Το μεγάλο στοίχημα για την Αθήνα: η αναγέννηση της Ακαδημίας Πλάτωνος

Οι αρχαιολογικοί χώροι και τα μουσεία μιας μητρόπολης, σύμφωνα και με την ευρωπαϊκή εμπειρία, αποτελούν σημεία ενδιαφέροντος για τους κατοίκους και τους επισκέπτες. Παράλληλα, η διασύνδεσή τους με την οικονομία, την παιδεία και τον τουρισμό ενισχύεται από τα εργαλεία της ψηφιακής τεχνολογίας και τις δημιουργικές βιομηχανίες, καθιστώντας τα πηγές ανάπτυξης, γνώσης και σημεία αναψυχής.

Η Αθήνα, αναμφίβολα, διαθέτει αρχαιολογικούς χώρους και μουσεία με οικουμενικής αξίας εκθέματα. Τόσο η δομή της λειτουργίας όλων αυτών των πολιτιστικών φορέων όσο και το έλλειμμα σε χρήση εργαλείων τεχνολογίας αιχμής καλλιεργούν συνθήκες εσωστρέφειας που, εν τέλει, δεν αναδεικνύουν την απόλυτη αξία του πολιτιστικού αποθέματος της πρωτεύουσας.

Στην πραγματικότητα αυτή θα πρέπει να συνυπολογιστεί το γεγονός ότι στην Αθήνα υπάρχουν αρχαιολογικοί χώροι υψηλής αξίας που παραμένουν αναξιοποίητοι. Το υπουργείο Πολιτισμού, όλα τα προηγούμενα χρόνια, παρέμεινε άβουλο, παγιδευμένο στις ιδεοληψίες του, αδύναμο να καταλάβει τι μπορεί να σημαίνει για μια πόλη η αξιοποίηση του πολιτιστικού της αποθέματος.

Μια τέτοια περίπτωση είναι και ο αρχαιολογικός χώρος της Ακαδημίας Πλάτωνος με το πάρκο των περίπου 135 στρεμμάτων που τον περιβάλλει. Πρόκειται για ένα ιδιαίτερου βάρους τοπόσημο πολιτισμού. Γεγονός όμως παραμένει ότι σε απόσταση μόλις 2,5 χλμ. από το κέντρο της πόλης, τον 4ο π.Χ. αιώνα, ιδρύθηκε το πρώτο πανεπιστήμιο του κόσμου από τον Πλάτωνα.

Αν και η συμπερίληψη της Ακαδημίας Πλάτωνος είχε προβλεφθεί στο σχέδιο Ενοποίησης των Αρχαιολογικών Χώρων της Αθήνας, στην ουσία ουδέποτε εφαρμόστηκε συνολικά.

Σήμερα, περισσότερο από κάθε άλλη φορά, οι συνθήκες έχουν ωριμάσει για να επανασχεδιαστεί η αξιοποίηση της Ακαδημίας Πλάτωνος και η δημιουργία ενός πρότυπου αρχαιολογικού πάρκου, πλήρως ενταγμένου στις ανάγκες της καθημερινότητας των Αθηναίων.

Πρόκειται για ένα στρατηγικό σχέδιο που περιλαμβάνει τη δημιουργία Αρχαιολογικού Μουσείου της πόλης των Αθηνών με μικρό κτιριακό αποτύπωμα. Ενα μοντέρνο μουσείο που θα στεγάσει όλα τα ευρήματα που ήλθαν στο φως μετά από ανασκαφές στην Αθήνα και μεγάλα τεχνικά έργα όπως η κατασκευή του μετρό. Το διακύβευμα είναι η αποφυγή αλλοίωσης της προσωπικότητας και του ύφους του αρχαιολογικού χώρου.

Το σχέδιο μπορεί να ολοκληρωθεί με την ίδρυση Κέντρου Πλατωνικών Σπουδών. Ενα κέντρο της σύγχρονης διανόησης για τη διεθνή ακαδημαϊκή κοινότητα και τους σύγχρονους στοχαστές.

Η υλοποίηση του φιλόδοξου αυτού στοιχείου προσβλέπει στην αναζωογόνηση της περιοχής. Στη μεταμόρφωση ενός ετερόκλητου ύφους αστικού σχηματισμού σε ένα σύγχρονο και λειτουργικό σημείο της πόλης μας, ιδανικό για να ζει κανείς.

Σύμφωνα με τις αρχές της βιωσιμότητας και την εφαρμογή σύγχρονων τεχνικών, η ανάδειξη του πάρκου και η οργάνωση του νέου πολιτιστικού πόλου μπορούν να αναχθούν σε πρότυπο οικολογικής ανασύνθεσης. Με στόχο την προσθήκη μιας πράσινης ζώνης στο κέντρο της Αθήνας. Ικανής να υποστηρίξει την ανάσχεση της εξάπλωσης των τσιμεντένιων κατασκευών που τείνουν να κρύβουν τον αττικό ουρανό.

Στην περίμετρο της Ακαδημίας Πλάτωνος μπορούν να εγκατασταθούν ήπιας μορφής επιχειρηματικές δραστηριότητες. Που θα έχουν συνάφεια με τον πολιτισμό. Εργαστήρια τέχνης, καλλιτεχνικά στούντιο, πωλητήρια σύγχρονων αντικειμένων και έργων τέχνης.

Οι δημιουργικές βιομηχανίες μπορούν να εμπλουτίσουν την εμπειρία του επισκέπτη στον αρχαιολογικό χώρο και να αναπαραστήσουν την αίσθηση μιας μοναδικής ιστορικής περιόδου στην εξέλιξη της απόκτησης γνώσης.

Σε μια ευρύτερη προοπτική, η αναγέννηση της Ακαδημίας Πλάτωνος θα συμβάλει στην ποιοτική αναβάθμιση της τουριστικής προσφοράς της Αθήνας ως μητροπολιτικού κέντρου. Θα μεταμορφώσει την περιοχή και θα προσδώσει νέες αξίες στο αφήγημα της πόλης μας. Η Αθήνα θα κερδίσει το μεγάλο στοίχημα. Θα διεκδικήσει μια θέση στη διεθνή κατάταξη των μητροπολιτικών προορισμών πολιτιστικού ενδιαφέροντος. Παράλληλα, θα βελτιωθεί η καθημερινότητα των Αθηναίων και η πόλη θα συνθέσει έναν νέο πόλο ενδιαφέροντος.

Απαραίτητη προϋπόθεση, ο σεβασμός προς το μνημείο, η κάλυψη των αναγκών της τοπικής κοινότητας, η δημιουργία νέας αξίας για την Αθήνα και τους Αθηναίους.

Ο πολιτισμός μπορεί να γίνει το μέσο για την οικονομική ανάπτυξη και την ευημερία της πόλης των Αθηνών, αλλά και ολόκληρης της χώρας. Οι ραγδαίες αλλαγές που συντελούνται διεθνώς στην οικονομία, στον πολιτισμό, στο περιβάλλον, έχουν αναδείξει την αναγκαιότητα για νέες πολιτικές που θα προωθήσουν την ενίσχυση της πολιτισμικής ταυτότητας της κάθε χώρας αλλά και κάθε περιοχής ξεχωριστά. Ο πολιτισμός μπορεί να έχει ρόλο καθοριστικό στη μεγάλη προσπάθεια προσαρμογής των χωρών στις σύγχρονες ανακατατάξεις.

Η Ελλάδα, μετά την παρατεταμένη οικονομική κρίση και τις συνέπειές της στην ελληνική κοινωνία, θα πρέπει να διεκδικήσει και να ανακτήσει ξανά τη θέση που της αξίζει, δυναμικά. Σε αυτή την προσπάθεια ο πολιτισμός είναι το υπέρτατο συνεκτικό στοιχείο. Το μεγάλο μας όπλο. Είναι το εθνικό μας πλεονέκτημα στο οποίο μπορούμε να εναποθέσουμε τις ελπίδες μας για ένα καλύτερο μέλλον.

*Yποψήφια βουλευτής Α’ Αθηνών με τη Νέα Δημοκρατία