδείς τότε προέβλεψε τον πολυετή εγκλωβισμό στην ύφεση, με την οριστική έξοδο να συντελείται με την εμπλοκή της χώρας στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η υποτίμηση της κρίσης του 1929 είχε ως συνέπεια τέσσερα χαμένα χρόνια σκληρής αποπληθωριστικής πολιτικής που οδήγησαν τις ΗΠΑ στο χείλος του γκρεμού μέχρι ο Ρούζβελτ, μετά το 1933, να εφαρμόσει κεϊνσιανή πολιτική ενίσχυσης της ζήτησης με στόχο την αναθέρμανση της οικονομίας.
Ετσι, εύλογα τίθενται καθοριστικής σημασίας ερωτήματα για τις διεθνείς και περιφερειακές ισορροπίες:
• Θα υποχρεωθούν οι ΗΠΑ του Τραμπ μεσούσης της προεκλογικής εκστρατείας να εγκαταλείψουν τη γραμμή πλεύσης «Πρώτα η Αμερική» και να υιοθετήσουν επιλογές προς την κατεύθυνση παγκόσμιας διακυβέρνησης;
• Θα εγκαταλείψει η Γερμανία τις κόκκινες γραμμές της στην ευρωζώνη, την άρνηση αμοιβαιοποίησης του κινδύνου και της μεταφοράς πόρων;
Η απάντηση στα παραπάνω ερωτήματα είναι συνάρτηση της συνειδητοποίησης ότι η επιστροφή στη μέχρι χθες κανονικότητα αποτελεί περισσότερο σύμπτωμα άρνησης της πραγματικότητας παρά καλό σενάριο.
Ενα είναι φανερό: ότι παρά την απόλυτη αναντιστοιχία των δύο προκλήσεων, υπάρχει η αίσθηση ή μάλλον η ψευδαίσθηση-παραίσθηση ότι η πανδημία θα αντιμετωπιστεί ως έκτακτη ανάγκη, χωρίς όμως ανατροπές, όπως τελικά αντιμετωπίστηκε η κρίση του 2008 και στη συνέχεια, μετά το 2010, η κρίση στην ευρωζώνη.
Η δύναμη της αδράνειας έχει οδηγήσει στην πορεία της Ιστορίας κατ’ επανάληψη στην αντιμετώπιση των σημερινών προκλήσεων με τις συνταγές που αντιμετωπίστηκαν οι χθεσινές προκλήσεις.
