Ως το υπ’ αριθμόν ένα ζήτημα της ελληνικής κοινωνίας αναδεικνύουν οι πολίτες το προσφυγικό-μεταναστευτικό πρόβλημα, ενώ εμφανείς και ιδιαίτερα ανησυχητικές είναι οι τάσεις που καταγράφονται προς μια κατεύθυνση συντηρητικοποίησης του εκλογικού σώματος και διάθεσης αποδοχής του κυβερνητικού δόγματος της τάξης και της ασφάλειας.
Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν τα ευρήματα της σύνδεσης του προσφυγικού με την αύξηση της εγκληματικότητας, της συσχέτισης της ασφάλειας με τις εκκενώσεις κατειλημμένων κτιρίων, καθώς και με τις παρεμβάσεις της αστυνομίας μέσα σε πανεπιστημιακούς χώρους. Τα παραπάνω στοιχεία πηγάζουν από την έρευνα ανίχνευσης αντιλήψεων που διενήργησε η εταιρεία δημοσκοπήσεων Prorata και παρουσιάζει σήμερα η «Εφ.Συν.».
Πιο αναλυτικά, στο ερώτημα «ποια είναι κατά τη γνώμη σας τα δύο σημαντικότερα θέματα/προβλήματα που αντιμετωπίζει η Ελλάδα σήμερα;», οι πολίτες απαντούν σε ποσοστό 45% το προσφυγικό-μεταναστευτικό και ακολουθούν σε μεγάλη απόσταση η διαφθορά (22%), η ανεργία και οι μισθοί (21%). Οι ερωτηθέντες πιστεύουν σε ποσοστό 55% (σίγουρα και μάλλον ναι) ότι το προσφυγικό συνδέεται με την αύξηση της εγκληματικότητας, μια πεποίθηση που εμφανίζεται ενισχυμένη στις πιο παραγωγικές ηλικίες (18-34 και 35-54 ετών). Παρ’ όλα αυτά, οι πολίτες πιστεύουν ότι η γειτονιά όπου κατοικούν είναι ασφαλές μέρος (89%), όπως επίσης και η Ελλάδα μια ασφαλής χώρα (82%).
Το οργανωμένο έγκλημα θεωρείται πιο απειλητικό για τη δημόσια ασφάλεια σε σχέση με την τρομοκρατία και τις κοινωνικές εντάσεις, ενώ θετικά (επειδή εκλαμβάνεται ότι ενισχύουν το αίσθημα ασφάλειας) αντιμετωπίζονται για την πλειοψηφία του κοινού (58%) οι εκκενώσεις καταλήψεων από τις αστυνομικές δυνάμεις και οι επεμβάσεις στα Πανεπιστήμια (58%). Ως μια καλή λύση για το ίδιο θέμα, οι μετέχοντες στην έρευνα βλέπουν τη φωταγώγηση των δρόμων της περιοχής όπου κατοικούν τις νυχτερινές ώρες (95%).
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι εν λόγω δείκτες διαφοροποιούνται στις απαντήσεις που δίνουν οι πολίτες ανάλογα με την πολιτική τους τοποθέτηση (στον άξονα Αριστερά-Δεξιά) όπου πιο ξενοφοβικοί και «αγωνιώντες» παρουσιάζονται όσοι κατατάσσουν τον εαυτό τους στη Δεξιά ή στην άκρα Δεξιά, αλλά όχι μόνο αυτοί, αφού στο ίδιο κλίμα απαντούν και όσοι δηλώνουν ότι ανήκουν στο Κέντρο.
Ξεχωριστό κεφάλαιο αποτελεί η εικόνα που έχουν οι πολίτες για την Ελληνική Αστυνομία. Ειδικότερα, η πλειοψηφία (57%) διαφωνεί με την άποψη ότι η ΕΛ.ΑΣ. ασκεί υπερβολική βία (39% συμφωνούν), το 55% συμφωνεί ότι καταστέλλει το έγκλημα και την ίδια στιγμή διαφωνεί ότι προλαμβάνει το έγκλημα.
Διχασμένες είναι οι απαντήσεις στο αν η Αστυνομία προστατεύει τον πολίτη (49% απαντά αρνητικά και 48% θετικά). Το ίδιο φαινόμενο παρατηρείται και στο ερώτημα που αφορά την επικράτηση αυταρχικών και ακροδεξιών αντιλήψεων στην ΕΛ.ΑΣ., όπου το 50% διαφωνεί και το 48% συμφωνεί (αντιστοίχως η διακύμανση συναρτάται με τις πολιτικές απόψεις που εκφράζουν οι συμμετέχοντες).
Σε ό,τι αφορά τις επιδόσεις της κυβέρνησης στον τομέα της δημόσιας ασφάλειας, το 38% εκτιμά ότι τα πάει αρκετά καλά, το 9% πολύ καλά, το 29% όχι ιδιαίτερα καλά και το 20% καθόλου καλά. Ωστόσο, η πλειοψηφία πιστεύει ότι η Ν.Δ. επιλέγει να εστιάσει σε ζητήματα δημόσιας τάξης, αποσκοπώντας στην αλλαγή της ατζέντας στη δημόσια συζήτηση (53%).
Σε σχέση δε με το προφίλ του ιδανικού υπουργού Προστασίας του Πολίτη, το 69% δηλώνει ότι οφείλει να είναι αποφασιστικός, το 35% προοδευτικός, το 23% αυστηρός και μόλις το 20% μετριοπαθής και το 15% διαλλακτικός. Η προηγούμενη κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ δεν τα κατάφερε καθόλου καλά στον τομέα της δημόσιας ασφάλειας, υποστηρίζει το 51% των ερωτηθέντων, ενώ αρκετά καλά απαντά το 21%.
Τέλος, αναφορικά με τις κυριότερες αγωνίες των πολιτών τα πράγματα έχουν ως εξής: Σε ποσοστό 37% φοβούνται αρκετά την επιδείνωση της οικονομίας, σε άλλο ερώτημα για την αύξηση της εγκληματικότητας και της τρομοκρατίας αρκετά ανήσυχο εμφανίζεται το 33%, δε φοβάται καθόλου την αλλοίωση της εθνικής ταυτότητας δηλώνει το 36% και την ίδια ώρα πολύ λέει το 31%.
Από όσους παρουσιάζονται να ανησυχούν έντονα για την αλλοίωση της εθνικής ταυτότητας το 57% είναι πολίτες μη πανεπιστημιακής μόρφωσης. Τέλος, μεγάλο φόβο εκφράζουν οι ερωτηθέντες (σε ποσοστό 38%) για την ακροδεξιά στροφή των κομμάτων και της κοινωνίας, με τα ποσοστά να εκτοξεύονται στο 69% στην ηλικιακή κατηγορία από 18 ώς 34 ετών.
