Ολα του Μασκ δύσκολα

Οι όμορφες συμμαχίες όμορφα εκτροχιάζονται. Κάτι τέτοιο συμβαίνει και με τη λυκοφιλία ανάμεσα στον Ντόναλντ Τραμπ και τον Ιλον Μασκ, η οποία φαίνεται πως θα έχει την τύχη του Starship της SpaceX: εκτροχιάζεται σαν τον πύραυλο του Νοτιοαφρικανού, ακροδεξιού μεγιστάνα, το όνειρο του οποίου να κατακτήσει και το Διάστημα μετά τη Γη (ή ένα μέρος της, τέλος πάντων) θα πρέπει μάλλον να περιμένει για πολύ ακόμα.

Το βράδυ της Τρίτης, το Starship της SpaceX, το μεγαλύτερο και -υποτίθεται- ισχυρότερο όχημα εκτόξευσης που έχει κατασκευαστεί ποτέ και το οποίο είχε απογειωθεί το απόγευμα της ίδιας μέρας από τις εγκαταστάσεις της εταιρείας στο Νότιο Τέξας, διαλύθηκε τελικά πάνω από τον Ινδικό Ωκεανό.

Πρόκειται για την τρίτη κατά σειρά αποτυχημένη διαστημική απόπειρα του Μασκ μέσα στο 2025. Είχαν προηγηθεί άλλες δύο τον Ιανουάριο και τον Μάρτιο. Τότε, το Starship εξερράγη λίγα δευτερόλεπτα μετά την απογείωση, προκαλώντας πτώση συντριμμιών σε περιοχές της Καραϊβικής και διαταράσσοντας δεκάδες δρομολόγια αεροσκαφών. Αυτή τη φορά η πτήση διήρκεσε περισσότερη ώρα. Ομως, το τεράστιο «διπλό» όχημα (πύραυλος και διαστημόπλοιο) παρουσίασε διαρροές και άρχισε να περιστρέφεται ανεξέλεγκτα. Τελικά, επέστρεψε εκτός ελέγχου στην ατμόσφαιρα και διαλύθηκε.

Με αυτά τα δεδομένα, φαντάζει ίσως υπεραισιόδοξο το όνειρο του Μασκ να στείλει διαστημόπλοιο στον Αρη μέσα στο 2026. Αλλά, τα πράγματα δεν φαντάζουν λαμπρά ούτε για την πολιτική του καριέρα. Η προαναγγελθείσα από τον ίδιο αποχώρησή του από το DOGE, το λεγόμενο υπουργείο Κυβερνητικής Αποτελεσματικότητας που έστησε ο Τραμπ ειδικά για τον Μασκ με στόχο να πετσοκόψει το αμερικανικό Δημόσιο, συνοδεύεται από πικρία και κριτική.

Κόντρα για τον προϋπολογισμό

«Νομίζω πως ένας προϋπολογισμός μπορεί να είναι μεγάλος ή μπορεί να είναι ωραίος. Αλλά, δεν ξέρω αν μπορεί να είναι και τα δύο». Μεγάλη εντύπωση προκάλεσε η αρνητική αναφορά του στον «μεγάλο, ωραίο προϋπολογισμό», όπως τον βάφτισε ο Τραμπ, ο οποίος εγκρίθηκε πρόσφατα με οριακή πλειοψηφία από τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τον αναμένει μια μάλλον δύσκολη πορεία στη Γερουσία. Αυτό το είπε ο Μασκ σε συνέντευξή του στο δίκτυο CBS που προβλήθηκε το βράδυ της Τρίτης, πάνω-κάτω την ίδια ώρα που το διαστημικό του όχημα γινόταν συντρίμμια.

Παρά το γεγονός ότι ο προϋπολογισμός του Τραμπ περιλαμβάνει δραστικές δαπάνες στο Δημόσιο -σχεδόν ένα τρισεκατομμύριο δολάρια κόβεται από το πρόγραμμα Medicaid, πράγμα που αν υλοποιηθεί θα αφήσει εκατομμύρια φτωχούς Αμερικανούς χωρίς υγειονομική περίθαλψη-, ο πλουσιότερος άνθρωπος στον κόσμο δεν είναι ικανοποιημένος.

Τον χαρακτήρισε «προϋπολογισμό μαζικών δαπανών» ο οποίος θα αυξήσει το ομοσπονδιακό έλλειμμα και «υποσκάπτει τη δουλειά που κάνει η ομάδα στο DOGE». «Εξαιρετική» δουλειά αν υπολογίσει κανείς την κατάργηση της αμερικανικής εξωτερικής βοήθειας και την απόλυση δεκάδων χιλιάδων ομοσπονδιακών υπαλλήλων, γεγονός που, εκτός του ότι οδηγεί τόσο κόσμο στην ανεργία, θα δημιουργήσει κατά γενική ομολογία σοβαρές δυσλειτουργίες στις αντίστοιχες υπηρεσίες.

Ο Ντόναλντ Τραμπ, όταν ρωτήθηκε χθες σχετικά από τους δημοσιογράφους, δεν αναφέρθηκε καθόλου στον Ιλον Μασκ. Είπε μόνο ότι ο προϋπολογισμός του «χρειάζεται μεγάλη στήριξη στο Κογκρέσο» προσθέτοντας ότι «πρέπει να βρούμε πολλές ψήφους». «Θα διαπραγματευτούμε το νομοσχέδιο», συνέχισε, «δεν είμαι χαρούμενος με ορισμένες πλευρές του, αλλά είμαι ενθουσιασμένος με άλλες».

Πεταμένα λεφτά και γραφειοκρατία

Ωστόσο, η διάσταση μεταξύ των δύο αντρών με τα γιγαντιαία «εγώ» είναι φανερή. Οπως φανερή είναι και η απογοήτευση του Μασκ με την ενεργό πολιτική. «Νομίζω πως μάλλον ξόδεψα πάρα πολύ χρόνο στην πολιτική», ομολόγησε σε συνέντευξή του την Τρίτη στον τεχνολογικό ιστότοπο Ars Technica.

Στην Washington Post παραδέχτηκε ότι «η κατάσταση με τη γραφειοκρατία στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση είναι πολύ χειρότερη από όσο νόμιζα». Σε άλλες δηλώσεις του, την περασμένη εβδομάδα, είχε πει ότι σκοπεύει να ξοδέψει «πολύ λιγότερα χρήματα» για την πολιτική στο μέλλον. Στην τελευταία προεκλογική εκστρατεία πάντως ξόδεψε πάνω από 290 εκατομμύρια δολάρια για τον Τραμπ και για άλλους Ρεπουμπλικανούς υποψηφίους για το Κογκρέσο. Εδωσε δε άλλα 20 εκατομμύρια για να στηρίξει την εκλογή ενός δεξιού υποψηφίου για το Ανώτατο Δικαστήριο της Πολιτείας του Ουισκόνσιν τον Απρίλιο. Τα οποία πήγαν στον βρόντο, καθώς νίκησε η προοδευτική υποψήφια, διατηρώντας έτσι την πλειοψηφία υπέρ των προοδευτικών στο Σώμα.

Εκείνη ήταν η πρώτη παταγώδης αποτυχία του Μασκ και κατ’ επέκταση του Τραμπ, η οποία συμβαδίζει με μια μεγάλη επιχειρηματική αποτυχία για τον αλλοπρόσαλλο μεγιστάνα. Η αυταρχική συμπεριφορά του, οι περικοπές, οι ναζιστικοί χαιρετισμοί και η δημόσια στήριξη σε κάθε ακροδεξιό και υπερσυντηρητικό κατακάθι σε ΗΠΑ και Ευρώπη τού έστειλαν έναν βαρύ λογαριασμό.

Τον περασμένο μήνα, όπως αναφέρει το CNN, η αυτοκινητοβιομηχανία Tesla, η άλλη εταιρεία του, σημείωσε πτώση 70% για το πρώτο τετράμηνο του 2025. Τα τελευταία στοιχεία μάλιστα δείχνουν πτώση των πωλήσεων της Tesla στην Ευρώπη κατά 50% για το ίδιο διάστημα. Γεγονός που ερμηνεύεται και ως αντίδραση απέναντι στις πολιτικές του θέσεις, αλλά και ως στροφή σε πολύ πιο οικονομικά κινεζικά μοντέλα.

Κανένα δάκρυ για τον Ιλον Μασκ.