Ο πρωτογενής τομέας καλά κρατεί

14-georgaras mixalis.jpg

Τα κτήματα του Μιχάλη Γεωργάρα με τις καλλιέργειες ρίγανης, βρίσκονται στην Περιστερά Θεσσαλονίκης και στην Οσσα Τα κτήματα του Μιχάλη Γεωργάρα με τις καλλιέργειες ρίγανης, βρίσκονται στην Περιστερά Θεσσαλονίκης και στην Οσσα

Ο Μιχάλης Γεωργάρας αντιπροσωπεύει τη γενιά των καλλιεργητών που επένδυσαν στην παραγωγή ιδιαίτερων προϊόντων, ανάμεσά τους κι αυτών που φέρουν ισχυρισμό υγείας (health claim), ανοίγοντας έτσι μια νέα σελίδα στον ελληνικό αγροτικό τομέα. Με εξαγωγικό προσανατολισμό η aetheleon με το αιθέριο έλαιο ρίγανης βιολογικής καλλιέργειας άνθησε μέσα στην οικονομική κρίση, αξιοποιώντας τη γεωμορφολογική ιδιαιτερότητα του τόπου καλλιέργειας, την ερευνητική δουλειά Ελλήνων επιστημόνων και τη σύγχρονη τεχνολογία υπό τη μορφή της γεωργίας ακριβείας (τηλεσκόπηση).

Τώρα έκανε ένα βήμα παραπάνω και παρήγαγε ένα νέο προϊόν, που αφορά την πρόσμιξη εξαιρετικού παρθένου ελαιόλαδου με αιθέριο έλαιο ρίγανης, και τα δύο πάντα βιολογικής καλλιέργειας. Προϊόν που για να παραχθεί χρειάστηκε και τη σύμπραξη με μια επιτυχημένη ΚΟΙΝΣΕΠ, τη «Μοδούσα» από τη Γέρα της Λέσβου.

Συναντήσαμε τον παραγωγό Μιχάλη Γεωργάρα -που ήδη γνωρίζαμε αφού είχαμε παρουσιάσει τη δουλειά του, τον Ιούλιο του 2017, πάλι εδώ, στις «Νησίδες»-, για να δοκιμάσουμε αυτό το ιδιαίτερο προϊόν ελαιολάδου και για να μας μιλήσει για τα καινούργια βήματα της aetheleon, που συμπεριλαμβάνουν κι ένα ακόμη προϊόν, που δεν έχει βγει μέχρις στιγμής στο εμπόριο και είναι το ανθόνερο ρίγανης. Αλλά ας τα πάρουμε ένα - ένα από την αρχή.

Πώς προέκυψε η ιδέα για τη μίξη ελαιολάδου με αιθέριο έλαιο ρίγανης;

Το μείγμα από βιολογικής καλλιέργειας εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο, το οποίο είναι μονοποικιλιακό -από μια ποικιλία ελιάς που υπάρχει μόνον στην Μυτιλήνη-, με αιθέριο έλαιο ρίγανης, υπήρχε σαν σκέψη εδώ και περίπου δύο χρόνια, οπότε και ξεκίνησαν και οι πειραματισμοί. Είχα πάρα πολλά ερωτηματικά στο μυαλό μου γι' αυτό το εγχείρημα.

Τι λάδι να χρησιμοποιήσω; Το αιθέριο έλαιο ρίγανης που παράγουμε θα ήταν καλό γι’ αυτό το μείγμα; Και το τελικό προϊόν θα έχει τα χαρακτηριστικά που θα ήθελα να έχει; Και δεν μιλάω μόνο για τα γευστικά, αλλά και τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά.

Στο μείγμα τελικά δεν χρησιμοποιήσαμε το αιθέριο έλαιο ρίγανης που παράγουμε και που έχει κυρίως χρήση φαρμακευτική. Αλλά παράξαμε ένα άλλο αιθέριο έλαιο ρίγανης, πάντα βιολογικής καλλιέργειας βέβαια, το οποίο όμως προέρχεται από δρόγες ρίγανης που έχουν συγκομιστεί σε νωρίτερο χρόνο απ' ό,τι τα υπόλοιπα φυτά και η απόσταξή τους έγινε με διαφορετικό τρόπο.

Η ιδέα ήταν δική μου αλλά τη δούλεψα μαζί με τους επιστήμονες, Φραντζή Παπαδόπουλο και Ειρήνη Μεταξά του Ινστιτούτου Εδαφοϋδατικών πόρων και τη δρα Ελένη Μαλούπα του ΕΛΓΟ Δήμητρα, όπως και με την εταιρεία τηλεσκόπησης που συνεργαζόμαστε.

Ποιος ήταν ο στόχος σας;

Τι είχα στον νου μου; Ηθελα να βάλω σε ένα προϊόν τη γεύση που τερπόμουν τρώγοντας φρυγανισμένο ψωμί πασπαλισμένο με λίγο λάδι και ρίγανη. Αλλά δεν ήθελα να χρησιμοποιήσω το αιθέριο έλαιο που ήδη παράγω. Ναι μεν είναι αποδεδειγμένα εξαιρετικό για φαρμακευτική χρήση, αφού εκτός των άλλων έχει υψηλά ποσοστά καρβακρόλης, αλλά δεν έχει αυτό το κάτι στην οσμή που εγώ ήθελα. Οταν θέλεις ένα πιο αρωματικό προϊόν πρέπει να έχεις μικρότερη περιεκτικότητα σε καρβακρόλη και μεγαλύτερη σε π- κυμένιο και γ-τερπινένιο, αυτές είναι οι έντονα αρωματικές ουσίες.

Ετσι, διαβάζοντας πολύ και σε συνδυασμό με τις παρατηρήσεις των επιστημόνων για τις καλλιέργειες, τα δεδομένα από τις πτήσεις των drones και τα αποτελέσματα των συνεχών αναλύσεων των αιθέριων ελαίων, ειδικά κατά την προπέρσινη και περσινή καλλιεργητική περίοδο, κατάφερα αυτό που ονειρευόμουν: να έχω την ευωδία της ρίγανης όπως την ήθελα στο νέο αιθέριο έλαιο ρίγανης.

Και γιατί επιλέξατε το εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο της «Μοδούσα» από τη Γέρα Μυτιλήνης;

Α, δοκιμάστηκαν περίπου τριάντα εξαιρετικά ελαιόλαδα -όλα βιολογικά- από όλη την Ελλάδα. Από την Πελοπόννησο, από την Κρήτη, από τη Χαλκιδική, από την Ηπειρο, ακόμα κι από τη Ν. Μάκρη της Αλεξανδρούπολης όπου εκεί υπάρχει μια παλιά ποικιλία ελιάς. Ολα ήταν εξαιρετικά, αλλά έλειπε αυτό το «κάτι» πάλι που θα έδινε ζωή σε αυτό που είχα στον νου μου. Μέσα λοιπόν σε όλες τις δοκιμές, θυμήθηκα κάποιους φίλους ελαιοπαραγωγούς στη Μυτιλήνη που είχαν δημιουργήσει μια ΚΟΙΝΣΕΠ και διοχέτευαν το λάδι τους συσκευασμένο στο εξωτερικό. Δεν το είχα δοκιμάσει ποτέ. Τους τηλεφώνησα και παρήγγειλα πέντε λίτρα.

Μου άρεσε αμέσως το χρυσοκίτρινο χρώμα του. Ηταν λεπτόρρευστο, είχε υπέροχη φρουτώδη ευωδία και καταπληκτική επίγευση. Κάναμε την πρόσμιξη με το αιθέριο έλαιο και αυτό ήταν.

Οι πρώτες γευσιγνωσίες έγιναν από τα άτομα της οικογένειάς μου, μετά ήρθε η σειρά των κοντινών φίλων και, τέλος, το δοκίμασαν κάποιοι καλοί φίλοι που δραστηριοποιούνται στον χώρο της εστίασης (chef & γευσιγνώστες). Από όλους πήρα διθυραμβικές κριτικές.

Το λεσβιακό ελαιόλαδο είναι μοναδικό, καθώς προέρχεται από συγκεκριμένη ποικιλία ελιάς -την κολοβή ή βαλανολιά όπως λέγεται- που είναι τοπική ποικιλία. Συμπληρωματικά δρα το μικροκλίμα της περιοχής όπου βρίσκονται οι ελαιώνες, αλλά και η συνύπαρξη των ελαιόδεντρων με αυτοφυή αρωματικά και φαρμακευτικά φυτά, που προσδίδουν στο ελαιόλαδο μοναδικά αρώματα και ιδιαίτερα οργανοληπτικά συστατικά. Επιπλέον, μου άρεσε ότι προερχόταν από ΚΟΙΝΣΕΠ γιατί κι εγώ προς αυτή την κατεύθυνση θέλω να πάω.

Οπότε μετά ήρθε και η σειρά των αναλύσεων για την πιστοποίηση των οργανοληπτικών χαρακτηριστικών;

Ναι, στείλαμε δείγμα του μείγματος στο εργαστήριο του δρος Προκόπη Μαγιάτη στο Τμήμα Φαρμακευτικής/Σχολή Φαρμακογνωσίας του ΕΚΠΑ και τα αποτελέσματα ήταν εξαιρετικά. Το μείγμα έχει υψηλή περιεκτικότητα πολυφαινολών και είναι πάρα πολύ πλούσιο σε αντιοξειδωτικά συστατικά. Ετσι, το προϊόν μας απέκτησε ισχυρισμό υγείας (health claim), καθώς περιείχε παραπάνω από 400mg πολυφαινόλες/ kg.

Στείλαμε ακόμη δείγματα για ανάλυση στο Χημικό Τμήμα του ΑΠΘ για να μας πουν αν αυτό το λάδι είναι βρώσιμο. Τα αποτελέσματα πάλι ήταν εξαιρετικά, καθώς έδειξαν ότι δεν είχε ανεβεί η οξύτητα του ελαιόλαδου, ότι διατηρούσε όλα τα χαρακτηριστικά του ανέπαφα. Και μετά από όλα αυτά, ήρθε και το Bronze βραβείο, από τον διαγωνισμό The Olympia, Health & Nutrition Awards Comitee 2018 (στον διεθνή διαγωνισμό διακρίνονται τα ελαιόλαδα με την υψηλότερη περιεκτικότητα στα υγειοπροστατευτικά φαινολικά συστατικά τους).

Η συσκευασία βλέπω ότι είναι ίδια όπως και με το αιθέριο έλαιο ρίγανης.

Ναι, χρησιμοποιούμε τα ίδια φιαλίδια που χρησιμοποιούμε στο αιθέριο έλαιο ρίγανης για τους ίδιους ακριβώς λόγους. Γιατί θέλουμε να αναδείξουμε το σκεπτικό που χαρακτηρίζει τη δουλειά μας, που είναι «η τροφή μου, είναι το φάρμακο μου». Επιλέχθηκε η συσκευασία των 100ml για να μπορεί ο χρήστης να την έχει μαζί του είτε στον εργασιακό του χώρο είτε στα ταξίδια του. Στις καινούργιες συσκευασίες που ετοιμάζουμε, ο καταναλωτής θα μπορεί σκανάροντας με το κινητό του το QR code που θα υπάρχει, να έχει όλες τις πληροφορίες για την παραγωγή του προϊόντος (ιχνηλασιμότητα) καθώς και την ημερομηνία λήξης.

Τι παραγωγή έχετε μέχρι στιγμής;

Η περσινή παραγωγή ήταν μικρή γιατί ήταν δοκιμαστική, παράξαμε περίπου χίλια μπουκάλια των 20ml (βάση του νόμου για τις τυποποιημένες μερίδες ελαιολάδου που θα πρέπει πλέον να σερβίρονται από 1/1/18 σε εστιατόρια) και επτακόσια των 100ml. Φέτος υπολογίζω την παραγωγή σε 40.000 μπουκάλια των 100ml. Ηδη πωλούνται σε επιλεγμένα σημεία σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, αλλά έχω στείλει και στο Λονδίνο.

Και πώς μπορεί να το γευτεί κανείς;

Το μείγμα λοιπόν Organic Extra Virgin Olive Oil + Oregano, όπως αναγράφεται στη συσκευασία, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να αρτύσει το ψωμί, τη φέτα, μια ντοματοσαλάτα ή μια σαλάτα λαχανικών, ένα αβγό, το ψητό κρέας. Εχει πάρα πολλές εφαρμογές.

Είχε έρθει η ώρα να το γευτώ. Ανοιξα το μπουκαλάκι και έσταξα με το σταγονόμετρο που είναι ενσωματωμένο στο πώμα του, δυο τρεις σταγόνες. Πράγματι η αίσθηση που είχα ήταν σαν να είχα μόλις φάει ένα πεντανόστιμο καψαλισμένο ψωμί νοτισμένο με λάδι και ρίγανη. Το ελαιόλαδο λειτουργούσε σαν «χαλί» που αναδείκνυε την ευωδιά και γεύση της ρίγανης. Το ένα δεν υπερκάλυπτε το άλλο, βρίσκονταν σε ισορροπία.

Κατέθεσα την αίσθηση μου και -κουβέντα στην κουβέντα- μου αποκάλυψε ότι έχει στα σκαριά ένα ακόμη προϊόν, το ανθόνερο ρίγανης, που θα βγει στο εμπόριο μέχρι τα τέλη Νοεμβρίου.

Τι είναι το ανθόνερο ρίγανης;

Το ανθόνερο ρίγανης (floral water) είναι ένα από τα δύο προϊόντα που παράγονται κατά την διάρκεια απόσταξης της δρόγης ρίγανης. Εχει τις ίδιες ιδιότητες με το αιθέριο έλαιο ρίγανης αλλά διαφέρει στη συμπύκνωση. Προσφέρεται για πιο ήπιες προσεγγίσεις, φαρμακευτικής πάλι χρήσης. Καθώς έχει αντιμικροβιακή δράση μπορεί π.χ. κανείς να ραίνει τον χώρο του για να απολυμάνει τον αέρα στο εσωτερικό του σπιτιού ή να χρησιμοποιηθεί για γαργάρες ή στοματικές πλύσεις, αφού πρώτα βέβαια το διαλύσουμε κατά το ¼ μ νερό. Θα είμαστε έτοιμοι να βγούμε στην αγορά περί τα τέλη Νοεμβρίου. Δεν προλαβαίνουμε νωρίτερα, γιατί τώρα ετοιμαζόμαστε για την έκθεση βιολογικών προϊόντων που θα γίνει στη Σουηδία, όπου και θα συμμετάσχουμε και με τα δύο προϊόντα.

 Info

▪ Αναπαράγουμε την περιγραφή της τοπικής ποικιλίας ελιάς Μυτιλήνης, όπως καταγράφεται από την Ενωση Αγροτικών Συνεταιρισμών Λέσβου: «Αυτόχθων ποικιλία ελιάς στο νησί της Λέσβου είναι η "Κολοβή", ή όπως αλλιώς είναι γνωστή "Βαλανολιά" ή "Μυτιληνιά". Χαρακτηριστικό της "Κολοβής" είναι ότι μεγαλώνει σε βραχώδη εδάφη, σε υψόμετρο μέχρι λίγο κάτω από τα 600 μέτρα. Με το ευρύ σύστημα ριζών της, η "Κολοβή", επιτρέπει τη μεταφορά σημαντικών θρεπτικών συστατικών και διαφορετικών γεύσεων από τα γύρω φυτά και δέντρα, από το έδαφος κατευθείαν στον καρπό της ελιάς, προσφέροντας ένα εξαιρετικό παρθένο ελαιόλαδο μοναδικής ποιότητας και γεύσης».

▪ Ισχυρισμός υγείας (health claim): Ισχυρισμός υγείας νοείται κάθε ισχυρισμός που δηλώνει, υπονοεί ή οδηγεί στο συμπέρασμα ότι υπάρχει σχέση μεταξύ κατηγορίας τροφίμων, τροφίμου, ή συστατικού του και της υγείας. (ΕΦΕΤ)

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας