Οι ΗΠΑ ξεπλένουν τον χρυσό των καρτέλ

Κάποιος που βομβαρδίζει κυρίαρχα κράτη με πρόφαση την καταπολέμηση των ναρκωτικών, όπως ο πρόεδρος Τραμπ, δεν δικαιούται να προφασίζεται «άγνοια» για τις ροές του παράνομου χρυσού των ναρκω-καρτέλ προς τις ΗΠΑ. Και για το υπουργείο του των Οικονομικών, που έχει εντάξει τους ηγέτες του πιο διαβόητου καρτέλ ναρκωτικών της Κολομβίας, της Φατρίας του Κόλπου, σε μαύρη λίστα κυρώσεων και τρομοκρατών, είναι τουλάχιστον οξύμωρο να διατείνεται πως «δεν έχει ιδέα» πώς χρυσός των ναρκεμπόρων φτάνει στο αμερικανικό Νομισματοκοπείο (US Mint) και γίνεται περιζήτητο επενδυτικό νόμισμα.

Οπως αποκαλύπτει έρευνα των New York Times, το Νομισματοκοπείο των ΗΠΑ νομιμοποιεί λαθραίο χρυσό από καρτέλ ναρκωτικών χαρακτηρίζοντάς τον «εγχώριο προϊόν» και μέσω νομικών κενών στην αλυσίδα προμηθειών το υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ διοχετεύει εκατομμύρια δολάρια στα ταμεία της Φατρίας του Κόλπου. Παρά το γεγονός ότι ο νόμος απαιτεί ο χρυσός να είναι 100% αμερικανικής παραγωγής, η κυβέρνηση επέτρεψε σε χρυσό μολυσμένο με υδράργυρο και αίμα να διεισδύσει στα θησαυροφυλάκιά της, γράφει το ρεπορτάζ. Σε μια εποχή που η τιμή του χρυσού υπερβαίνει τα 5.000 δολάρια ανά ουγκιά, «η απληστία των δυτικών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων έχει δημιουργήσει την τέλεια γέφυρα για να γίνουν τα χρήματα από τα ναρκωτικά ένα νόμιμο ασφαλές καταφύγιο», γράφει η εφημερίδα.

Υπό τον έλεγχο των καρτέλ

Στην κολομβιανή περιοχή Καουκάσια, όπου έγινε η δημοσιογραφική έρευνα των New York Times, η Φατρία του Κόλπου δεν διακινεί μόνο κοκαΐνη, αλλά έχει μετατρέψει τον χρυσό στη μεγαλύτερη επιχείρηση ξεπλύματος χρήματος. Σε μέρη όπως το τεράστιο κρατικό κτήμα Λα Μαντίνγκα, το καρτέλ έχει τον απόλυτο έλεγχο της εξόρυξης: κανείς δεν μπορεί να σκάψει χωρίς την άδειά του κι όλοι πληρώνουν.

Οι μεταλλωρύχοι δουλεύουν σε συνθήκες σχεδόν σκλαβιάς σκάβοντας τη γη υπό την επίβλεψη ενόπλων και κάθε ομάδα των πέντε εργατών πληρώνει στο καρτέλ 400 δολάρια τον μήνα: υπάρχουν εκατοντάδες (ίσως και χιλιάδες) τέτοιες ομάδες. Με εκσκαφείς και σωλήνες υψηλής πίεσης μετατρέπουν τις πλαγιές της Λα Μαντίνγκα σε λάσπη και την αναμιγνύουν με υδράργυρο για να ξεχωρίσουν τους κόκκους χρυσού: μια διαδικασία παράνομη, τοξική, καταστροφική για τους ίδιους, τις γύρω κοινότητες και το περιβάλλον. Και δρουν με τέτοια ατιμωρησία που δουλεύουν αμέριμνοι στη Λα Μαντίνγκα, δίπλα σε μια στρατιωτική βάση, τα όρια της οποίας έχουν καταπατήσει: εξορύσσουν χρυσό σε στρατιωτικά εδάφη.

Οι έμποροι που αγοράζουν τον χρυσό στα εκατοντάδες «πρακτορεία» της Καουκάσια πληρώνουν επίσης 400 δολάρια τον μήνα στο καρτέλ και φροντίζουν να «νομιμοποιήσουν» τον βρόμικο χρυσό μέσα από επιχειρήσεις-βιτρίνα και πιστοποιήσεις ότι δήθεν προέρχεται από μεταλλωρύχους αδειοδοτημένους από ειδικό πρόγραμμα της κυβέρνησης που τους επιτρέπει μικρής κλίμακας εκμετάλλευση σε εξουσιοδοτημένες περιοχές χωρίς χρήση βαρέων μηχανημάτων και υδράργυρου. Τίποτα από αυτά δεν ισχύει, αλλά στα λογιστικά τους βιβλία όλα εμφανίζονται «εντάξει», όπως καθόλα νόμιμος παρουσιάζεται ο χρυσός από τους εξαγωγείς.

Ετσι ο ναρκω-χρυσός ρέει μέσα από ένα δίκτυο εξαγωγέων σε μεσάζοντες στο Τέξας, όπως η Dillon Gage. Αναμειγνύουν εγχώριο χρυσό με τόνους που εισάγονται από περιοχές που ελέγχονται από τη Φατρία του Κόλπου και λιώνοντάς τους μαζί η εγκληματική προέλευση εξαφανίζεται, ο χρυσός βαφτίζεται «αμερικανικός» και πωλείται χωρίς προβλήματα στο Νομισματοκοπείο.

«Θεσμική αμέλεια»;

Κάθε χρόνο το Νομισματοκοπείο των ΗΠΑ πουλά επενδυτικά χρυσά νομίσματα αξίας μεγαλύτερης του ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων. Η νομοθεσία από το 1985 απαιτεί αυτός ο χρυσός να είναι 100% αμερικανικός, ακριβώς για να αποφευχθούν η παράνομη προέλευσή του και οι παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη διαδικασία εξόρυξης και διάθεσής του.

Ο κολομβιανός χρυσός θεωρείται «υψηλού κινδύνου» και οι αμερικανικές Αρχές έχουν στοιχειοθετήσει την ύπαρξη (και άνθηση) ναρκω-ορυχείων της Φατρίας του Κόλπου στην περιοχή της Καουκάσια. Αλλά διαδοχικές κυβερνήσεις Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών –όπως έδειξε και έλεγχος που έγινε το 2024 από το υπουργείο Οικονομικών– έχουν κάνει τα στραβά μάτια για τον ύποπτο χρυσό αποφεύγοντας να καθιερώσουν κανόνες διερεύνησης της προέλευσής του σε κάθε κρίκο της αλυσίδας. Δεν είναι ένα περιστασιακό λάθος αλλά μια «θεσμική αμέλεια» που έχει μετατρέψει το Νομισματοκοπείο στον τελικό πελάτη των δικτύων εκβιασμών, δολοφονιών και παράνομων επιχειρήσεων των ναρκεμπόρων της Λατινικής Αμερικής.

Τα περί «αμερικανικού χρυσού» στα επενδυτικά νομίσματα βασίζονται σε ένα ψέμα, γράφει η αμερικανική εφημερίδα. «Στην πραγματικότητα το Νομισματοκοπείο είναι ο τελευταίος κρίκος μιας αλυσίδας ξεπλύματος ξένου χρυσού, που σε μεγάλο βαθμό εξορύσσεται παράνομα».

Κάθε νόμισμα με αυτόν τον χρυσό φέρει τη σφραγίδα της Φατρίας του Κόλπου και της βίας που σπέρνει για να ελέγξει την περιοχή. Η έρευνα των New York Times στην Καουκάσια αποκαλύπτει ένα οικοσύστημα όπου ο χρυσός γίνεται όπλο πολέμου που χρησιμοποιείται για την αγορά όπλων και για την επέκταση του ναρκεμπορίου.

Οσο η κυβέρνηση Τραμπ επαίρεται για τις κυρώσεις κατά των «ναρκω-τρομοκρατών» το Νομισματοκοπείο της γίνεται ο μεγαλύτερος (έμμεσος) αγοραστής των ορυχείων του καρτέλ.