Στον αέρα κυριολεκτικά βρίσκεται από χθες η πρόσφατη συμφωνία για ένα «μαλακό» Brexit, αλλά ενδεχομένως και η ίδια η κυβέρνηση της Τερέζα Μέι.
Ακριβώς τη στιγμή που φαινόταν ότι οι ενδοκυβερνητικές αντιρρήσεις είχαν καμφθεί με τη συμφωνία που είχε επιτευχθεί την Παρασκευή στο Τσέκερς, την εξοχική κατοικία της Βρετανής πρωθυπουργού, οι παραιτήσεις αρχικά αργά το βράδυ της Κυριακής του υπουργού για το Brexit Ντέιβιντ Ντέιβις και του αρμόδιου υφυπουργού Στιβ Μπέικερ και εν συνεχεία του υπουργού Εξωτερικών Μπόρις Τζόνσον χθες το απόγευμα, δημιουργούν κραδασμούς που ξεπερνούν κατά πολύ τα βρετανικά σύνορα.
«Το όνειρο του Brexit πεθαίνει», έγραψε μεταξύ άλλων στην αποχαιρετιστήρια επιστολή του ο Τζόνσον, ο οποίος αντικαθίσταται πλέον από τον μέχρι χθες υπουργό Υγείας Τζέρεμι Χαντ. Σχολίασε δε ότι με αυτή τη συμφωνία «η Βρετανία οδεύει σε καθεστώς αποικίας».
Η παραίτηση ειδικά του Τζόνσον πυροδοτεί μια κρίση με απρόβλεπτες συνέπειες, καθώς ήταν από τα πρόσωπα που πρωτοστάτησαν στην εκστρατεία υπέρ της εξόδου από την Ευρωπαϊκή Ενωση και υποστήριζαν το «σκληρό» Brexit με πλήρη διάρρηξη των δεσμών με τις Βρυξέλλες.
«Αυτό είναι το σωστό Brexit», δήλωσε χθες η Τερέζα Μέι από το βήμα του Κοινοβουλίου, υπεραμυνόμενη της επιτευχθείσας συμφωνίας. Επανέλαβε ότι το σχέδιό της θα υποχρεώσει την Ε.Ε. να επανεξετάσει τη στάση της απέναντι στη Βρετανία.
Προειδοποίησε ωστόσο ότι η κυβέρνηση θα πρέπει να είναι έτοιμη για όλα τα ενδεχόμενα, ακόμα και για τη μη επίτευξη συμφωνίας με τις Βρυξέλλες.
Με «καράβι που βουλιάζει» παρομοίασε τη χώρα ο αρχηγός των Εργατικών Τζέρεμι Κόρμπιν. «Χρειαζόμαστε μια κυβέρνηση που να είναι σε θέση να διαπραγματευτεί για λογαριασμό της Βρετανίας. Και αν δεν μπορεί», τόνισε, «θα πρέπει να ανοίξει τον δρόμο για αυτούς που μπορούν».
Εκστρατεία για νέο δημοψήφισμα
«Δεν είναι πολύ αργά. Μπορούμε να βρούμε την έξοδο από το Brexit», προέτρεψε ο αρχηγός των Φιλελεύθερων Δημοκρατών Βινς Κέιμπλ, το κόμμα του οποίου έχει ξεκινήσει εκστρατεία για καινούργιο δημοψήφισμα, κάτι που απέκλεισε χθες εκ νέου η Τερέζα Μέι.
«Αυτό αποδεικνύει ξεκάθαρα ότι υπήρξε ενότητα στο υπουργικό συμβούλιο», σχολίασε ειρωνικά ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ.
Νωρίτερα, πριν ανακοινωθεί και η παραίτηση Τζόνσον, ο εκπρόσωπος της Κομισιόν Μαργαρίτης Σχοινάς είχε πει ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα συνεχίσει να διαπραγματεύεται «καλή τη πίστει» με τη βρετανική κυβέρνηση.
Ο δε επικεφαλής συντονιστής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για το Brexit, Γκι Φέρχοφσταντ, εκτίμησε ότι «είναι προς το συμφέρον και των δύο πλευρών να προχωρήσουμε τις διαπραγματεύσεις».
«Λυπάμαι μόνο που η ιδέα του Brexit δεν έφυγε μαζί με τον Ντέιβις και τον Τζόνσον. Αλλά… ποιος ξέρει;», είπε σε ένα «σιβυλλικό» μήνυμα μέσω τουίτερ ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ.
«Δεν έχουμε καμία αμφιβολία για το ότι η βρετανική πλευρά θα συνεχίσει να εργάζεται για το Brexit», δήλωσε ο εκπρόσωπος του γερμανικού ΥΠΕΞ Ράινερ Μπρόιλ. Σε άλλη ανακοίνωση, η εκπρόσωπος της γερμανικής κυβέρνησης Μαρτίνα Φιτς επιχείρησε να υποβαθμίσει τη φημολογούμενη διάσταση απόψεων ανάμεσα στην καγκελάριο Μέρκελ και τον υπουργό Εσωτερικών Χορστ Ζεεχόφερ ο οποίος με επιστολή του προς την Κομισιόν ζητούσε ευελιξία στις διαπραγματεύσεις για το Brexit με στόχο, μεταξύ άλλων, την «απεριόριστη συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας» με τη Βρετανία.
Πρόταση μομφής
Οσο για τον Λευκό Οίκο ανακοίνωσε χθες ότι ο πρόεδρος Τραμπ, ο οποίος αναμένεται στο Λονδίνο την Παρασκευή, «ανυπομονεί για τη συνάντησή του με τη Βρετανή πρωθυπουργό, παρά την αναστάτωση που έχει προκληθεί στην κυβέρνησή της λόγω Brexit». Aρκεί η αναστάτωση να μη φτάσει μέχρι την πρόταση μομφής κατά της Μέι…
Για να γίνει αυτό, θα πρέπει το 15% των βουλευτών του Συντηρητικού Κόμματος (48 με βάση τη σημερινή του εκπροσώπηση στο Κοινοβούλιο) να το ζητήσει εγγράφως από τη λεγόμενη κοινοβουλευτική «Επιτροπή 1922» των Τόρις.
Αν η Μέι κερδίσει την πρόταση μομφής, παραμένει στη θέση της. Αν τη χάσει, υποχρεούται να παραιτηθεί και να αποκλειστεί από την ψηφοφορία για την ανάδειξη νέου κομματικού αρχηγού που θα ακολουθήσει. Εκ των πραγμάτων, και από την πρωθυπουργία, καθώς θα έχει χάσει τη στήριξη του κόμματός της.
Η Λόρα Κούνσμπεργκ, επικεφαλής του πολιτικού ρεπορτάζ του BBC, έγραψε στο τουίτερ ότι κυκλοφορούν φήμες σύμφωνα με τις οποίες έχει συμπληρωθεί ο «μαγικός αριθμός» των 48 βουλευτών των Τόρις, κάτι που, ωστόσο, δεν επιβεβαιωνόταν έως χθες το βράδυ.
Η Ντάουνινγκ Στριτ πάντως διεμήνυε ότι «η πρωθυπουργός Τερέζα Μέι είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει την όποια πρόταση μομφής».
