Πειραιάς: οικοτροφείο του τρόμου για ανήλικα αγόρια

Τον Μάιο του 2011, ο Γ., ένα παιδί με μικρή διανοητική υστέρηση, τότε 13 ετών, πέρασε με εισαγγελική παραγγελία την πόρτα ιδιωτικού οικοτροφείου ανήλικων αγοριών στον Πειραιά, προκειμένου να βρει τη φροντίδα, την ασφάλεια και την προστασία που δεν μπορούσαν να του εξασφαλίσουν οι δικοί του.

Λίγους μήνες μετά, προς το τέλος της χρονιάς, άρχισε να εκμυστηρεύεται σε καθηγήτρια του Γυμνασίου όπου φοιτούσε, όσα είχε ζήσει στα χέρια του προέδρου του οικοτροφείου, ενός άντρα τότε 80 ετών, που διοικούσε το ίδρυμα από την αρχή της λειτουργίας του το 1963 με τρόπο απόλυτα συγκεντρωτικό.

Ο Γ. διηγήθηκε ότι ο πρόεδρος τον αποκαλούσε «το κορίτσι μου», ότι τον απομόνωνε στο ασανσέρ, στις αποθήκες του υπογείου και στις τουαλέτες, όπως και στο σπίτι του στη Δροσιά, όπου πήγαιναν το καλοκαίρι και αρκετά Σαββατοκύριακα τα παιδιά, και τον θώπευε ή τον αυνάνιζε.

Οι εκμυστηρεύσεις του θορύβησαν έντονα την καθηγήτρια, η οποία υπέβαλε στις αρχές του 2012 γραπτή αναφορά στον Συνήγορο του Παιδιού.

Την ίδια περίοδο, η νονά ενός παιδιού, τα αδέλφια του οποίου φιλοξενούνταν στο οικοτροφείο, είχε προσπαθήσει να φέρει σε επικοινωνία τα αδέλφια μεταξύ τους, αλλά συνάντησε την πλήρη άρνηση του προέδρου, άρνηση που της γέννησε υποψίες και την οδήγησε να απευθυνθεί και αυτή στον Συνήγορο του Παιδιού για να μπορέσει να δει τα παιδιά.

Οταν τελικά συναντήθηκαν, παρουσία του Συνηγόρου, διαπίστωσε πως τα παιδιά ήταν ασυνήθιστα σιωπηλά, εσωστρεφή και φοβισμένα, γεγονός που ενίσχυσε τις υποψίες ότι κάτι δεν πήγαινε καλά.

Δεν ήταν η πρώτη φορά που υπήρχαν καταγγελίες για το συγκεκριμένο οικοτροφείο. Ενα-δυο χρόνια νωρίτερα, μια ανάδοχη μητέρα και μια παιδαγωγός σε άλλο ίδρυμα για παιδιά είχαν ενημερώσει προφορικά τον Συνήγορο του Παιδιού, Γιώργο Μόσχο, ότι δέχτηκαν μαρτυρίες πρώην φιλοξενουμένων του οικοτροφείου πως είχαν πέσει θύματα σεξουαλικής κακοποίησης.

Ο κ. Μόσχος, που έχει πει δημοσίως πως είχε φιλικές οικογενειακές σχέσεις με τον πρόεδρο του οικοτροφείου -συνόδευε μάλιστα στην κατασκήνωση τα παιδιά του οικοτροφείου όταν ήταν μικρός- και ως εκ τούτου δεν μπορούσε να πιστέψει τις κατηγορίες, δεν προχώρησε τότε σε αυτεπάγγελτη έρευνα για την υπόθεση. Ωστόσο, η γραπτή αναφορά της εκπαιδευτικού και τα νέα δεδομένα οδήγησαν τον Συνήγορο να δράσει.

Εναν χρόνο μετά, στα τέλη του 2012, υπέβαλε εμπιστευτικό υπόμνημα στην Εισαγγελία Ανηλίκων Αθηνών, που παρήγγειλε κατεπείγουσα προκαταρκτική εξέταση και στη συνέχεια κύρια ανάκριση.

Οι καταθέσεις δώδεκα παιδιών που φιλοξενούνταν τότε ή είχαν φιλοξενηθεί στο οικοτροφείο, όπως επίσης εργαζομένων και δύο κοινωνικών λειτουργών του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικής Αλληλεγγύης, που έκαναν έρευνα, αποκάλυψαν ένα περιβάλλον ζόφου, στο οποίο ο πρόεδρος ασκούσε απόλυτη εξουσία σε εργαζομένους και παιδιά και ικανοποιούσε πάνω στα τελευταία τις σαδιστικές και σεξουαλικές επιθυμίες του.

Βαρύτατο κατηγορητήριο

Κακοποιημένο παιδί

Ο πρόεδρος, που παραιτήθηκε υπό το βάρος των καταγγελιών κι ενώ από τις αρχές του 2013 η Εισαγγελία Πειραιά απαγόρευσε την οποιαδήποτε επικοινωνία του με τα παιδιά του οικοτροφείου, προφυλακίστηκε τον Οκτώβριο του 2016 και σήμερα κάθεται στο εδώλιο του κατηγορουμένου στο Μεικτό Ορκωτό Δικαστήριο Αθηνών, αντιμετωπίζοντας σοβαρές κακουργηματικές κατηγορίες για την περίοδο 2001-2012:

Αποπλάνηση ανηλίκων κατά συρροή και κατ’ εξακολούθηση, κατάχρηση ανηλίκων σε ασέλγεια κατ’ εξακολούθηση και κατά συρροή, όπως και σε βάρος ατόμου του οποίου καταχράστηκε τη διανοητική αναπηρία, και ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη κατ’ εξακολούθηση και κατά συρροή, τελεσθείσα από εργαζόμενο σε φορέα παροχής κοινωνικής μέριμνας.

Η δίκη, που ξεκίνησε στις 21 Ιουλίου, συνεχίστηκε την περασμένη Παρασκευή και αναμένεται να ολοκληρωθεί σήμερα, αναδεικνύει πολύ σοβαρά ερωτήματα για τον τρόπο λειτουργίας του οικοτροφείου όπως και για την αποτελεσματικότητα των εποπτικών και ελεγκτικών μηχανισμών των ιδιωτικών οικοτροφείων ανηλίκων.

Αντίθετα από δημοσιεύματα των τελευταίων ετών στον πειραιώτικο και αθηναϊκό Τύπο, που μιλούν για τη «διάπλατα ανοιχτή αγκαλιά» και την «οικογενειακή θαλπωρή και τη ζεστασιά» του οικοτροφείου και αναφέρονται στον πρόεδρό του με τους χαρακτηρισμούς «οραματιστής», «ήρωας της ανθρωπιάς, της κατανόησης, της αγάπης για τα παιδιά», που διακατέχεται από «μεράκι εφήβου», τέσσερα παιδιά μίλησαν κατά τη διάρκεια της δίκης για τη ζωή τους στο οικοτροφείο, παραπέμποντας σε καταστάσεις ακραίας στέρησης της ελευθερίας, ακραίου αυταρχισμού, αυθαιρεσίας και βασανιστηρίων: «Φυλακή», «Κατοχή, Χούντα» «Γκουαντάναμο».

Με αποφασιστικότητα, αλλά και φανερή φόρτιση που τους δυσκόλευε όσο προχωρούσαν στη διήγηση όσων έζησαν και είδαν από την ηλικία των επτά-οκτώ χρόνων, ανέφεραν πως ο κατηγορούμενος διάλεγε τα πιο αδύναμα παιδιά, αυτά που δεν έφερναν αντίσταση, και τα στρίμωχνε όταν ήταν μόνα για να πιάσει τα γεννητικά τους όργανα και τα οπίσθια, να τα δαγκώσει στον λαιμό και στα χείλη.

«Επειδή έχει συχνοουρία, μας έδινε το χαρτί από τα γεννητικά του όργανα για να σκουπιστούμε», είπε ένας. Κάποιοι είχαν δει τον κατηγορούμενο να ασελγεί σε άλλους, στα ίδια του τα αδέλφια, στον Γ., το παιδί με τη νοητική υστέρηση.

Αλλος ανέφερε ότι ο πρόεδρος έδινε συμβουλές «να μην κάνουν κάτι με κορίτσι, γιατί είναι ανήθικο».

Ανέφεραν ότι όσα τους συνέβαιναν αποτελούσαν κοινό μυστικό, για το οποίο δεν μιλούσαν μεταξύ τους από ντροπή, ούτε το έλεγαν σε άλλους μεγαλύτερους, από φόβο και από έλλειψη εμπιστοσύνης.

«Φύλαγε τα νώτα του, διάλεγε τα πιο αδύναμα παιδιά, πρόσεχε να μην υπάρχουν μπροστά τρίτοι», σημείωσαν.

Ενας τους ανέφερε πως, όταν είχε πια μεγαλώσει, έτυχε να δει δύο μικρότερα παιδιά σε σεξουαλικές περιπτύξεις.

Τα μάλωσε τρυφερά και το ανέφερε στον πρόεδρο, ο οποίος του απάντησε περιπαικτικά: «Ελα τώρα, αυτό έχει γίνει και με σένα». «Τον κοίταξα έντονα και τον ρώτησα: “Τι είπες;”. Δεν απάντησε. Εφυγα από το γραφείο και, ύστερα από λίγο καιρό, έφυγα και από το οικοτροφείο», είπε.

Συγκλονιστικές ήταν οι μαρτυρίες τους για την ιδιαίτερα σκληρή και βίαιη συμπεριφορά του προέδρου.

Περιέγραψαν πώς τους εξανάγκαζε να κάνουν βαριές για την ηλικία τους δουλειές, να μεταφέρουν σακούλες με τρόφιμα από τη λαϊκή και το σουπερμάρκετ, να μετακινούν το ψυγείο και τα έπιπλα, και πώς ξεσπούσε με δυνατές φωνές και χτυπήματα κάθε φορά που έκαναν κάτι λάθος.

Οι σφαλιάρες, τα χτυπήματα στον σβέρκο και οι σπρωξιές, μερικές φορές και οι κλοτσιές, βρίσκονταν στην ημερήσια διάταξη, το ίδιο και οι τιμωρίες με στέρηση φαγητού και ψυχαγωγίας.

Ενας ανέφερε ότι, ενώ τον είχε ο πρόεδρος στα πόδια του στο κρεβάτι, πρόβαλε αντίσταση, και τότε ο πρόεδρος τον έσπρωξε με δύναμη με τα πόδια, με αποτέλεσμα να πέσει στον σκελετό του απέναντι κρεβατιού και να ανοίξει πληγή.

Οι βαριές εργασίες και τα βίαια χτυπήματα είχαν αποτέλεσμα να επιδεινωθεί η δισκοκήλη ενός παιδιού και να δυσκολεύεται σήμερα να εργαστεί.

Αλλα πέντε παιδιά έχουν καταθέσει ότι έχουν δεχτεί θωπείες από τον κατηγορούμενο ή ότι έχουν ακούσει τον Γ. να παραπονιέται για τη συμπεριφορά του κατηγορουμένου, αλλά είναι ανήλικοι και δεν έχουν κληθεί να εμφανιστούν στο δικαστήριο.

Αλλάζουν τις καταθέσεις

Κακοποιημένο παιδί

Στο δικαστήριο κλήθηκαν αλλά δεν προσήλθαν -άγνωστο γιατί- δύο πρώην φιλοξενούμενοι του οικοτροφείου, ενήλικες σήμερα, που είχαν καταθέσει πως είχαν δεχτεί έντονη ψυχολογική και σωματική κακοποίηση από τον κατηγορούμενο, ότι τους έβαζε σε ηλικία 12 ετών να κάνουν μπάνιο γυμνοί και τους παρακολουθούσε ή ότι έβλεπαν άλλα παιδιά να γυρίζουν από τη Δροσιά με εμφανή σημάδια εξάντλησης.

Αλλος φιλοξενούμενος του οικοτροφείου, που είχε καταθέσει πως ο Γ. τού είχε εκμυστηρευτεί ότι τον είχε αγγίξει ο πρόεδρος σε σημείο που δεν πρέπει, άλλαξε σε σημεία την αρχική του κατάθεση, χωρίς καμία εξήγηση, και ισχυρίστηκε ότι ο Γ. ήταν δύσκολος στην επικοινωνία, όπως και ότι προσωπικά ο ίδιος πήρε πολλά εφόδια από το οικοτροφείο. Την κατάθεσή του άλλαξε και εργαζόμενος στο οικοτροφείο, ο οποίος, όπως αναφέρθηκε, είχε στο παρελθόν οικονομική αντιδικία με το ίδρυμα.

Ο κατηγορούμενος, που αρνείται όλες τις κατηγορίες, παρακολουθούσε ατάραχος τη διαδικασία. Πήρε μία φορά τον λόγο, όχι για να διαμαρτυρηθεί για όσα τον κατηγορούσαν, αλλά για να ρωτήσει ένα από τα παιδιά αν βοηθήθηκε από το οικοτροφείο να τελειώσει το Λύκειο και το ΙΕΚ, να υπηρετήσει τη στρατιωτική θητεία του στην Αθήνα και να βρει εργασία.

Το παιδί απάντησε ότι στην Αθήνα υπηρέτησε τον χρόνο που δικαιούνταν σαν παιδί πολύτεκνης οικογένειας και πως οι υπόλοιπες ενέργειες του οικοτροφείου αποτελούν συμβατικές υποχρεώσεις του.

Η μόνη φορά που έδειξε να φορτίζεται συναισθηματικά ο κατηγορούμενος, ξεσπώντας σε λυγμούς και σκουπίζοντας με μαντίλι τα δάκρυά του, ήταν όταν άκουσε τον τωρινό φύλακα του οικοτροφείου και παλιό τρόφιμο, από το 1989 μέχρι το 2001, πριν από την περίοδο στην οποία αναφέρεται η ποινική δίωξη, να του πλέκει το εγκώμιο.

«Οι κατήγοροι έχουν τόση κακία που θέλουν να τον εξοντώσουν. Είναι όμως τόσο καλός, που αγαπά ακόμα και αυτούς που τον λιθοβολούν», είπε ο φύλακας για τον κατηγορούμενο, ξεσπώντας και αυτός σε δάκρυα, μάλλον επιδεικτικά.

Η πλευρά των συνηγόρων υπεράσπισης επιχείρησε να ισχυριστεί πως το κίνητρο για όσα κατέθεσαν τα παιδιά που παρευρίσκονταν στη διαδικασία ως πολιτική αγωγή ήταν η αντεκδίκηση για την αυστηρή παιδαγωγική μέθοδο που ακολουθούσε ο κατηγορούμενος ή η διεκδίκηση οικονομικής αποζημίωσης από ενδεχόμενη μελλοντική αγωγή.

Ωστόσο, τα παιδιά υπογράμμισαν πως μόνος στόχος τους είναι να δικαιωθούν ηθικά για όσα υπέστησαν και επισήμαναν ότι τους ήταν εξαιρετικά δύσκολο να καταθέσουν πράγματα που τους προξενούσαν ντροπή και τους στιγμάτιζαν κοινωνικά.

Αλλωστε, η ποινική δίωξη ασκήθηκε από την Εισαγγελία Ανηλίκων ύστερα από το υπόμνημα του Συνηγόρου του Παιδιού, ενώ τα παιδιά δεν προχώρησαν σε μηνύσεις ή καταγγελίες, αλλά κατέθεσαν σταδιακά όσα ήξεραν, όταν κλήθηκαν στην προκαταρκτική εξέταση και στην ανακριτική διαδικασία.

Ληγμένα τρόφιμα

Αίσθηση προκάλεσε η κατάθεση του ταμία του οικοτροφείου, της τότε αναπληρώτριας προέδρου όπως και του τωρινού φύλακα ότι ήταν σχεδόν αδύνατη η έλλογη επικοινωνία με τον Γ., εξαιτίας της νοητικής υστέρησής του, και πως επιπλέον ήταν αδύνατο να τον πλησιάσει κανείς σε κοντινή απόσταση, καθώς έπασχε από ακράτεια και μύριζε διαρκώς άσχημα.

Δεν εξήγησαν όμως πώς κοιμόταν ο Γ. στο ίδιο δωμάτιο με άλλα παιδιά και συμμετείχε στις δραστηριότητες του οικοτροφείου.

Αλλωστε, σύμφωνα με ανθρώπους που γνωρίζουν την υπόθεση, η προκαταρκτική ψυχολογική πραγματογνωμοσύνη της Ασφάλειας Αττικής διαπιστώνει ικανοποιητικές επικοινωνιακές δυνατότητες του Γ., ενώ δεν διαπιστώνει διαταραχές της μνήμης, παρά μόνο ελαφρά αδυναμία να διαχειριστεί πληροφορίες που αφορούν χρονική ακολουθία γεγονότων.

Τουλάχιστον τρεις μάρτυρες έχουν άλλωστε καταθέσει ότι είδαν τον πρόεδρο να επιδίδεται σε αυνανισμό του Γ.

Ερωτήματα προκαλούν άλλωστε οι καταγγελίες των παιδιών-μαρτύρων κατηγορίας ότι πολλά τρόφιμα της αποθήκης του οικοτροφείου ήταν ληγμένα, ενώ ανέφεραν χαρακτηριστικά ότι, πριν ετοιμάσουν σοκολατούχο ρόφημα, κοσκίνιζαν πρώτα τη σκόνη κακάο, η οποία έφερε σκουλήκια.

Αίσθηση προκαλεί και η αποκάλυψη ότι το ίδρυμα παρουσιάζει σήμερα καθυστερήσεις στην καταβολή της μισθοδοσίας, λόγω της μείωσης των δωρεών την περίοδο της κρίσης, παρ’ όλο που εμφανίζεται να έχει στην κατοχή του πολλά ακίνητα και καταθέσεις την περίοδο πριν από την κρίση.

Αίσθηση προκάλεσε η επισήμανση του ταμία πως τρία παιδιά-μάρτυρες κατηγορίας εξακολουθούν να μένουν σε διαμέρισμα του ιδρύματος, που θα μπορούσε αντιθέτως να ενοικιαστεί για 250 ευρώ, μια αποθήκη σε κακή κατάσταση όπως αναφέρουν τα παιδιά, ενώ προσέθεσε πως κόπηκε το συσσίτιο, γιατί τα παιδιά αρνούνταν να πλύνουν τα πιάτα, όπως τους είχε ζητηθεί.

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας

Μέλος της
ΕΝΕΔ