Μετεκλογικός πυρετός

Σε πυρετό ζυμώσεων βρίσκονται τα κόμματα στην Ισπανία μετά και τις αυτοδιοικητικές εκλογές της Κυριακής που έγιναν παράλληλα με τις ευρωεκλογές. Ζητούμενο οι συμμαχίες που θα συναφθούν τόσο σε επίπεδο κεντρικής κυβέρνησης όσο και σε επίπεδο αυτόνομων περιφερειών και δήμων, όπου το Σοσιαλιστικό Κόμμα (PSOE) αναδείχτηκε στον μεγάλο νικητή σε επίπεδο επικράτειας. Και μαζί με τις ζυμώσεις έρχονται και οι δημοσκοπήσεις.

Σχεδόν οι μισοί Ισπανοί (45,2%) θέλουν κυβέρνηση συνασπισμού, σύμφωνα με δημοσκόπηση του ινστιτούτου CIS. Συγκεκριμένα το 34,1% επιθυμεί να δει μια κυβερνητική συμμαχία ανάμεσα στο PSOE και το Podemos με τη στήριξη εθνικιστικών, μη αποσχιστικών κομμάτων.

Οσο για το σενάριο συνεργασίας ανάμεσα στους Σοσιαλιστές και τους Ciudadanos, το ασπάζεται μόνο το 24,5% των ερωτηθέντων.

Το PSOE έχει καταστήσει σαφές, μετά μάλιστα τις τριπλές εκλογές της Κυριακής και διά στόματος Πέδρο Σάντσεθ, ότι επιθυμεί να κυβερνήσει μόνο του, με τη στήριξη άλλων κομμάτων.

Από προχθές όμως αφήνει ένα παράθυρο ανοιχτό για ένταξη στελεχών του Podemos στο κυβερνητικό σχήμα. «Δεν μας αρέσει ο όρος ‘‘συνασπισμός’’. Θα μπορούσαμε σε μια δεδομένη στιγμή να εντάξουμε στελέχη και από άλλες δυνάμεις, εν προκειμένω το Podemos» δήλωσε στο κανάλι Antena 3 ο Χοσέ Λουίς Αμπαλος, οργανωτικός γραμματέας του κόμματος και υπουργός Μεταφορών.

Παρά τη μεγάλη πτώση που σημείωσε το κόμμα στις αυτοδιοικητικές εκλογές, οι έδρες του Podemos είναι απαραίτητες για τον σχηματισμό αριστερών πλειοψηφιών σε δήμους και περιφέρειες. Ρόλο-κλειδί όμως ίσως διαδραματίσουν τελικά και οι κεντροδεξιοί Ciudadanos, παρά το «βέτο» που είχε θέσει ο αρχηγός τους Αλμπερτ Ριβέρα στους σοσιαλιστές προεκλογικά. Μετά την Κυριακή ο Ριβέρα αρχίζει να χαλαρώνει τη στάση του προς το PSOE, μη αποκλείοντας συνεργασία μαζί του, παρ’ όλο που υπενθυμίζει ότι ο προτιμητέος εταίρος του είναι το δεξιό ΡΡ.

Η στροφή

Το βέτο αυτή τη φορά φαίνεται να πηγαίνει στο Vox, παρ’ όλο που τον περασμένο Δεκέμβριο το Ciudadanos επέτρεψε τον σχηματισμό τρικομματικής κυβέρνησης με το ίδιο, το ΡΡ και το κόμμα της Ακρας Δεξιάς στην Ανδαλουσία.

Μέχρι λίγες μόλις μέρες νωρίτερα μάλιστα ο Ριβέρα δεν απέκλειε νέες συνεργασίες με το Vox σε επίπεδο αυτοδιοίκησης. Δεν αποκλείεται σε αυτή τη στροφή να έπαιξαν ρόλο οι ηγέτες των φιλελεύθερων ευρωπαϊκών κομμάτων στη μεγάλη οικογένεια των οποίων (ομάδα ALDE) εντάσσει και το δικό του.

Γεγονός πάντως είναι ότι ο υπ’ αριθμόν δύο των Ciudadanos Χοσέ Μανουέλ Βιγέγας δήλωσε στην κρατική τηλεόραση TVE: «Δεν θα καθήσουμε να διαπραγματευτούμε κυβερνητικά σχήματα με το Vox. Το δικό μας πρόγραμμα απέχει πολύ από τις προτάσεις του Vox».

Αυτή η στροφή των Ciudadanos αλλάζει τα δεδομένα στην πολιτική σκακιέρα. Ειδικά σε ό,τι αφορά τον δήμο και την αυτόνομη περιφέρεια της Μαδρίτης. Εκεί η μεν δήμαρχος Μανουέλα Καρμένα ήρθε πρώτη, αλλά δεν έχει την πλειοψηφία των εδρών στο δημοτικό συμβούλιο ούτε με τη στήριξη των σοσιαλιστών.

Στη δε περιφέρεια ο υποψήφιος του PSOE, Αγχελ Γαβιλόντο, αν και πρώτος, δεν καταφέρνει να εκθρονίσει το δεξιό ΡΡ παρά τη στήριξη του πρώην ιδρυτικού στελέχους του Podemos, Ινίγο Ερεχόν, ο οποίος κατέβηκε επικεφαλής του σχηματισμού Mas Madrid.

Ο Ερεχόν σε συνεντεύξεις του χθες τάχθηκε υπέρ μιας συμμαχίας με το PSOE και το Ciudadanos, ώστε να μην καταφέρει το δεξιό ΡΡ να επιβάλει την κυριαρχία του σε δήμο και περιφέρεια. Πρόσθεσε μάλιστα ότι και η Μανουέλα Καρμένα είναι ανοιχτή σε μια τέτοια προσέγγιση.

Η ίδια έχει δηλώσει ότι θα προσπαθήσει να παραμείνει επικεφαλής του δήμου και δεν αποκλείεται να το πετύχει, εφόσον το Ciudadanos τηρήσει τα περί αποκλεισμού τού Vox. Και ο εκπρόσωπος του ακροδεξιού Vox, Ιβάν Εσπινόσα, παραδέχτηκε ότι αν τα τρία δεξιά κόμματα δεν συμφωνήσουν μεταξύ τους, πιθανόν η Καρμένα να παραμείνει δήμαρχος.

Οι αυτονομιστές

To Ciudadanos έχει κάνει ανοιχτή πρόταση συνεργασίας στη Βαρκελώνη, μόνο που εκεί τα πράγματα είναι αρκετά πιο περίπλοκα. Ο πρώην πρωθυπουργός της Γαλλίας, Μανουέλ Βαλς (καταλανικής καταγωγής), ο οποίος διεκδίκησε τον δήμο της πόλης με τη σημαία του Ciudadanos, προσέφερε την «άνευ όρων» στήριξή του στη δήμαρχο Αντα Κολάου, η οποία έχασε για λίγες ψήφους την πρώτη θέση από τον Ερνεστ Μαραγκάλ, επικεφαλής του αριστερού αυτονομιστικού ERC.

Κι αυτό, όπως είπε, για να μην αποκτήσει η Βαρκελώνη δήμαρχο που θα υποστηρίζει την απόσχιση από την Ισπανία. Η Κολάου πάντως δεν υποδέχτηκε με ιδιαίτερη θέρμη την πρόταση.

Σε δηλώσεις της χθες στο δημόσιο καταλανικό κανάλι TV3 είπε ότι το καλύτερο για την πόλη είναι μια προοδευτική συμμαχία ανάμεσα στη δική της παράταξη (Em Comu), τους Σοσιαλιστές και το ERC. Κάτι «όχι αδύνατο», όπως σχολίασε, αφού τέτοιες συμμαχίες έχουν συναφθεί σε αρκετούς δήμους της Καταλονίας.