Παρά την κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης με την αναστολή θεμελιωδών ελευθεριών που αποφάσισε η κυβέρνηση του προέδρου Λένιν Μορένο και το τεράστιο κύμα καταστολής που εξαπολύουν οι 24.000 στρατιώτες και κάποιες χιλιάδες αστυνομικοί που έχουν αναπτυχθεί σε διάφορες πόλεις του Εκουαδόρ, οι κινητοποιήσεις συνεχίζονται.
Η χώρα παραλύει, καθώς οι συγκοινωνίες διακόπηκαν, τα σχολεία έκλεισαν, ακόμη και πετρελαϊκές εγκαταστάσεις έπαψαν να λειτουργούν, μετά την κατάληψή τους από διαδηλωτές. Συνδικάτα και κινήματα ξεκινούν απεργία διαρκείας, ενώ χιλιάδες ιθαγενείς από κάθε γωνιά της χώρας άρχισαν να καταφτάνουν από τη Δευτέρα (όταν επιβεβαιώθηκε και ο πρώτος νεκρός) στην πρωτεύουσα Κίτο, για να συμμετάσχουν στη μεγάλη διαδήλωση που οργανώνεται σήμερα ενάντια στην κυβέρνηση και το πακέτο λιτότητας που ανακοίνωσε κατ’ επιταγή του ΔΝΤ.
Πολιορκημένος από τα οργισμένα πλήθη που δηλώνουν πως δεν θα σταματήσουν τις κινητοποιήσεις αν η κυβέρνηση δεν πάρει πίσω τα μέτρα, περιλαμβανομένης της κατάργησης της επιδότησης στα καύσιμα που οδηγεί σε τεράστιες αυξήσεις στην τιμή τους, της συρρίκνωσης του κράτους με την απόλυση χιλιάδων δημοσίων υπαλλήλων ή της «απελευθέρωσης» της αγοράς εργασίας, ο Μορένο αποφάσισε να μεταφέρει την έδρα της κυβέρνησης στο Γουαγιακίλ. Μια ακόμη κίνηση συμβολική της μετάλλαξής του, καθώς πρόκειται για μια από τις πλουσιότερες περιοχές της χώρας και ιστορικό προπύργιο της εκουαδοριανής Δεξιάς, με την οποία συμμάχησε και τώρα ελπίζει να τον διασώσει.
Αγνοώντας τις αιτίες του ξεσηκωμού και τις ευθύνες των πολιτικών του, σε τηλεοπτικό του διάγγελμα ο Μορένο κατηγόρησε τον προκάτοχό του και άλλοτε κομματικό του σύντροφο, Ραφαέλ Κορέα, και… τον (συνήθη ύποπτο) πρόεδρο της Βενεζουέλας, Νικολάς Μαδούρο, πως βρίσκονται πίσω από τις διαδηλώσεις, κάνοντας λόγο για απόπειρα πραξικοπήματος από τους «διεφθαρμένους οπαδούς του Κορέα που χρηματοδοτούν τις κινητοποιήσεις τους με το χρήμα που έκλεψαν από το κράτος».
Τα οικονομικά στοιχεία δείχνουν ποιοι πραγματικά έκλεψαν και σε ποιων τις τσέπες κατέληξαν αυτά τα χρήματα. Αναλαμβάνοντας την προεδρία, ο Λένιν Μορένο άρχισε να αθετεί κάθε σημείο του προεκλογικού του προγράμματος.
Υιοθέτησε την αφήγηση των ισχυρών οικονομικών κύκλων περί τραγικής οικονομικής κατάστασης, που οφείλεται στη διακυβέρνηση του Κορέα, γεγονός που δεν τον εμπόδισε να χαρίσει πρόστιμα και τόκους στους μεγαλοοφειλέτες του κράτους, που χρωστούν συνολικά 4,5 δισ. δολάρια.
Ενώ αυξήθηκε η ανεργία, η επισφαλής ή μαύρη εργασία και η φτώχεια, κάποιοι πλούτισαν, όπως οι τραπεζίτες που το 2018 σημείωσαν κέρδη 554 εκατ. δολαρίων, αυξημένα κατά 39,8% σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2017. Και παρότι κατηγορούσε τον Κορέα πως υπερχρέωσε το κράτος, τους 19 πρώτους μήνες της προεδρίας του (έως τον Ιανουάριο φέτος) αύξησε το χρέος κατά 11,7 δισ. δολάρια, σχεδόν όσο ο προκάτοχός του στα 9 χρόνια της θητείας του.
Επειτα, τον περασμένο Μάρτιο, έλαβε ένα νέο δάνειο από το ΔΝΤ, ύψους 4,2 δισ. δολαρίων, επιβάλλοντας νέα μέτρα λιτότητας, που θα έχουν τρομακτικό αντίκτυπο στα πιο ευάλωτα κοινωνικά στρώματα, όπως εξηγεί ο αναλυτής Εδουάρντο Ταμάγιο:
«Οι αυξήσεις στα καύσιμα θα αυξήσουν τις τιμές βασικών αγαθών και δημόσιων μεταφορών, πλήττοντας την αγοραστική δύναμη της πλειονότητας των νοικοκυριών. Κάθε δεκάρα αύξησης στα τρόφιμα και τα εισιτήρια στοιχίζει πολύ ακριβά για το 1,7 εκατομμύριο πολίτες που επιβιώνουν με λιγότερα από 1,6 δολάριο τη μέρα και για άλλα 4,4 εκατομμύρια που καθημερινά δεν βγάζουν πάνω από 2,9 δολάρια». Είναι αυτά που οδήγησαν στον λαϊκό ξεσηκωμό και τη σημερινή πολιτική κρίση.
Η κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης για 60 ημέρες (με δυνατότητα παράτασής της), για να αντιμετωπίσει το κύμα λαϊκής διαμαρτυρίας, είναι απλά η πιο πρόσφατη απόδειξη αυτής της μετάλλαξης. Αλλά μπορεί να αποδειχθεί δίκοπο μαχαίρι, με δεδομένη την αγωνιστική παράδοση των Εκουαδοριανών, όπως δείχνει η πρόσφατη ιστορία.
Η προηγούμενη συμφωνία με το ΔΝΤ έγινε το 2003, με πρόεδρο τον πρώην συνταγματάρχη Λούσιο Γκουτιέρες. Οπως και ο Μορένο, ο Γκουτιέρες στηρίχθηκε προεκλογικά από κόμματα και κινήματα της Αριστεράς, αλλά με την ανάληψη της προεδρίας έκανε στροφή 180 μοιρών.
Η θητεία του, που σημαδεύτηκε από σκάνδαλα διαφθοράς στις ένοπλες δυνάμεις και αυστηρά πακέτα λιτότητας, τέλειωσε πρόωρα και άδοξα, όταν η επιταγή του ΔΝΤ για αύξηση της τιμής της βενζίνης πυροδότησε εβδομάδες μαζικών διαδηλώσεων: παρότι κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης και εξαπέλυσε βίαιη καταστολή, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει την προεδρία, διαφεύγοντας με στρατιωτικό ελικόπτερο.
Οι ιστορικές αναλογίες δεν μπορεί παρά να στοιχειώνουν τον Λένιν Μορένο. Διαθέτει πλέον ελάχιστη κοινωνική και εκλογική δύναμη, μόνο το 22% εγκρίνει τη διακυβέρνησή του, που γίνεται όλο και πιο αδύναμη, και, για να συνεχίσει να κυβερνά, στρέφεται όλο και περισσότερο στα πλέον συντηρητικά πολιτικά και νεοφιλελεύθερα οικονομικά στρώματα της χώρας.
Η κρίση μπορεί να έχει απρόβλεπτες εξελίξεις. Ισως γι’ αυτό και ύστερα από σχεδόν 600 συλλήψεις και δεκάδες τραυματίες, τώρα μιλά για διάλογο και δηλώνει ανοιχτός σε μεσολάβηση των Ηνωμένων Εθνών ή της Καθολικής Εκκλησίας.
-320x213.jpg)
