Τι δείχνει η εμπλοκή μαχητικών στο Αιγαίο

Η εκ διαμέτρου αντίθετη πρόσληψη των αρχών του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας αποτυπώθηκε για άλλη μια φορά στην τελευταία ανακοίνωση του υπουργείου Αμυνας της γείτονος χώρας. Με αφορμή την παραβίαση του ελληνικού εθνικού εναέριου χώρου από τουρκικά αεροσκάφη, μεταξύ των οποίων και ένα ζεύγος οπλισμένων F-16, την περασμένη Τρίτη -η οποία μάλιστα προκάλεσε μια εμπλοκή με ελληνικά μαχητικά ανάμεσα σε Λήμνο και Λέσβο-, την πρώτη μετά από 34 μήνες, το τουρκικό υπουργείο εξέδωσε ανακοίνωση με την οποία κατηγόρησε την Ελλάδα ότι ευθύνεται για την κλιμάκωση της έντασης στο Αιγαίο.

«Στη βάση των ισχυρισμών για παραβίαση του εναέριου χώρου βρίσκεται η ασυνέπεια της προσέγγισης της Ελλάδας όσον αφορά τα χωρικά ύδατα και τον εναέριο χώρο, η οποία δεν έχει προηγούμενο σήμερα ή στην ιστορία», ανέφερε το υπουργείο Αμυνας της Τουρκίας. Η τουρκική ανακοίνωση, ούτε λίγο-ούτε πολύ, υποστηρίζει ότι τα τουρκικά αεροσκάφη δεν παραβίασαν τον ελληνικό εναέριο χώρο αφού πέταξαν πέραν των έξι ναυτικών μιλίων από τις ακτές των ελληνικών νησιών, δηλαδή σε διεθνή εναέριο χώρο, καθώς η Αγκυρα αμφισβητεί το εύρος του εθνικού εναέριου χώρου της Ελλάδας στα 10 ν.μ., που έχει καθοριστεί με Π.Δ. από το 1931.

Στην Αθήνα ερμηνεύουν τις αναφορές του υπουργείου Αμυνας της Τουρκίας ως αποτέλεσμα εκνευρισμού της Αγκυρας έναντι των περιφερειακών συμμαχιών που οικοδομεί και ενισχύει η Αθήνα στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, ειδικά με το Ισραήλ και την Αίγυπτο. Ως εκ τούτου η τουρκική πλευρά προβαίνει σε κινήσεις υπενθύμισης των διεκδικήσεών της επί του πεδίου.

Διπλωματικές πηγές στην Αθήνα δεν εκτιμούν ότι η τελευταία εικονική αερομαχία επαναφέρει την ένταση στο Αιγαίο, ωστόσο σε καμία περίπτωση η ελληνική πλευρά δεν αποδέχεται ότι είναι εκείνη που προκαλεί ένταση, όπως προκλητικά υποστηρίζει η τουρκική ηγεσία. «Η πατρίδα μας ουδένα απειλεί. Η Ελλάδα δεν έχει εκφράσει αναθεωρητικό λόγο, δεν έχει διατυπώσει απειλή για οιονδήποτε εκ των γειτόνων μας. Ομως η χώρα μας είναι απολύτως αποφασισμένη να υπερασπίσει την κυριαρχία της και τα κυριαρχικά της δικαιώματα», ανέφερε την επομένη των τουρκικών παραβιάσεων από τη Σάμο ο υπουργός Εθνικής Αμυνας, Νίκος Δένδιας.

Οπως έγραψε το περασμένο Σάββατο η «Εφ.Συν.», στην Αθήνα εκτιμούν ότι στο πρώτο τρίμηνο της νέας χρονιάς οι ελληνοτουρκικές σχέσεις θα «πλεύσουν» σε «ήρεμα νερά», αλλά χωρίς καμία εγγύηση για τη διατήρησή τους στο μέλλον. Σε αυτό το χρονικό διάστημα αναμένεται να συγκληθεί στην Αγκυρα το Ανώτατο Συμβούλιο Συνεργασίας των δύο χωρών, έπειτα από έναν ολόκληρο χρόνο διαρκών αναβολών του. Παρότι ακόμη δεν έχει οριστεί η ημερομηνία σύγκλισής του, ωστόσο το Συμβούλιο, εκτός απροόπτου, θα προετοιμαστεί στον νέο γύρο του πολιτικού διαλόγου μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας στις 20 και 21 Ιανουαρίου.

Η συνέχιση του πολιτικού διαλόγου και η προώθηση της θετικής ατζέντας τυπικά εξακολουθούν να βρίσκονται στο τραπέζι της ελληνοτουρκικής προσέγγισης, δίχως όμως να προμηνύουν κάποια εξέλιξη στην επίλυση των ελληνοτουρκικών διαφορών, με δεδομένο ότι οι θέσεις Ελλάδας και Τουρκίας για την ταμπακέρα της ελληνοτουρκικής διένεξης αφίστανται. Η μη εύρεση κοινού τόπου για την επίλυση των ελληνοτουρκικών διαφορών αποδυναμώνει, χρόνο με τον χρόνο, το θετικό κλίμα μεταξύ των δύο χωρών και περιορίζει τους ανοιχτούς διαύλους επικοινωνίας.