Μπορεί ένα φυσικό φαινόμενο, τη στιγμή που καταστρέφει, ταυτόχρονα να διατηρεί στην αιωνιότητα εκείνο τoν μακρινό ανθρώπινο κόσμο; Η απάντηση είναι καταφατική για το Ακρωτήρι της Σαντορίνης και την Πομπηία. Οι δύο σπουδαίοι πολιτισμοί που αναπτύχθηκαν στις δύο αρχαίες πόλεις οι οποίες καταστράφηκαν εξαιτίας της ηφαιστειακής έκρηξης διατηρήθηκαν κάτω από τη μαλακή τέφρα που σκέπασε και φύλαξε σχεδόν ανέπαφη τη στιγμή του τέλους τους.
Ετσι, μαζί με την ιστορία, τα ιδανικά και την κουλτούρα τους, διατηρήθηκαν από ανθρώπινα σώματα και οικισμοί μέχρι αγγεία και εξαιρετικές τοιχογραφίες, με μοναδικές συνθέσεις στην ιστορία της ευρωπαϊκής τέχνης. Οπως οι αποκατεστημένες τοιχογραφίες από τα δημόσια κτίρια και τις ιδιωτικές κατοικίες του οικισμού στο Ακρωτήρι της Σαντορίνης.
Ορισμένες από αυτές μαζί με άλλα μοναδικά αντικείμενα ταξιδεύουν για πρώτη φορά και εκτίθενται στη Ρώμη όπου συνομιλούν με τα ευρήματα της πόλης του Βεζούβιου, στην έκθεση «Πομπηία και Σαντορίνη – Η αιωνιότητα σε μια μέρα», που φιλοξενείται στη Scuderie del Quirinale και ανοίγει για το κοινό από τις 11 Οκτωβρίου 2019 μέχρι τις 6 Ιανουαρίου 2020.
Τα επίσημα εγκαίνια θα γίνουν αύριο (10/10) από τον υπουργό Πολιτιστικής Κληρονομιάς και Τουρισμού της Ιταλίας Ντάριο Φραντσεσκίνι και την Ελληνίδα υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη. Η έκθεση είναι αποτέλεσμα συνεργασίας μεταξύ της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κυκλάδων και της Εφορείας Αρχαιοτήτων της Πομπηίας.
Η ιταλική πλευρά είχε την ιδέα της διοργάνωσης και ανέλαβε όλα τα έξοδά της. Η έκθεση εκτείνεται σε δέκα αίθουσες και παρουσιάζει εκατοντάδες εκθέματα από τις δύο πόλεις, την προϊστορική Θήρα που καταστράφηκε από τη φοβερή έκρηξη στα μέσα της δεύτερης χιλιετίας π.Χ. και παρέμενε άγνωστη για σχεδόν 2.000 χρόνια, όπως και την πόλη της όψιμης αρχαιότητας, την Πομπηία, που η ζωή της σταμάτησε αναπάντεχα το 79 μ.Χ. μετά την έκρηξη του Βεζούβιου και παρέμενε άγνωστη μέχρι την ανακάλυψή της το 1748, σχεδόν 1.700 χρόνια μετά.
Περιλαμβάνει ευρήματα από τους δύο σπουδαίους αρχαιολογικούς χώρους που μας επιτρέπουν να δούμε απτά τη ζωή των αρχαίων. Μαζί εκτίθενται σύγχρονα έργα τέχνης, εμπνευσμένα από την καταστροφή, σπουδαίων καλλιτεχνών από τον 18ο έως τον 21ο αιώνα, όπως του Τέρνερ και του Ντάμιεν Χιρστ, του Αντι Γουόρχολ, του Τζιουζέπε Πενόνε, του γλύπτη Αντονι Γκόρμλεϊ που εμπνέεται από τα σώματα στην Πομπηία και άλλων.
«Είναι η πρώτη φορά που διοργανώνεται μια περιοδική έκθεση αποκλειστικά για τη Σαντορίνη γιατί μέχρι τώρα παρουσιάζονταν τα έργα αποσπασματικά. Είναι σημαντικό γιατί για πρώτη φορά παρουσιάζονται ταυτόχρονα με σπουδαία έργα από την Πομπηία, δίνοντας τη δυνατότητα στους επισκέπτες να δουν την Πομπηία της Καμπανίας και την Πομπηία του Αιγαίου, που είναι το Ακρωτήρι» λέει στην «Εφ.Συν.» ο Δημήτρης Αθανασούλης, προϊστάμενος της ΕΦΑ Κυκλάδων, λίγο πριν μπει στο αεροπλάνο για Ρώμη.
Η έκθεση, εκτός από κινητά ευρήματα, κεραμική, κοσμήματα, αντικείμενα καθημερινής χρήσης, παρουσιάζει για πρώτη φορά σπουδαίες τοιχογραφίες από τη Σαντορίνη, που βρίσκονταν στις αποθήκες λόγω έλλειψης χώρου στο μουσείο και δεν ήταν προσβάσιμες στο κοινό, όπως ο Ψαράς, τα Ιστία (από το εξώφυλλο της έκδοσης «Προϊστορική Θήρα» του Κοινωφελούς Ιδρύματος Ιωάννη Σ. Λάτση) ή οι εξαιρετικές «Λατρεύτριες», η τοιχογραφική σύνθεση με τις τρεις γυναικείες μορφές που φορούν πλούσιες ενδυμασίες, αραχνοΰφαντο διαφανή πέπλο και πολύτιμα κοσμήματα, έχουν μακριά πλούσια κόμη και κατευθύνονται προς τον ναό.
«Η έκθεση δεν είναι αμιγώς αρχαιολογικού περιεχομένου. Είναι δύο πόλεις που δεν έχουν μεταξύ τους ιστορική σχέση. Κοινός δεσμός τους είναι το φυσικό φαινόμενο, η καταστροφή από το ηφαίστειο και πώς λειτουργεί ως πολιτισμικός καταλύτης. Η έκρηξη που καταστρέφει, σώζει δύο μνημεία παγκόσμιας κληρονομιάς, όπως είναι η Πομπηία και η Σαντορίνη.
Επίσης, δίνει έμφαση στην πλευρά της τέχνης μέσα από σημαντικά έργα σύγχρονης δημιουργίας μεγάλων καλλιτεχνών που έχουν εμπνευστεί από τις καταστροφές και την Πομπηία» μας λέει ο κ. Αθανασούλης και καταλήγει: «Είναι σημαντικό για εμάς γιατί δίπλα στην Πομπηία, η Σαντορίνη παίρνει τη θέση που της αξίζει, όχι για τους ειδικούς στους οποίους είναι γνωστή η σημασία της, αλλά για το ευρύ κοινό».
Οι διοργανωτές σχεδιάζουν πάντως η έκθεση να μεταφερθεί μετά τη Ρώμη και στην Αθήνα, ωστόσο λόγω της έκτασής της είναι δύσκολη η εύρεση τόσο μεγάλου χώρου για περιοδική έκθεση. Ελπίζουμε να βρεθεί και να μη χάσουν τη σπάνια ευκαιρία να την απολαύσουν το κοινό της χώρας μας και οι ξένοι επισκέπτες μας.
