Το καλό, το διαχειρίσιμο και το κακό σενάριο της ευρωκάλπης

Η προεκλογική περίοδος ξεκίνησε για το Κίνημα Αλλαγής με αισιοδοξία και ενθουσιασμό και ολοκληρώθηκε σε κλίμα αυτοσυγκράτησης και προσγείωσης στον ρεαλισμό, που -έτσι κι αλλιώς- επιβάλλουν οι αντικειμενικά δύσκολες συνθήκες για ένα κόμμα το οποίο επιχειρεί να αντέξει την πίεση τόσο από αριστερά όσο και από δεξιά.

Δεν είναι τυχαίο ότι την τελευταία εβδομάδα, σε σχεδόν καθημερινή βάση, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ζητούσε από τους αναποφάσιστους κεντροαριστερούς ψηφοφόρους να επιλέξουν τη Ν.Δ. αντί του ΚΙΝ.ΑΛΛ., επενδύοντας στο επιχείρημα της «χαμένης ψήφου», γεγονός που ανάγκασε τη Χαριλάου Τρικούπη να απαντήσει με έντονο τρόπο. Από την άλλη πλευρά, το σκηνικό αντιπαλότητας με τον ΣΥΡΙΖΑ είχε στηθεί πολλούς μήνες πριν, με σημείο εκκίνησης τις ανακατατάξεις που επέφερε στην ευρύτερη Κεντροαριστερά η Συμφωνία των Πρεσπών.

Μέσα σε αυτό το κάδρο, η Φώφη Γεννηματά διατήρησε αναλλοίωτη τη ρητορική του διμέτωπου αγώνα, αν και ορισμένες παρεμβάσεις της κάποιες φορές έδιναν την εντύπωση ότι η συγκυβέρνηση με τη Ν.Δ. μετά τις εθνικές εκλογές δεν είναι ένα σενάριο επιστημονικής φαντασίας.

Προτεραιότητα

Επειδή όμως προηγούνται οι ευρωεκλογές, επόμενο είναι στο ΚΙΝ.ΑΛΛ. να τις ιεραρχούν ως προτεραιότητα. Και μάλλον δικαίως, αφού, όπως παρατηρούσαν έμπειρα κομματικά στελέχη, η εκλογική επίδοση για το Ευρωκοινοβούλιο θα αποτελέσει το βαρόμετρο για τις ακόμη σπουδαιότερες κάλπες που θα ακολουθήσουν. Αν μάλιστα συνυπολογίσει κανείς την ακόμη μεγαλύτερη πόλωση που θα επικρατήσει στις βουλευτικές, τότε είναι σχεδόν βέβαιο ότι το ποσοστό που θα λάβει αύριο το ΚΙΝ.ΑΛΛ. θα είναι -εκτός απροόπτου- και το «ταβάνι» του.

Χαρακτηριστικές σε αυτό το πλαίσιο είναι οι δηλώσεις της Φώφης Γεννηματά ότι το αποτέλεσμα των ευρωεκλογών θα είναι η «πρώτη Ανάσταση» και το πρώτο βήμα, με φόντο τις εκλογές για το ελληνικό Κοινοβούλιο.

Παρ’ όλα αυτά και καθώς σύμφωνα με τη λαϊκή ρήση, «ο φόβος φυλάει τα έρημα», στον κεντροαριστερό φορέα φρόντισαν επιμελώς να μην προσδιορίσουν επακριβώς και με λεπτομέρεια το σημείο όπου τοποθετούν τον ανώτατο πήχη. Τόσο η επικεφαλής όσο και η ηγετική ομάδα ουδέποτε αναφέρθηκαν σε συγκεκριμένο ποσοστό που θα ισοδυναμούσε για εκείνους με επιτυχία.

Στο ξεκίνημα και στην προσπάθεια να εμφυσήσει αέρα νίκης στη βάση, μιλούσε για «ανατροπή των συσχετισμών» και εισροή χιλίων (!) ψηφοφόρων για κάθε έναν που αποχωρεί. Στη συνέχεια και στη λήξη του προεκλογικού αγώνα, εμφανώς μετριοπαθέστερα, υποστήριζε ότι το ΚΙΝ.ΑΛΛ. «σίγουρα θα σηκωθεί πολύ ψηλότερα» και θα κάνει τη θετική έκπληξη των εκλογών.

Οι μοναδικοί που είχαν αναφερθεί σε διψήφιο ποσοστό ήταν κάποιοι υποψήφιοι ευρωβουλευτές όπως ο Νίκος Ανδρουλάκης και ο Νίκος Παπανδρέου, ο οποίος μάλιστα είχε προβλέψει… εκτόξευση στο 11%, αργότερα όμως ευθυγραμμίστηκε με τις χαμηλότερες πτήσεις που με τον τρόπο της υποδείκνυε η ηγεσία…

Στο μεταξύ, σε μια κίνηση που έχει την εξήγησή της, αλλά φανερώνει αγωνία για τη λαϊκή ετυμηγορία, ο Χρήστος Πρωτόπαπας, μέλος του Πολιτικού Συμβουλίου του κόμματος και στενός συνεργάτης της Φώφης Γεννηματά, ερωτηθείς σχετικά με το αν το ποσοστό 8,02% που είχε λάβει το σχήμα της «Ελιάς» στις ευρωεκλογές του 2014 (με αρχηγό τον Ευάγγελο Βενιζέλο) είναι το κατώτατο όριο που επιδιώκει να λάβει το ΚΙΝ.ΑΛΛ., παρέπεμψε στο 6,2% των εθνικών εκλογών του Σεπτεμβρίου του 2015.

«Κοιτάμε να πάμε ψηλά, όσο μπορούμε ψηλότερα. Στις τελευταίες εθνικές εκλογές είχαμε λάβει κάτω από δύσκολες συνθήκες 6,2%», δήλωσε την περασμένη Τρίτη, «ψαλιδίζοντας» σκοπίμως τα «φτερά» του ΚΙΝ.ΑΛΛ. έτι περαιτέρω, ώστε αν η εκλογική βραδιά κυλήσει απρόσμενα άσχημα, να μπορούν στη Χαριλάου Τρικούπη να προτάξουν μια εύσχημη δικαιολογία περί συγκράτησης δυνάμεων. Εξάλλου, σε όλες σχεδόν τις δημοσκοπήσεις της τελευταίας εβδομάδας, το κόμμα της Κεντροαριστεράς κυμαινόταν σε ποσοστά μεταξύ του 6% και 7%.

Τα τρία σενάρια

Σε κάθε περίπτωση, τα σενάρια που θα κληθεί να αντιμετωπίσει η ηγεσία του Κινήματος Αλλαγής είναι τρία:

■ Πρώτον, το ευνοϊκό αλλά πιο δύσκολο, που μεταφράζεται σε διψήφιο ποσοστό ή μεγαλύτερο ή έστω κοντά στο διψήφιο και πιθανότατα αυξάνει τους ευρωβουλευτές σε τρεις. Σε μια τέτοια εκδοχή, στη Χαριλάου Τρικούπη με εύλογη ικανοποίηση θα υποστηρίξουν ότι οι κεντροαριστεροί ψηφοφόροι και ένα μέρος του κόσμου του πάλαι ποτέ ισχυρού ΠΑΣΟΚ τους εμπιστεύτηκε ξανά, αναπτερώνοντας τις ελπίδες για τη συνέχιση της πρωτοβουλίας ανασυγκρότησης του χώρου.

■ Δεύτερον, το αναμενόμενο και διαχειρίσιμο, με μια επίδοση της τάξης του 8%, ανάλογης κλίμακας με τις ευρωεκλογές του 2014. Και σε αυτή την προοπτική, η κ. Γεννηματά και το επιτελείο της θα μπορούν με άνεση να υπερασπιστούν το επιχείρημα ότι το ΚΙΝ.ΑΛΛ. αποδείχθηκε ανθεκτικό, δεν υπέστη καθίζηση και συνεχίζει με την ίδια ορμή για τις εθνικές εκλογές.

■ Τρίτον, το κακό σενάριο, εφόσον η κάλπη βγάλει λιγότερα ψηφοδέλτια ακόμη και από το 6,2% του 2015, το οποίο θα εξελιχθεί σε καταστροφικό αν το ΚΙΝ.ΑΛΛ. καταγράψει ποσοστό γύρω από τη σφαίρα του 5%. Σε αυτή την περίπτωση, ενδέχεται οι δύο ευρωβουλευτές να γίνουν ένας, χωρίς να μπορεί να αποκλειστεί ευθεία ή έστω έμμεση αμφισβήτηση της ηγεσίας και άρα η Χαριλάου Τρικούπη να εισέλθει σε μια νέα τραυματική φάση εσωστρέφειας και αντιπαραθέσεων, που ίσως στοιχίσουν και ενόψει βουλευτικών.