Η ιστορία του δημοφιλούς κωμικού που εξελέγη πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει πάψει προ πολλού να ακούγεται στο Κίεβο ως… παραπολιτικό αστείο.
Για την ακρίβεια, μόλις τρεις μήνες μετά την πανηγυρική ανάδειξή του στο ύπατο πολιτειακό αξίωμα της Ουκρανίας και την επαύριο των προχθεσινών πρόωρων βουλευτικών εκλογών που ο ίδιος κήρυξε στη χώρα, ο 41χρονος (νεοφώτιστος στην πολιτική) πρώην κωμικός, νυν πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι αναδεικνύεται πλέον ο απόλυτος άρχοντας του εγχώριου πολιτικού παιχνιδιού, σε μία κομβική μάλιστα περίοδο για τις σχέσεις της Δύσης με τη (γείτονά του) Μόσχα.
Με καταμετρημένο το 70% των ψήφων της Κυριακής, όλες οι εκτιμήσεις συνέτειναν χθες το βράδυ ότι οι Ουκρανοί -απογοητευμένοι από τις διεφθαρμένες πολιτικές ελίτ και με ποσοστό συμμετοχής που μετά βίας έφτασε το 50% στην κάλπη- έδωσαν στον Ζελένσκι και στο νεοσύστατο, φιλοδυτικό κόμμα του Υπηρέτης του Λαού μία καθ’ όλα «λευκή επιταγή».
Εκτιμήσεις
Μέσες άκρες, υπολογίζεται ότι θα κερδίσει τουλάχιστον 226 από τις συνολικά 450 κοινοβουλευτικές έδρες (οι 26 εκ των οποίων «χηρεύουν», καθώς ανήκουν σε περιφέρειες στα ελεγχόμενα από ρωσόφωνους αυτονομιστές ανατολικά εδάφη ή στην υπό ρωσική προσάρτηση Κριμαία). Εφόσον οι εκτιμήσεις αυτές επιβεβαιωθούν, θα συνιστούν ρεκόρ για πρωτοεμφανιζόμενο κόμμα στην Ουκρανία και παρθενική πρώτη στα μετασοβιετικά εθνικά χρονικά που ένα κόμμα εξασφαλίζει την απόλυτη κοινοβουλευτική πλειοψηφία.
«Δεν θα απογοητεύσουμε τους Ουκρανούς», δεσμεύτηκε ο Ζελένσκι. «Γνωρίζετε τις βασικές προτεραιότητές μας, είμαι σίγουρος ότι είναι οι ίδιες με αυτές κάθε Ουκρανού», διακήρυξε: «να τελειώσει ο πόλεμος, να εξασφαλίσουμε την επιστροφή των αιχμαλώτων μας και να νικήσουμε τη διαφθορά, που ακόμη υπάρχει στην Ουκρανία». Προς τούτο έχει υποσχεθεί διάφορα: διάλογο με τη Μόσχα, μέτρα κατά της διαφθοράς -όπως άρση της ασυλίας όσων βουλευτών ερευνώνται για σκάνδαλα- και, πρωτίστως, ευρείες οικονομικές μεταρρυθμίσεις. Διακηρυγμένος στόχος του Ζελένσκι είναι η επαναδιαπραγμάτευση του (κατ’ ευφημισμόν) πακέτου διάσωσης του ΔΝΤ.
Οχι τυχαία, ο ίδιος έσπευσε με το κλείσιμο της προχθεσινής κάλπης να υπογραμμίσει ότι «το πόστο του Ουκρανού πρωθυπουργού θα πρέπει να αναλάβει ένα νέο πρόσωπο, που ειδικεύεται στην οικονομία». Επίσης όχι τυχαία, οι φήμες οργιάζουν ότι για την πρωθυπουργία προαλείφεται ο Βλάντισλαβ Ρασκόβαν, πρώην υποδιοικητής της ουκρανικής Κεντρικής Τράπεζας, νυν αντιπρόσωπος του Κιέβου στο ΔΝΤ.
Πανίσχυρος
«Το εκλογικό αποτέλεσμα σκιαγραφεί μια de facto προεδρική δημοκρατία», παρατηρεί στον ευρωπαϊκό ιστότοπο Politico ο Μπαλάζ Γιαράμπικ, συνεργαζόμενος αναλυτής στο ινστιτούτο αναλύσεων Carnegie Endowment for International Peace. «Η εξουσία του Ζελένσκι», παρατηρεί, «θα είναι ισχυρότερη από ποτέ».
Οσο για τον κοινοβουλευτικό έλεγχο επί του πανίσχυρου προέδρου; Στη νέα σύνθεσή της, η ουκρανική Βουλή θα απαρτίζεται από άλλα τέσσερα κόμματα -εκτός από το κυβερνών Υπηρέτη του Λαού. Δεύτερη δύναμη αναδείχτηκε η φιλορωσική Πλατφόρμα Αντιπολίτευσης, τρίτη το φιλοδυτικό κόμμα του πρώην προέδρου Πέτρο Ποροσένκο, τέταρτο το κόμμα της πρώην πρωθυπουργού Γιούλα Τιμοσένκο και πέμπτο το επίσης νεοσυσταθέν Voice (ελληνιστί Φωνή) με επικεφαλής τον εγχώριο ροκ σταρ Σβιάτοσλαβ Βακάρτσουκ.
«Η Φωνή μπαίνει στο Κοινοβούλιο για να αλλάξει τους κανόνες στην πολιτική. Για εμάς το βασικό είναι ότι η Ουκρανία προσεγγίζει την Ευρώπη, εντάσσεται στην Ε.Ε. και στο ΝΑΤΟ» διακήρυξε χθες ο Βακάρτσουκ: τον μοναδικό πολιτικό του αντίπαλο με τον οποίο ο Ζελένσκι εξέφρασε αρχικά την επιθυμία να συνεργαστεί για τον σχηματισμό κυβέρνησης, όταν τα πρώτα exit polls της Κυριακής δεν του έδιναν αυτοδυναμία.
Το εκλογικό αποτέλεσμα «επιβεβαιώνει ότι ο ουκρανικός λαός κουράστηκε από την πολιτική του εκφοβισμού, που είχαν υιοθετήσει οι προηγούμενες κυβερνήσεις», σχολίασε αργά χθες δηκτικά το ρωσικό ΥΠΕΞ. Διεμήνυσε ότι η Μόσχα θα κρίνει τη νέα ουκρανική κυβέρνηση με βάση τα έργα της. Κι εξέφρασε την ελπίδα η νέα Βουλή της Ουκρανίας να αξιοποιήσει την εμπιστοσύνη του λαού με σοφό τρόπο, για ειρηνικούς σκοπούς…
