Ελληνοτουρκική κόντρα για το SAFE

Ως γνωστόν πρόκειται για ένα χρηματοδοτικό εργαλείο που δίνει τη δυνατότητα για άντληση κεφαλαίων τα οποία προορίζονται για την αμυντική θωράκιση της Ευρώπης, με την Τουρκία να έχει ήδη κάνει επίσημο αίτημα για την ένταξή της στον μηχανισμό με τις ευλογίες της πλειονότητας των κρατών-μελών της Ενωσης, το οποίο ωστόσο προσκρούει στην αντίδραση της Αθήνας που έχει ξεκαθαρίσει πως δεν πρόκειται να συναινέσει σε αυτό το ενδεχόμενο εάν δεν έχει προηγηθεί η άρση του casus belli για τα 12 ν.μ. στο Αιγαίο, που έχει ψηφιστεί από την τουρκική Εθνοσυνέλευση και παραμένει σε ισχύ.

Η συγκεκριμένη θέση της Ελλάδας, που έχει εκφραστεί δεκάδες φορές το προηγούμενο διάστημα ακόμη και από τα πρωθυπουργικά χείλη, έχει προκαλέσει εκνευρισμό στην Αγκυρα, η οποία βλέπει πως η προοπτική εμβάθυνσης της ευρωτουρκικής αμυντικής συνεργασίας, που συνεπάγεται και πρόσβαση σε δισεκατομμύρια ευρώ για την αμυντική της βιομηχανία, προσκρούει στο διπλωματικό ανάχωμα της Αθήνας. Χαρακτηριστική της όξυνσης των σχέσεων των δύο πλευρών του Αιγαίου για το ζήτημα ήταν και η χθεσινή αντιπαράθεση που είχαν σε υψηλούς τόνους με ανταλλαγή δηλώσεων οι υπουργοί Εξωτερικών Ελλάδας και Τουρκίας. Πρώτος άνοιξε τον χορό των δηλώσεων ο Χακάν Φιντάν, ο οποίος τόνισε πως στην Ελλάδα επικρατεί «αντιτουρκικό αίσθημα», επισημαίνοντας ότι οι αποφάσεις που αφορούν συνολικά την ασφάλεια της Ευρώπης δεν πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα συμφέροντα «μόνο μιας χώρας», αλλά αντιθέτως να προάγουν τη συλλογική ασφάλεια.

Ο επικεφαλής της τουρκικής διπλωματίας σχολιάζοντας την ελληνική στάση επισήμανε πως η ρητορική της Αθήνας οδηγεί σε αύξηση της έντασης στην περιοχή.

«Το γεγονός ότι ο πρωθυπουργός της Ελλάδας υπερηφανεύεται στο ελληνικό Κοινοβούλιο για το πώς δεν θα δεχτούν την Τουρκία στο πρόγραμμα SAFE για να υπερασπιστεί τον εαυτό του είναι ένα θέμα που πρέπει να διδάσκεται. Το σύστημα ασφάλειας της Ευρώπης έχει καταληφθεί από μία ή δύο χώρες, όπως η Ελλάδα. Αυτές οι χώρες δεν έχουν καμία σχέση με την ασφάλεια της Ευρώπης», κατέληξε με νόημα κ. Φιντάν. Ταυτόχρονα υπενθύμισε, κάνοντας έναν παραλληλισμό με τη σημερινή κατάσταση, πως η Τουρκία επέτρεψε την επιστροφή της Ελλάδας στο στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ το 1980. Υπενθυμίζεται ότι η Ελλάδα με απόφαση του Κωνσταντίνου Καραμανλή το 1974 είχε αποχωρήσει από το στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την τουρκική εισβολή στην Κύπρο.

Οπως ήταν φυσικό, στις δηλώσεις Φιντάν απάντησε αμέσως ο Ελληνας υπουργός Εξωτερικών, ο οποίος δήλωσε: «Η Ελλάδα ασκεί ενεργητική και συνεπή εξωτερική πολιτική που στηρίζεται στις οικουμενικές αξίες του διεθνούς δικαίου και δεν ετεροκαθορίζεται. Από τις αρχές αυτές δεν πρόκειται να αποστεί και όποιος ενοχλείται οφείλει να το αποδεχθεί, διότι υποδείξεις και μομφές δεν είναι αποδεκτές». «Η Ελλάδα επιδιώκει εμπράκτως την ειρήνη και τις σχέσεις καλής γειτονίας, εν τούτοις σε θέματα εθνικού συμφέροντος δεν μπορεί να υπάρξει καμία συζήτηση», πρόσθεσε ο κ. Γεραπετρίτης.

Σε αυτό το πλαίσιο όλο το ενδιαφέρον επικεντρώνεται σήμερα στη συνάντηση που θα έχουν οι δύο άνδρες στο περιθώριο της συνεδρίασης του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων στο Λουξεμβούργο. Εκεί, ο κ. Γεραπετρίτης αναμένεται να βρεθεί αντιμέτωπος και με τις πιέσεις των ομολόγων του που ανήκουν στον σκληρό πυρήνα των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ και της Ε.Ε., σύμφωνα με τους οποίους η συμμετοχή της Τουρκίας στο νέο αμυντικό δόγμα της Ευρώπης είναι κάτι παραπάνω από απαραίτητη.