ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ: «Η γραφομηχανούλα / Nietzsche ex machina»

books-02.jpg

σεντούκι του χρόνου, γραφομηχανή Νίτσε, ελεύθερος χρόνος, Γιώργος Ρούσης «Η γραφομηχανούλα / Nietzsche ex machina» του Ζίγκφριντ Κρακάουερ

«Η γραφομηχανούλα / Nietzsche ex machina» του Ζίγκφριντ Κρακάουερ

μετάφραση: Νικήτας Σινιόσογλου

εκδόσεις Κίχλη, 2017
σελ. 88

ISBN 978-618-5004-60-6

 

Μέσα από μια ευφυέστατη σύνδεση μιας μυθιστορηματικής ιστορίας του Ζίγκφριντ Κρακάουερ όπου ο αφηγητής ερωτεύεται τη γραφομηχανή του και ανάλογων εμπειριών του Νίτσε, αναδεικνύεται η σχέση διανοητή και εκφραστικού μέσου.

 

Απόσπασμα από το βιβλίο:

«Για μεγάλο διάστημα δεν τολμούσα να χρησιμοποιήσω τη μηχανή. Τέλεια καθώς ήταν, μου φαινόταν πλάσμα ανώτερο, που θα ήταν ανεπίτρεπτο να υποστεί την παραμικρή ζημιά από τυχόν κακομεταχείριση. Αμήχανος, μονάχα χάιδευα –τότε, στην αρχή της σχέσης μας– τα δροσερά της μέλη. Το απαλό άγγιγμα αρκούσε για να με κάνει ευτυχισμένο. Άλλοτε άφηνα τον κύλινδρο να περιστρέφεται και πείραζα τα καρούλια με τις μελανοταινίες κρατώντας ολίγη αντίσταση με τα δάχτυλα. Όποτε αμελούσαν οι επισκέπτες μου να εκφράζουν τον θαυμασμό τους για τη μηχανούλα, τους μισούσα»

Για το βιβλίο:

Ο αφηγητής ερωτεύεται τη γραφομηχανή του. Η παράδοξη σχέση τους διανύει όλα τα στάδια μιας τυπικής ερωτικής συνύπαρξης: μια τυχαία συνάντηση, ενθουσιασμός και ερωτική μανία, απομάγευση και χωρισμός. Ό,τι περιγράφει ο Κρακάουερ προσομοιάζει με την εμπειρία του Φρίντριχ Νίτσε γύρω στα 1882, όταν, έχοντας χάσει την όρασή του, έγινε για λίγο ενθουσιώδης κάτοχος μιας από τις πρώτες γραφομηχανές. Σε αυτήν «χτύπησε» ποιήματα και επιστολές, όπου φανερώνεται πότε πότε ο ψυχικός εκτροχιασμός, όπως και στο αφήγημα του Κρακάουερ. Ο Νίτσε υπήρξε ο πρώτος στοχαστής που επισήμανε τη γοητεία μιας ενδεχόμενης ώσμωσης διανοητή και μέσου. Οι συμπτώσεις ανάμεσα στα δύο κείμενα είναι τέτοιες, ώστε συνιστάται η παράλληλη ανάγνωσή τους εν είδει λογοτεχνικού παιχνιδιού.

 

ΖΙΓΚΦΡΙΝΤ ΚΡΑΚΑΟΥΕΡ- ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ

σεντούκι του χρόνου, γραφομηχανή Νίτσε, ελεύθερος χρόνος, Γιώργος Ρούσης Ο Ζίγκφριντ Κρακάουερ, από τους σημαντικότερους ιστορικούς και θεωρητικούς του κινηματογράφου |

Ο Ζίγκφριντ Κρακάουερ (1889-1966) υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους ιστορικούς και θεωρητικούς του κινηματογράφου. Γεννήθηκε στη Φρανκφούρτη, όπου εργάστηκε από το 1920 ως το 1933 ως συγγραφέας και δημοσιογράφος, αφού προηγουμένως είχε αναγορευθεί διδάκτορας της φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Βερολίνου. Με την άνοδο του Χίτλερ στην εξουσία εγκατέλειψε τη Γερμανία και το 1941 μετανάστευσε στις ΗΠΑ. Αφού δούλεψε μερικά χρόνια στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Νέας Υόρκης, δημοσίευσε το 1947 μια συναρπαστική μελέτη με τίτλο «Από τον Καλιγκάρι στον Χίτλερ», στην οποία εξετάζει τις κοινωνικοοικονομικές συνθήκες και την ψυχολογική ατμόσφαιρα που κατέληξαν στην άνοδο του Χίτλερ, όπως καθρεφτίζοναι στον γερμανικό κινηματογράφο του μεσοπολέμου.

Το 1960, ενώ εργαζόταν ως μέλος του Τμήματος Εφαρμοσμένης Κοινωνιολογικής Έρευνας του Πανεπιστημίου της Κολούμπια, δημοσίευσε το δεύτερο σημαντικό έργο του, «Θεωρία του κινηματογράφου» (στα ελληνικά από τις εκδόσεις Κάλβος), ένα περιεκτικό έργο κινηματογραφικής θεωρίας, σύμφωνα με το οποίο αποστολή του κινηματογράφου είναι η «απελευθέρωση της φυσικής πραγματικότητας».

 

Επιμέλεια: ΝΟΡΑ ΡΑΛΛΗ, n.ralli@efsyn.gr, τηλ.: 211 104 5162

ΠΡΟΣΟΧΗ: Τα ονόματα των νικητών θα ανακοινωθούν δημόσια, στην «Εφημερίδα των Συντακτών», στο φύλλο της Πέμπτης, 14 Δεκεμβρίου 2017. Οι νικητές θα ενημερωθούν με προσωπικό μήνυμα (email), στο οποίο θα τους ζητηθούν επιπλέον στοιχεία ταυτοπροσωπίας.

ΔΗΛΩΣΤΕ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ (έως και την Τετάρτη 13/12/2017, στις 12.00 το μεσημέρι) ΚΑΙ ΚΕΡΔΙΣΤΕ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ (3 αντίτυπα):