Ενα νέο πολιτικό σκηνικό στη Βαυαρία διαμορφώνει το αποτέλεσμα των χθεσινών τοπικών εκλογών, καθώς οι Χριστιανοκοινωνιστές (CSU) χάνουν την αυτοδυναμία, αλλά έχουν επιλογές για σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας και προς τα δεξιά (με το τοπικό κόμμα των Ελεύθερων Ψηφοφόρων) και προς το κέντρο (με τους Πράσινους).
Το CSU είδε τα ποσοστά του να πέφτουν τουλάχιστον 12 μονάδες, από το 47,7% το 2013 στο 35,5%, σύμφωνα με την πρώτη εκτίμηση αποτελέσματος που μεταδόθηκε μόλις έκλεισαν οι κάλπες το απόγευμα, όμως το σοκ ήταν μεγαλύτερο στους Σοσιαλδημοκράτες που έπεσαν από το 20,6% κάτω από το 10%.
Οι εκλογές στη Βαυαρία ήταν όντως ένας πολιτικός σεισμός για τη Γερμανία, αναμενόμενος όμως. Και τα αποτελέσματά του φαίνονται εκ πρώτης διαχειρίσιμα για τους δύο ηγέτες των Χριστιανοκοινωνιστών: τον πρόεδρο του κόμματος και υπουργό Εσωτερικών της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, Χορστ Ζεεχόφερ, και τον τοπικό πρωθυπουργό και επίδοξο διάδοχο του προέδρου, Μάρκους Σέντερ.
Το αποτέλεσμα επιτρέπει στον δεύτερο να προχωρήσει σε συνεργασία με τους Ελεύθερους Ψηφοφόρους του Χούμπερτ Εβανγκερ, που δεν λέει και τίποτε διαφορετικό και έχει 11,5%, ή με τους Πράσινους που ήταν οι μεγάλοι νικητές της αναμέτρησης, καθώς διπλασίασαν τα ποσοστά τους από το 9,9% στο 18,5%.
Από την άλλη, το ακροδεξιό AfD μπήκε άνετα και στη Βουλή της Βαυαρίας, με ποσοστό κοντά στο 11%. Οι Φιλελεύθεροι (FDP), που θα μπορούσαν να μπουν σε συζήτηση με τους Χριστιανοκοινωνιστές, πολύ δύσκολα θα το κάνουν, αφού μόλις που πέρασαν το εκλογικό όριο 5%, το οποίο δεν είχαν καταφέρει να περάσουν το 2013, μετά την κυβερνητική συνεργασία με το CSU. Εκτός Βουλής έμεινε και πάλι η Αριστερά.
Περιθώριο 4 εβδομάδων
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ινστιτούτων δημοσκοπήσεων που μετέδωσαν τα δημόσια τηλεοπτικά δίκτυα ARD και ZDF, η νέα Βουλή της Βαυαρίας θα έχει 200 έδρες και οι Χριστιανοκοινωνιστές μπορούν να κάνουν δικομματική κυβέρνηση, είτε με τους Ελεύθερους Ψηφοφόρους είτε με τους Πράσινους.
Με τους Σοσιαλδημοκράτες, και να ήθελαν, δεν βγαίνουν οι έδρες και θα χρειαζόταν η συνεργασία και τρίτου κόμματος. Τι θα πράξει τώρα ο Μ. Σέντερ;
Ο πρωθυπουργός έχει τέσσερις εβδομάδες περιθώριο για να επιτύχει κυβερνητική συμφωνία και, όπως τόνισε στις πρώτες του δηλώσεις, θα αρχίσει αμέσως τις συνομιλίες. Προεκλογικά είχε αποκλείσει εμμέσως το ενδεχόμενο της συνεργασίας με τους Πράσινους, λόγω των μεγάλων προγραμματικών τους διαφορών, πλην όμως το μήνυμα της κάλπης ήταν πολύ σαφές για να αγνοήσει επιδεικτικά τα νέα πρόσωπα στη σκηνή της Βαυαρίας, την Καταρίνα Σούλτσε και τον Λ. Χάρτμαν.
Τόσο ο Σέντερ όσο και ο Ζεεχόφερ χαρακτήρισαν το αποτέλεσμα οδυνηρό. Ο πρώτος πρόσθεσε ότι θα πρέπει να βγουν διδάγματα, ο δεύτερος τόνισε ότι είναι ακατανόητο το αποτέλεσμα.
Μέχρι να γίνει η νέα κυβέρνηση στη Βαυαρία, το ξεκαθάρισμα των προσωπικών λογαριασμών μπαίνει στην άκρη και ο Ζεεχόφερ θα συνεχίσει να ασκεί τα προεδρικά του καθήκοντα στο Μόναχο και τα κυβερνητικά του στο Βερολίνο, στο υπουργείο Εσωτερικών.
Η πρόεδρος των Σοσιαλδημοκρατών, Αντρέα Νάλες, στις πρώτες δηλώσεις της -αφού είχαν προηγηθεί οι δηλώσεις της επικεφαλής του SPD στη Βαυαρία, Ν. Κόνεν- παραδέχθηκε ότι το αποτέλεσμα ήταν κακό για το κόμμα και απέδωσε την κατακρήμνιση στην εικόνα του μεγάλου κυβερνητικού συνασπισμού. Είναι σαφές ότι κάτι πρέπει να αλλάξει, πρόσθεσε η πρόεδρος του SPD, αφήνοντας αιχμές προς την καγκελάριο Μέρκελ.
Στις διαμάχες της ομοσπονδιακής κυβέρνησης απέδωσε το αποτέλεσμα και ο γραμματέας των Σοσιαλδημοκρατών, Λ. Κλιγκμπάιλ, όμως η επικεφαλής στη Βαυαρία, Ν. Κόνεν, τόνισε ότι το SPD πρέπει να αποκαταστήσει τη σχέση του με τις τάξεις που θέλει να εκπροσωπεί και η ίδια άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο της παραίτησης από την ηγεσία.
Το ερώτημα είναι αν η κρίση περιοριστεί στη Βαυαρία ή θα διαχυθεί σε όλες τις οργανώσεις των Σοσιαλδημοκρατών.
Η κατάσταση στο κόμμα είναι οριακή και η Νάλες πιέζεται να αλλάξει στάση έναντι της Μέρκελ και πιέζει την καγκελάριο για αλλαγές στον τρόπο διακυβέρνησης.
Τα φώτα στην Εσση
Τις δυσκολίες που έχει μπροστά της η Ανγκελα Μέρκελ επεσήμανε σε συνέντευξή του στο ραδιόφωνο SWR ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, πριν από τις κάλπες στη Βαυαρία.
Ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Βουλής δήλωσε ότι η καγκελάριος δεν είναι πλέον αδιαμφισβήτητη. «Οι εκλογές στη Βαυαρία και κυρίως οι επόμενες στην Εσση θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μεγάλες αλλαγές, να έχουν επιπτώσεις στην ομοσπονδιακή σκηνή και στο κύρος της Μέρκελ», σύμφωνα με τον Σόιμπλε.
Θεωρεί πιθανή την επανεκλογή της στην προεδρία των Χριστιανοδημοκρατών τον Δεκέμβριο, αλλά δεν αποκλείει και το ενδεχόμενο της απόσυρσης από την ηγεσία του κόμματος, εάν το σοκ στα κόμματα του κυβερνητικού συνασπισμού είναι μεγάλο.
Από την πλευρά της, πάντως, η καγκελάριος έχει κάνει σαφές ότι η προεδρία του κόμματος είναι συνδεδεμένη με την προεδρία της κυβέρνησης.
Τα φώτα στρέφονται τώρα στην Εσση, όπου ο πρωθυπουργός Φ. Μπουφιέρ, αντιπρόεδρος των Χριστιανοδημοκρατών, θεωρεί ότι η φασαρία με τους Χριστιανοκοινωνιστές έχει προκαλέσει μεγάλη ζημιά στην κυβέρνηση Μέρκελ και ο αντίκτυπος είναι αρνητικός για τον ίδιο.
Οι εκεί δημοσκοπήσεις, πριν από τις εκλογές στη Βαυαρία, κατέγραφαν μεγάλες απώλειες, στο 10% και για τους Χριστιανοδημοκράτες του Μπουφιέρ, αλλά και για τους Σοσιαλδημοκράτες στην Εσση.
Το CDU θα ρίξει όλο του το βάρος μέχρι τις 28 Οκτωβρίου στην Εσση, τόνισε χαρακτηριστικά η γραμματέας του κόμματος Α. Κραμπ – Καρενμπάουερ στην πρώτη της δήλωση για τις εκλογές στη Βαυαρία.
