Τη γνωρίζουμε ως μία από τις μεγάλες προσωπικότητες του αμερικανικού κινηματογράφου, ωστόσο η 72χρονη Νταϊάν Κίτον βάζει τη χαρά της δουλειάς πάνω από τη φήμη. Μετά από έργα-σταθμούς του Γούντι Αλεν και ειδικά τον «Νευρικό εραστή» (1977), για το οποίο η Κίτον πήρε το Οσκαρ Α’ Γυναικείου Ρόλου, και αφού καθιερώθηκε ως η καλλιεργημένη, όμορφη, αλλά και κάπως νευρωτική Νεοϋορκέζα (αν και στην πραγματικότητα μεγάλωσε σε προάστιο του Λος Αντζελες) μούσα του σκηνοθέτη, η ηθοποιός άρχισε να χτίζει μια περίφημη σταδιοδρομία στον χώρο της κωμωδίας, του δράματος, της φωτογραφίας και της σκηνοθεσίας.
Τη θυμόμαστε σε μεγάλες ταινίες, όπως το άλλο αριστούργημα του Αλεν, το «Μανχάταν»(1979), την τριλογία του «Νονού» και το έπος του Γουόρεν Μπίτι «Οι κόκκινοι» (1981), αλλά και ως μια από τις πρώτες γυναίκες δημιουργούς στο τότε ακόμα περισσότερο ανδροκρατούμενο Χόλιγουντ, με το σκηνοθετικό της ντεμπούτο το 1995 («Ταραγμένοι ήρωες»).
Μέσα σε όλα αυτά όμως, η Κίτον δεν εγκατέλειψε ποτέ την πρώτη της αγάπη: την κωμωδία. Από το «Μυστηριώδεις φόνοι στο Μανχάταν» (1993), τις εμπορικές επιτυχίες «Κλαμπ χωρισμένων γυναικών» (1996) και «Κάλλιο αργά παρά αργότερα» (2003) ώς την τωρινή «Βοοk Club», αποκαλύφθηκε πως προτιμάει να διακωμωδεί το πέρασμα του χρόνου παρά να απέχει από τη ζωή και τη δημιουργία. Η τελευταία μάλιστα ταινία της, για μια παρέα ηλικιωμένων γυναικών (Νταϊάν Κίτον, Τζέιν Φόντα, Κάντις Μπέργκεν, Μέρι Στίνμπεργκεν) που ανακαλύπτουν την καταπιεσμένη τους σεξουαλικότητα, θα μπορούσε να παραλληλιστεί με την τολμηρή και ζωηρή στάση της Κίτον γενικότερα.
• Είναι ωραίο για μας τους θεατές να σας απολαμβάνουμε, μεγάλες κυρίες του κινηματογράφου. Φαντάζομαι όμως πως και για εσάς δεν θα ήταν δυσάρεστο…
Δεν είχα ποτέ δουλέψει με την Τζέιν Φόντα, την Κάντι ή τη Μέρι. Ηταν για μένα μια μεγάλη έκπληξη λοιπόν, αν και φυσικά γνώριζα πόσο εξαιρετικές ήταν… Η ατμόσφαιρα στο γύρισμα ήταν χαλαρή, ο σκηνοθέτης μας ο Μπιλ Χόλντερμαν αρχάριος, προϋπολογισμός χαμηλός και γενικά οι προσδοκίες λίγες.
• Είστε από τις πρωτοπόρες γυναίκες-δημιουργούς στο Χόλιγουντ. Μπορείτε να πάτε πίσω, στις σημαντικές στιγμές που σας βοήθησαν να ανακαλύψετε την ταυτότητά σας στον χώρο;
Για μένα όλα αρχίζουν από την οικογένεια. Η μητέρα μου ήταν ένας άνθρωπος με μεγάλα όνειρα που όμως δεν είχε την ευκαιρία να τα πραγματοποιήσει. Πάσχισε να μου δώσει μια αίσθηση αυτοπεποίθησης γιατί ήμουν ένα ανασφαλές παιδί. Μου έλεγε ότι είτε ήμουν ανασφαλής είτε σίγουρη για τον εαυτό μου, δεν είχε σημασία εφόσον συνέχιζα στην πορεία αυτού που ήθελα να κάνω στη ζωή μου.
Και ακολούθησα τη συμβουλή της. Συχνά σκέφτομαι ότι αν είχε γεννηθεί στη γενιά μου -εγώ γεννήθηκα το 1946- θα είχε κι αυτή καταφέρει να κάνει αυτό που ήθελε. Αλλά ήταν μητέρα τεσσάρων παιδιών κι έπρεπε να παίξει τη νοικοκυρά.
• Πιστεύετε ότι το κίνημα Τime’s Up θα αλλάξει το πρόσωπο του Χόλιγουντ;
Για μένα το πιο σημαντικό πράγμα είναι το αίτημα για ίση αμοιβή. Γιατί πραγματικά πιστεύω ότι οι γυναίκες δεν αμείβονται όσο οι άνδρες και αυτό θα αλλάξει.
• Πιστεύετε στη συμφιλίωση, στην αξία της συγχώρεσης;
• Η ταινία μιλάει για ηλικιωμένους ανθρώπους που ανακαλύπτουν ξανά τον έρωτα. Αισθάνεστε ότι έχουμε διαφορετική σχέση με τον χρόνο στην εποχή μας; Οτι ένας 70χρονος αισθάνεται το ίδιο όπως ένας 50χρονος για παράδειγμα;
Οχι, δεν νομίζω. Το 70 είναι 70, και έχει το ενδιαφέρον του. Προσέχω πράγματα που δεν πρόσεχα όταν ήμουν νεότερη, για παράδειγμα, τη φύση. Εχω μια έντονη επιθυμία να ταξιδεύω με το αυτοκίνητό μου τελευταία. Ταξιδεύω πολύ στην Καλιφόρνια, που είναι ένα από τα αγαπημένα μου μέρη, στη Νεβάδα και την Αριζόνα, στη Δύση, απολαμβάνοντας τη μαγεία της φύσης όσο ποτέ άλλοτε.
• Προσέξατε ότι στην ταινία τα παιδιά σας φέρονται σε σας, δηλαδή τη μητέρα τους, σαν να ήταν παιδί.
Ναι, σαν να είναι ένα αμείλικτο παιδί που πρέπει να δαμάσουν για τους δικούς τους σκοπούς.
• Πιστεύετε ότι είναι γενικό το φαινόμενο στην αμερικανική οικογένεια; Εχετε ποτέ δοκιμάσει παρόμοια συμπεριφορά από άλλους;
Οχι, ποτέ. Είδα πώς υπέφερε η μητέρα μου και ήμουν αποφασισμένη να μη συμβεί το ίδιο και σε μένα. Ισως γι’ αυτό και δεν παντρεύτηκα ποτέ στη ζωή μου. Φαντάζομαι ότι είμαι από τις λίγες γεροντοκόρες που υπάρχουν στον χώρο μας (γέλια). Ειλικρινά όμως, δεν ήμουν ποτέ για γάμο, ήμουν πάντα πολύ ανεξάρτητη.
• Ποια είναι η διαδικασία σας επεξεργασίας ενός ρόλου;
Στην προκειμένη περίπτωση δεν χρειάστηκε να το πολυσκεφτώ, μια και στην ουσία έπαιζα τον εαυτό μου.
• Εχετε ήδη εκδώσει την αυτοβιογραφία σας. Σας έχει βοηθήσει η συγγραφή στην αυτογνωσία;
Κατάλαβα ότι ήμουν πολύ πιο φιλόδοξη από ό,τι νόμιζα. Και συνειδητοποίησα ότι έχασα πράγματα επειδή ακριβώς επέμενα στους στόχους μου. Θα μπορούσα να είχα απολαύσει περισσότερο τις μικρότερες στιγμές, τις στιγμές της αγάπης, ειδικά με τη μητέρα μου, που μου πρόσφερε τόσο πολλά, αλλά και με τα αδέλφια μου. Πότε πότε πρέπει να βάζεις τις φιλοδοξίες σου κατά μέρος.
• Από την αρχή της καριέρας σας ταυτιστήκατε με τις υπέροχες κωμωδίες του Γούντι Αλεν αλλά και την κωμωδία γενικά. Πιστεύετε ότι αυτό σας έχει ίσως εμποδίσει να αναπτύξετε σταδιοδρομία ως δραματική ηθοποιός;
Αν συνέβη αυτό, δεν με ενοχλεί καθόλου, γιατί απόλαυσα τους ρόλους μου στις κωμωδίες. Το μόνο που μου έχει λείψει είναι να παίξω σε πιο πολλές φαρσοκωμωδίες.
