To έτος 1688 δεν ήταν το έτος της μεταβίβασης κεφαλαίων της Αυτοκρατορίας από το Αμστερνταμ στο Λονδίνο, αλλά αποτελούσε έναν κλώνο των χρηματοοικονομικών θεσμών από το Αμστερνταμ προς το Λονδίνο, και την ένωση των οικονομικών και στρατιωτικών δυνατοτήτων αυτών των δύο χωρών ώστε να δημιουργηθεί μια ισχύς που δεν είχε ιδωθεί μέχρι τότε. Μετά το 1688, η Ολλανδία αποτελούσε το μεγαλύτερο από αυτά τα δύο κράτη, τόσο εμπορικά όσο και οικονομικά. Λ.χ. το 1690 το VOC είχε 20.000 άνδρες στην Ασία, ενώ η Βρετανική Εταιρεία Ανατολικών Ινδιών μόλις 1.000.
Ακόμα περισσότερο, οι οικονομικοί πόροι της Τράπεζας του Αμστερνταμ και οι ολλανδικές χρηματαγορές είχαν ουσιαστικά δημιουργήσει την Τράπεζα της Αγγλίας, και τη στήριξαν σε όλη τη διάρκεια του 18ου αι. Μετά το 1690, και ιδιαίτερα από το 1720 και μετά, τεράστιες ποσότητες χρήματος εισέβαλαν στις βρετανικές χρηματαγορές. Τη δεκαετία του 1730, το 30% των μετοχών της Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών και το 35% των μετοχών της Τράπεζας της Αγγλίας το κατείχαν οι Ολλανδοί, ενώ ένα 10% και των δύο αυτών εταιρειών το κατείχαν Ελβετοί επενδυτές, με βάση τη Γενεύη. Κατά το 1750 Ολλανδοί επενδυτές κατείχαν το 20% των μετοχών του Χρηματιστήριου του Λονδίνου και επιπλέον κατείχαν το 20% του αγγλικού εθνικού χρέους.
Το Αμστερνταμ παρέμεινε η κυρίαρχη χρηματοοικονομική δύναμη της Ευρώπης σε όλη τη διάρκεια του 18ου αι. Ακόμα και μετά το 1713, έτος σύναψης της Συμφωνίας της Ουτρέχτης, που συνεισέφερε στην εδραίωση της θαλάσσιας και εμπορικής υπεροχής της Αγγλίας, η οικονομική εξουσία του Αμστερνταμ παρέμενε μεγαλύτερη από την αντίστοιχη του Λονδίνου, μέχρι την εισβολή του Ναπολέοντα στην Ολλανδία. Το αρχικό κεφάλαιο της Τράπεζας της Αγγλίας ήταν 1,2 εκατ. στερλίνες, που αυξήθηκε στα 2,2 εκατ. το 1697 και στα 5,5 εκατ. το 1710. Ωστόσο, αυτό συνέχισε να αποτελεί ένα μικρό ποσοστό των πόρων της Wisselbank.
Ομως το σημαντικό δεν είναι η σύγκριση της σχετικής ισχύος του Λονδίνου με το Αμστερνταμ, αλλά να δούμε (καθώς προχωρούσε ο 18ος αι.) τον τρόπο με τον οποίο οι οικονομικές ολιγαρχίες αυτών των δύο πόλεων δημιούργησαν ένα ενοποιημένο ολλανδο-αγγλικό οικονομικό τέρας. Το κλειδί στη συνένωση των αγορών του Λονδίνου και του Αμστερνταμ αποτελούσε η (μεταξύ τους) ανταλλαγή των πέντε μεγάλων εταιρειών: της Ολλανδικής Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών, της Ολλανδικής Εταιρείας Δυτικών Ινδιών, της Βρετανικής Εταιρείας Ανατολικών Ινδιών, της Τράπεζας της Αγγλίας και της Εταιρείας της Νότιας Θάλασσας. Μέχρι το 1723 οι δύο αυτές αγορές είχαν ενσωματωθεί πλήρως μεταξύ τους. Τα δύο Χρηματιστήρια στις δύο αυτές πόλεις λειτουργούσαν συνδυασμένα, με τα ημερήσια συμβόλαια να μεταφέρονται με πλοία ανάμεσα στις δύο αυτές πόλεις. Οι σπεκουλαδόροι του Αμστερνταμ έπαιρναν θέσεις στο Χρηματιστήριο του Λονδίνου μέσω των αντίστοιχων δικηγόρων, και αντίστροφα. Για όλον τον 18ο αιώνα το μάρκετινγκ των μετοχών της βρετανικής κυβέρνησης και της Τράπεζας της Αγγλίας στους Ολλανδούς σπεκουλαδόρους ήταν εντελώς απαραίτητο για τη χρηματοδότηση των πολέμων της Βρετανίας.
*Ομότιμος καθηγητής Τμήματος ΕΜΜΕ Πανεπιστημίου Αθηνών
Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.
Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.
Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.
Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.
Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας