Επαναπατρίστηκε κύλικα από τη Γερμανία

Ο πρόσφατος επαναπατρισμός της ακέραιας κύλικας της κλασικής περιόδου, λάφυρο ενός στρατιώτη της Βέρμαχτ από την κατεχόμενη Ελλάδα, αφορά μια από τις πολλές αρχαιότητες που έφυγαν παράνομα πριν από μερικές δεκαετίες από τη χώρα μας. Η πρόσφατη παράδοσή της από Γερμανό πολίτη στην ελληνική πρεσβεία στο Βερολίνο δείχνει το ήθος και την ευαισθησία του συγκεκριμένου ανθρώπου αλλά υπογραμμίζει άλλο ένα έγκλημα, κατά της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς αυτή τη φορά, των ναζιστικών στρατευμάτων κατοχής στη χώρα μας και όχι μόνο.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες που έδωσε ο ίδιος, «το αγγείο βρέθηκε κατά τη διάρκεια εκσκαφών για την κατασκευή καταφυγίου από τη Βέρμαχτ την περίοδο της Κατοχής, πιθανότατα στην περιοχή της Αγχιάλου Θεσσαλονίκης. Διευκρίνισε ότι αυτό είχε δοθεί ως δώρο στον παππού του, που υπηρετούσε τότε στο γερμανικό πολεμικό ναυτικό, επειδή συνέβαλε στη διακοπή των εκσκαφικών εργασιών μόλις αντιλήφθηκε την ύπαρξη αρχαιοτήτων στο έδαφος» γράφει η χθεσινή ανακοίνωση του υπουργείου Πολιτισμού.

Και μπορεί η μελαμβαφής κύλικα να βρίσκεται πλέον (από τις 6/4) στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, μετά τις ενέργειες του Τμήματος Τεκμηρίωσης και Προστασίας Πολιτιστικών Αγαθών του υπουργείου Πολιτισμού, αλλά τι γίνεται με χιλιάδες άλλες αρχαιότητες και πολιτιστικά αγαθά που λεηλάτησαν οι ναζί και μετέφεραν παρανόμως στη Γερμανία και αλλού;

Ετσι, η ημερίδα «Η αρπαγή των αρχαιοτήτων στην Κατοχή και ο αγώνας για την επιστροφή τους», που διοργανώνεται σήμερα, βάζει το ζήτημα στο επίκεντρο. Το Εθνικό Συμβούλιο Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα και ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων ενώνουν τις δυνάμεις τους στο πλαίσιο του αγώνα για τη διεκδίκηση των γερμανικών οφειλών, «βασική πτυχή του οποίου αποτελεί η επιστροφή στην Ελλάδα των αρχαιοτήτων που έχουν κλαπεί και λεηλατηθεί, καθώς και η αποκατάσταση των καταστροφών στα πολιτιστικά μνημεία της Ελλάδας που υπέστησαν ζημιές κατά την περίοδο της Κατοχής» γράφουν οι διοργανωτές.

Είναι γνωστές αλλά πάντα ενδιαφέρουσες, ηρωικές και συγκινητικές οι ιστορίες των αρχαιολόγων και των εργαζομένων στα μουσεία, που έκρυψαν με αυτοθυσία και εξυπνάδα, σε πολλές περιπτώσεις κάτω από τη μύτη των εισβολέων, σημαντικές αρχαιότητες και πολιτιστικούς θησαυρούς. «Ωστόσο, χιλιάδες άλλα απ’ όλη την Ελλάδα δεν έγινε δυνατό να διασωθούν από την αρπακτική διάθεση των στρατευμάτων κατοχής και εκλάπησαν μεθοδικά από τα μουσεία και τους αρχαιολογικούς χώρους, καθώς και μέσω μιας σειράς παράνομων ανασκαφών…

»Η συνέχιση, δε, της παράνομης παρακράτησης και η μη επιστροφή τους στην Ελλάδα, τη χώρα-νόμιμο δικαιούχο τους, αποτελεί στίγμα για τη μεταπολεμική, δημοκρατική Γερμανία. Ευλόγως, λοιπόν, αξιώνουμε την άμεση επιστροφή στην Ελλάδα όλων των αρχαιολογικών και πολιτιστικών αγαθών που εκλάπησαν και λεηλατήθηκαν καθώς και την αποκατάσταση των καταστροφών στα πολιτιστικά μνημεία της χώρας μας που υπέστησαν ζημιές κατά την περίοδο της Κατοχής».

Χαιρετισμούς θα απευθύνουν οι: Ν. Βούτσης, Λ. Κονιόρδου, Μ. Βλαζάκη, Ιγνάτιος Αξιώτης, Τούλα Μαρκέτου. Εισηγήσεις θα κάνουν οι: Μανώλης Γλέζος, Βασίλης Κοσμόπουλος, Ελένη Πιπέλια, Ελευθερία Ακριβοπούλου, Γιώργος Τζωράκης και θα συντονίσει ο δρ Αριστομένης Ι. Συγγελάκης (είσοδος ελεύθερη, 17.30-20.30, στην Παλαιά Βουλή).