Καθώς βαδίζουμε προς την 26η Μαΐου, ημέρα διεξαγωγής των ευρωπαϊκών εκλογών, θεωρώ χρήσιμο να δούμε τι είναι η Ενωμένη Ευρώπη, οι θεσμοί της και τι έχουν πραγματικά προσφέρει στους πολίτες της Ευρώπης.
Η Ενωμένη Ευρώπη οικοδομήθηκε, χάρη στον πολιτικό οραματισμό των ιδρυτών της, πάνω στις στάχτες δύο Παγκοσμίων Πολέμων, που άφησαν πίσω μία ήπειρο κατεστραμμένη και εκατομμύρια αθώα θύματα.
Και πράγματι 72 χρόνια τώρα, μας έχει προσφέρει τρία κορυφαία αγαθά. Ειρήνη, καλή και ποιοτική Δημοκρατία, ευημερία στους πολίτες της. Μας έχει προσφέρει απόλυτο σεβασμό στα ατομικά δικαιώματα, στο Κράτος Δικαίου, στα δικαιώματα των μειονοτήτων. Και πολλά ακόμα. Και αυτά τα αγαθά, που όλοι εμείς θεωρούμε αυτονόητα, δεν είναι.
Η Ευρώπη τους περασμένους αιώνες υπήρξε πεδίο σφοδρότατων συγκρούσεων. Και αυτό δεν πρέπει να το ξεχνάμε. Τι δεν έπραξε η Ευρώπη; Δεν προχώρησε γρήγορα στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. Δεν έκανε τα αναγκαία βήματα για μια Ευρώπη της μίας φωνής, της μίας απόφασης που θα την έφερναν πιο κοντά στους Ευρωπαίους πολίτες και τα προβλήματά τους.
Δεν προχώρησε δραστικά στην πολιτική, οικονομική και αμυντική ενοποίησή της. Το μεγάλο ζητούμενο σήμερα. Για παράδειγμα, η Οικονομική και Νομισματική Ενωση (ΟΝΕ) έμεινε, μόνο, στη Νομισματική Ενωση της Ευρώπης, δηλαδή στο Ν.Ε. Δεν απέκτησε μία φωνή στην εξωτερική της πολιτική. Εναν κοινό ευρωπαϊκό στρατό που θα φρουρεί και θα προστατεύει τα ευρωπαϊκά σύνορα.
Μια κοινή πολιτική σε θέματα άμυνας και ασφάλειας. Και αυτό, η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, είναι το μεγάλο διακύβευμα της Ευρώπης σήμερα. Η ώρα των εκλογών για την ανάδειξη των νέων μελών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου πλησιάζει σε κάτι λιγότερο από 100 μέρες.
Σε αυτές τις εκλογές, στην Ελλάδα και σε όλη την Ευρώπη, αυτός ο λαϊκισμός θα ηττηθεί. Θα σαρωθεί σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο
Αρκετοί πολίτες και στην Ευρώπη και στην Ελλάδα τις βλέπουν σαν μια απλή διαδικασία που δεν έχουν λόγο συμμετοχής. Είτε αδιαφορούν είτε ρίχνουν τη λεγόμενη «χαλαρή» ψήφο. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μαζί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Συμβούλιο Αρχηγών αποτελούν τους τρεις κορυφαίους θεσμούς της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Είναι, όμως, ο μόνος θεσμός της Ε.Ε. που προέρχεται μέσα από απευθείας εκλογή των μελών του. Και ιδιαίτερα στη χώρα μας που η επιλογή των ευρωβουλευτών γίνεται με σταυρό. Και κάτι ακόμη ιδιαίτερα σημαντικό. Οι πολίτες με την ψήφο τους στις ευρωεκλογές επιλέγουν –έμμεσα ασφαλώς– τον επόμενο πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Η Ευρώπη σήμερα βρίσκεται μπροστά σε τέσσερις μεγάλες προκλήσεις. Τέσσερα μεγάλα ανοιχτά ζητήματα.
Θέμα πρώτο, η οικονομική κρίση. Απάντηση στο πρόβλημα, η οικονομική και νομισματική ένωση και η ενοποίηση των τραπεζών. Κάτι που θα αποτρέψει στο μέλλον τους ισχυρότατους κλυδωνισμούς που υπέστησαν όλες οι ευρωπαϊκές οικονομίες από την εξ Αμερικής εισαγόμενη κρίση. Και πολύ περισσότερο η χώρα μας που οι πολίτες της πλήρωσαν έναν βαρύ λογαριασμό.
Θέμα δεύτερο, το προσφυγικό και μεταναστευτικό ζήτημα. Απάντηση στο πρόβλημα, η πραγματική αλληλεγγύη στις χώρες εισόδου, όπως η Ιταλία και η Ελλάδα. Χωρίς εθνικούς εγωισμούς και προσωπικές πολιτικές. Καταμερισμός των προσφύγων σε όλες τις χώρες της Ευρώπης. Ολων αυτών των κατατρεγμένων ανθρώπων που άφησαν πίσω τους στις χώρες τους τη φωτιά του πολέμου. Επαναπροώθηση των οικονομικών μεταναστών στις χώρες τους.
Η Ευρώπη πράγματι καθυστέρησε να αντιμετωπίσει το προσφυγικό. Αυτό όμως δεν αθωώνει τις πολιτικές της κυβέρνησης Τσίπρα ούτε τις απίθανες δηλώσεις «λιάζονται και εξαφανίζονται». Δεν αθωώνει το ανθρωπιστικό αίσχος της Ειδομένης και της Μόριας.
Θέμα τρίτο, το δημογραφικό πρόβλημα. Η Ευρώπη γερνάει. Η Ελλάδα γερνάει. Αν δεν ληφθούν δραστικά μέτρα αύξησης του ρυθμού γεννήσεων ο πληθυσμός τόσο της Ελλάδας όσο και της Ευρώπης θα μειωθεί δραστικά μέχρι το 2050. Κάτι που θα δημιουργήσει σημαντικότατα προβλήματα και στη διατήρηση του κοινωνικού κράτους.
Θέμα τέταρτο, ο λαϊκισμός. Η μεγάλη αρρώστια και της Ευρώπης και της Ελλάδας. Ενας μεγάλος κίνδυνος για τη Δημοκρατία.
Που θα πρέπει να σαρωθεί στις επερχόμενες ευρωεκλογές σε όλη την Ευρώπη. Και στην Ελλάδα και στις τέσσερις εκλογικές μάχες που έχουμε μπροστά μας: εθνικές εκλογές, ευρωεκλογές, περιφερειακές και δημοτικές.
Το τεράστιο δίλημμα των εκλογών είναι: λαϊκισμός ή σοβαρότητα; Ο λαϊκισμός σήμερα στην Ευρώπη δεν έχει χρώμα. Αλλά είναι βέβαιο ότι είναι η πυριτιδαποθήκη που μπορεί να «ανατινάξει» τη Δημοκρατία στην Ευρώπη. Υπάρχει ο δεξιός λαϊκισμός που εκφράζεται από τη Λεπέν στη Γαλλία, την Εναλλακτική για τη Γερμανία, τον Ορμπαν στην Ουγγαρία, τον Σαλβίνι στην Ιταλία.
Υπάρχει ο φιλελεύθερος λαϊκισμός που εκφράζεται από τον Φάρατζ στη Μεγάλη Βρετανία. Που με τις άστοχες επιλογές ενός μοιραίου πρωθυπουργού κινδυνεύει να καταστεί «Μικρά Αγγλία». Υπάρχει ο κεντρώος λαϊκισμός με τον Γκρίλο στην Ιταλία. Και υπάρχει και ο αριστερός λαϊκισμός με τους Podemos στην Ισπανία και τον ΣΥΡΙΖΑ και τον κ. Τσίπρα, τους πιο αυθεντικούς εκφραστές του λαϊκισμού στην Ευρώπη, στην Ελλάδα.
Αυτός είναι ο πολιτικός αντίπαλος σήμερα. Αυτός πρέπει να σαρωθεί σε Ελλάδα και Ευρώπη.
Στην Ελλάδα, τον λαϊκισμό τον βιώσαμε τέσσερα χρόνια και τον πληρώσαμε πολύ ακριβά. Θα χρειαζόμαστε πολλά φύλλα της εφημερίδας σας για να καταγράψουμε την ανακολουθία των υποσχέσεων-«αυταπατών» Τσίπρα με τα έργα της σημερινής κυβέρνησης.
Και τα σημερινά ψευτοδιλήμματα, οι προσπάθειες δημιουργίας δήθεν «προοδευτικών» πόλων, η κατασκευή ακροδεξιών φαντασμάτων, «φαντασιακών εχθρών»… Δεν πείθουν κανέναν. Είναι «προφάσεις εν αμαρτίαις». Ιδίως όταν προέρχονται από αυτούς που μέχρι και σήμερα υποστηρίζουν με κομματικό φανατισμό αυταρχικά καθεστώτα τύπου Μαδούρο στη Βενεζουέλα.
Σε αυτές τις εκλογές, στην Ελλάδα και σε όλη την Ευρώπη, αυτός ο λαϊκισμός θα ηττηθεί. Θα σαρωθεί σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.
*ευρωβουλευτής της Ν.Δ.
