Περιμένοντας τον Τραμπ

Στη διήμερη σύνοδο κορυφής του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες την Τετάρτη και την Πέμπτη συναντώνται οι ηγέτες των 29 χωρών-μελών του ΝΑΤΟ και των 20 χωρών εταίρων, που δεν είναι σίγουροι για το τι να περιμένουν από τον πρόεδρο των ΗΠΑ, ο οποίος θα μπορούσε να φέρει «καταιγίδα» προκαλώντας κρίση στην 69χρονη συμμαχία.

Το ΝΑΤΟ επιδιώκει να μετριάσει τις διατλαντικές διαφορές, παρά τις διαφορές μεταξύ των 29 σχετικά με τις πολιτικές του Ντόναλντ Τραμπ για το εμπόριο και την απόφασή του να αποσυρθεί από τις συμφωνίες για τα πυρηνικά του Ιράν και τη διεθνή για το κλίμα.

Μία ημέρα πριν τη συνεδρίαση, με κυρίαρχο θέμα την αύξηση των αμυντικών δαπανών, ο Ντόναλντ Τουσκ έστειλε μήνυμα στον Αμερικανό ηγέτη, ο οποίος πριν φτάσει στις Βρυξέλλες κατηγόρησε εκ νέου κράτη της βορειοατλαντικής συμμαχίας που «δεν τηρούν τις δεσμεύσεις τους» στο ζήτημα αυτό.

«Η Αμερική δεν έχει και δεν θα ξαναβρεί καλύτερο σύμμαχο από την Ευρώπη» δήλωσε ο πρόεδρος του Συμβουλίου της Ε.Ε. τονίζοντας ότι οι χώρες της Ένωσης δαπανούν για την άμυνα πολύ περισσότερα χρήματα από τη Ρωσία και σχεδόν τα ίδια με την Κίνα, καθώς πρόκειται για μια «επένδυση για την κοινή αμερικανική και ευρωπαϊκή άμυνα και ασφάλεια».

Κοινή δήλωση Ε.Ε.- ΝΑΤΟ

Ο Τουσκ υπέγραψε την Τρίτη μαζί με τον Ζαν Κλοντ Γιούνκερ και τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, Γενς Στόλτενμπεργκ την κοινή δήλωση συνεργασίας μεταξύ Ε.Ε. και ΝΑΤΟ, με στόχο «την προστασία των Ευρωπαίων πολιτών», με τους Ευρωπαίους να υπογραμμίζουν πως «γι΄ αυτό το σκοπό δεν υπάρχει καλύτερος εταίρος» από τη Βορειοατλαντική Συμμαχία. Σύνορα, τρομοκρατία, βιολογικοί, χημικοί, πυρηνικοί κίνδυνοι και… ισότητα στην ατζέντα της συμφωνίας.

Επίσης, ο Τουσκ δήλωσε ότι από σήμερα η συνεργασία ΕΕ-ΝΑΤΟ θα ενισχυθεί σε σημαντικούς τομείς, όπως η βελτίωση της στρατιωτικής κινητικότητας, η αντιμετώπιση κυβερνητικών και υβριδικών επιθέσεων, η καταπολέμηση της τρομοκρατίας και η καταπολέμηση των διακινητών μεταναστών στη Μεσόγειο. 

Ο πρόεδρος της Επιτροπής υπογράμμισε ότι η Ένωση και η Συμμαχία «αλληλοσυμπληρώνονται», όσον αφορά την άμυνα και την ασφάλεια, λέγοντας ότι είναι δύο αυτόνομοι οργανισμοί, οι οποίοι συνεργάζονται. «Το ΝΑΤΟ είναι θεμέλιος λίθος αυτής της στρατηγικής και εργαζόμαστε για την υλοποίηση των 74 κοινών δράσεων που εκτείνονται από την αντιμετώπιση των υβριδικών επιθέσεων ως την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο, την άμυνα και την έρευνα», ανέφερε ο Γιούνκερ. 

Σε αυτό το σημείο υπογράμμισε ότι για την περίοδο 2021-2027, η Επιτροπή πρότεινε την αύξηση των συνολικών αμυντικών δαπανών της Ε.Ε. στα 27,5 δισ. ευρώ, δηλαδή κατά 22 φορές μεγαλύτερες σε σχέση με την προηγούμενη προγραμματική περίοδο.

O γενικός γραμματέας του ΝΑΤΟ, Γενς Στόλτενμπεργκ τόνισε ότι το ΝΑΤΟ παραμένει ουσιαστικής σημασίας για την ευρωατλαντική ασφάλεια και καλωσόρισε τις προσπάθειες της Ε.Ε. για την άμυνα, λέγοντας ότι η Ευρώπη αναλαμβάνει μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλειά της μέσω του PESCO και μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Άμυνας.

Υπό δρακόντεια μέτρα το διήμερο

Η σύνοδος, που για πρώτη φορά θα λάβει χώρα στα νέα αρχηγεία της Συμμαχίας, θα διεξαχθεί υπό δρακόντια μέτρα ασφαλείας ενώ αναμένεται να λάβουν αποφάσεις για την ενίσχυση της νατοϊκής άμυνας, την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και τη δικαιότερη κατανομή των βαρών των αμυντικών δαπανών.

Το ΝΑΤΟ υποστηρίζει ότι έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος από το 2014, όταν οι Σύμμαχοι συμφώνησαν να σταματήσουν τις περικοπές και να αρχίσουν να αυξάνουν τις αμυντικές δαπάνες προς το 2% του ΑΕΠ, εντός μιας δεκαετίας. «Αναμένουμε 8 συμμάχους να δαπανήσουν τουλάχιστον το 2% του ΑΕΠ για άμυνα φέτος, σε σύγκριση με μόλις 3 Συμμάχους το 2014″, δήλωσε ο Στόλτενμπεργκ.

Παράλληλα, οι Σύμμαχοι επενδύουν σε νέο εξοπλισμό και ενισχύουν τις συνεισφορές τους σε αποστολές και επιχειρήσεις. Σύμφωνα με τον γ.γ. του ΝΑΤΟ, εκτιμάται ότι οι Ευρωπαίοι Σύμμαχοι και ο Καναδάς θα προσθέσουν πρόσθετα 266 δισεκατομμύρια δολάρια στην άμυνα μέχρι το 2024».

Πρόσκληση σε ΠΓΔΜ να γίνει το 30ο μέρος

Ο γ.γ. του ΝΑΤΟ κατά δήλωσή του θα ζητήσει τη σύμφωνη γνώμη των χωρών-μελών της Συμμαχίας για να ξεκινήσουν ενταξιακές συνομιλίες με τα Σκόπια.

«Από τη στιγμή που η ιστορική συμφωνία για την ονομασία οριστικοποιηθεί και εφαρμοστεί, το ΝΑΤΟ θα μπορεί να προσκαλέσει την ΠΓΔΜ να γίνει το 30ο κράτος-μέλος της με το νέο της όνομα «Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας» αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση του ΝΑΤΟ.

Την δεύτερη ημέρα της Συνόδου ο Γ. Στόλτενμπεργκ αναμένεται να παραδώσει στον πρωθυπουργό της ΠΓΔΜ την επιστολή με την οποία οι Νατοϊκοί Σύμμαχοι συμφωνούν να ξεκινήσουν συνομιλίες με τη χώρα.

Από το Λονδίνο και τις εργασίες της «Διαδικασίας του Βερολίνου» ο Ζόραν Ζάεφ σημείωσε την Τρίτη ότι «η στρατηγική συμφωνία Σκοπίων – Αθηνών για την ονομασία είναι η καλύτερη συμβολή για νέα μοντέλα συμπεριφορών προκειμένου να δημιουργηθούν φιλίες και σχέσεις μεταξύ πολιτών κρατών και κάλεσε τις χώρες των δυτικών Βαλκανίων να ενωθούν για μία περιφερειακή συνεργασία. 

Οι ηγέτες των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων και της Ε.Ε., που ήταν παρόντες στα πάνελ της συνόδου στη Μεγάλη Βρετανία, ομόφωνα κατέληξαν ότι «το θάρρος των Ζάεφ και Τσίπρα, αντιπροσωπεύει ένα μοντέλο επίλυσης και των πλέον διήμερων θεμάτων και επαναβεβαίωσαν την ετοιμότητα τους να υποστηρίξουν την εφαρμογή της συμφωνίας.

Για το κείμενο συμπερασμάτων

Σε ό,τι αφορά ειδικότερα, το κείμενο των συμπερασμάτων της Συνόδου του ΝΑΤΟ για την πΓΔΜ, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές από τις Βρυξέλλες, οι Σύμμαχοι θα χαιρετίζουν την έναρξη των ενταξιακών συνομιλιών με την πΓΔΜ, μετά τη συμφωνία που επετεύχθη μεταξύ Ελλάδας και πΓΔΜ στο ζήτημα της ονομασίας. 

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, στο κείμενο των συμπερασμάτων θα αναφέρεται ότι η ολοκλήρωση των ενταξιακών συνομιλιών για την ένταξη της χώρας στο ΝΑΤΟ θα γίνει μόνο όταν επικυρωθούν και εφαρμοστούν οι όροι της συμφωνίας για την ονομασία.

Στο τέλος της πρώτης ημέρας της Συνόδου, οι ηγέτες του ΝΑΤΟ θα συζητήσουν για τις προκλήσεις σε θέματα ασφάλειας, μαζί με τους ηγέτες της Φιλανδίας και της Σουηδίας, καθώς και με τους Προέδρους του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.