Μάτι με το... βλέμμα στο μέλλον

20-mati-katastrofes.jpg

Πρόχειρα γραμμένη στον τοίχο μία φράση-μήνυμα ενός κατοίκου προς τους γείτονες του Πρόχειρα γραμμένη στον τοίχο μία φράση-μήνυμα ενός κατοίκου προς τους γείτονες του | Φωτ.: Αγγελος Καλοδούκας

Απόγευμα Τετάρτης στο λιμανάκι του Ματιού, σ’ ένα μικρό γήπεδο δίπλα στο κύμα, εκατοντάδες άνθρωποι στέκονται όρθιοι και σιωπηλοί για ένα λεπτό.

Είναι συγγενείς, φίλοι, γείτονες των νεκρών που χάθηκαν στην πυρκαγιά κι είναι το ξεκίνημα της πρώτης διευρυμένης γενικής συνέλευσης των κατοίκων.

Δυο μέρες πριν κάποιοι από αυτούς είχαν συναντηθεί με τον πρωθυπουργό στο Μέγαρο Μαξίμου.

Πένθος και αγωνία

Καταστροφές στο Μάτι από την μεγάλη πυρκαγιά Φωτ.: Αγγελος Καλοδούκας

Στη μικρή πόλη, όπου ο θάνατος είναι παρών σε κάθε γωνία και σε κάθε βλέμμα, κυριαρχεί η αγωνία. Οι κάτοικοι θάβουν ακόμα τους ανθρώπους τους, αλλά αγωνιούν και για την επόμενη ημέρα του τόπου τους.

«Θέλουμε το Μάτι να ζωντανέψει ξανά, θέλουμε να γεμίσει ανθρώπους και πάλι, θέλουμε να ακουστούν ξανά παιδικές φωνές», λέει η κυρία Μαρία. «Πολλοί συμπολίτες μας λένε ότι δεν αντέχουν πια να ζουν εδώ με τόσους ανθρώπους που χάσαμε. Ωστόσο, η ζωή πρέπει να συνεχιστεί, το χρωστάμε και σε εμάς και στα παιδιά μας», συμπληρώνει ο Γιάννης.

Αυτή η αγωνία κινητοποίησε τους κατοίκους του Νέου Βουτζά που έφτιαξαν μια επιτροπή, αυτή η ίδια αγωνία τούς κινητοποίησε ώστε να κάνουν μια πρώτη γενική συνέλευση στις 27 Ιουλίου, αυτή τους έσπρωξε ώστε να ζητήσουν τη συνάντηση με τον πρωθυπουργό.

Συνάντηση με Τσίπρα

Καταστροφές στο Μάτι από την μεγάλη πυρκαγιά Φωτ.: Αγγελος Καλοδούκας

Η Κατερίνα Μαλά από τον Νέο Βουτζά είναι από τους πολίτες που πήραν την πρωτοβουλία να επικοινωνήσουν με τον Αλέξη Τσίπρα.

Στη συνάντηση συμμετείχαν ο Εξωραϊστικός και Αθλητικός Σύλλογος «Η Πρόοδος», εκπρόσωποι της επιτροπής κατοίκων του Νέου Βουτζά, μέλη της Πολεοδομικής Επιτροπής Γειτονιάς και του Εξωραϊστικού Συλλόγου Μάτι και οι αρμόδιοι υπουργοί Σταθάκης και Σπίρτζης.

«Τέσσερις άνθρωποι σκεφτήκαμε ότι πρέπει να επικοινωνήσουμε απευθείας με τον πρωθυπουργό και στείλαμε μια επιστολή. Ανταποκρίθηκε αμέσως στο αίτημα, αλλά απαντήσαμε ότι δεν μπορούμε να τον δούμε με άθαφτους τους νεκρούς μας. Εμείς επιλέξαμε να γίνει η συνάντηση τη Δευτέρα», λέει η Κατερίνα Μαλά.

«Το ζητούμενο για εμάς ήταν να ξέρει από πρώτο χέρι την κατάσταση εδώ και τους άμεσους κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι κάτοικοι, η γη, ο αέρας και το νερό. (...) Οι τόνοι ανέβηκαν όταν υπερασπιστήκαμε τη θέση ότι ο θάνατος των συνανθρώπων μας ήταν εγκληματική ενέργεια».

Τον λόγο παίρνει ο Χρήστος Αναγνώστου: «Μιλήσαμε σαν συνάδελφοι πολιτικοί μηχανικοί με τον πρωθυπουργό. Φάνηκε ότι και εκείνος και οι δυο υπουργοί είχαν στον νου τους ένα αφήγημα “άναρχη δόμηση-αυθαίρετα-καταπατητές”. Επρεπε να βγάλουμε από πάνω μας τη ρετσινιά με τα αυθαίρετα και να τους εξηγήσουμε ότι οι άνθρωποι εδώ δεν είναι καταπατητές, ότι τα οικόπεδα αγοράστηκαν νόμιμα, όπως και τα σπίτια κατασκευάστηκαν νόμιμα. Οι τόνοι ανέβηκαν κάποια στιγμή, αλλά η συζήτηση κράτησε τρεις ώρες και πήραμε συγκεκριμένες δεσμεύσεις σε συγκεκριμένα αιτήματα».

Οπως είπε ο κ. Αναγνώστου, η συζήτηση ήταν εξαντλητική και ο πρωθυπουργός ζήτησε λεπτομέρειες και για τους δρόμους της περιοχής και για τα οικήματα και για το οικόπεδο της ντροπής, όπου έχασαν τόσοι άνθρωποι τη ζωή τους.

«Κανείς δεν θα ξεχαστεί»

Καταστροφές στο Μάτι από την μεγάλη πυρκαγιά Φωτ.: Αγγελος Καλοδούκας

«Με ειλικρινή αγωνία μού έθεσαν μια σειρά από εύλογα αιτήματα για να κερδίσουμε τη μάχη της αποκατάστασης», δήλωσε αμέσως μετά τη συνάντηση ο Αλέξης Τσίπρας. «Δεσμεύτηκα ότι θα κάνουμε ό,τι περνά από το χέρι μας για την κάλυψη των αναγκών όλων των κατοίκων. Κανένας και τίποτα δεν θα ξεχαστεί».

Η επιτροπή στη γενική συνέλευση παρουσίασε αναλυτικά τις δεσμεύσεις που ανέλαβε προσωπικά ο πρωθυπουργός - όμως οι κάτοικοι υποδέχονται όλα όσα ακούν με εξαιρετικά μεγάλη δυσπιστία, ενίοτε και οργή: «Κάποιο χαρτί υπέγραψε;», «Να τα δούμε σε ΦΕΚ», «Θέλουμε προεδρικό διάταγμα».

Κάποιοι, ελάχιστοι, τα βάζουν και με την ίδια την επιτροπή: «Ποιοι είστε εσείς;», «Γιατί πήγατε εσείς;», «Πώς νομιμοποιείστε;».

Η διαδικασία κυλάει δύσκολα και είναι απολύτως αναμενόμενο αφού και οι άνθρωποι είναι βαθιά τραυματισμένοι, το μέγεθος της καταστροφής τεράστιο και οι συνθήκες πρωτόγνωρες.

Υστερα από πρωτοβουλία που πήραν οι κάτοικοι Κάκια Χατζηνικολή - οικονομολόγος, Κατερίνα Χρυσανθοπούλου - επιχειρηματίας, Τάσος Μπομπόνης - πολιτικός μηχανικός και Βασίλης Κανελλόπουλος - γιατρός γίνεται κι εδώ στο Μάτι μια παρόμοια γενική συνέλευση.

Απών ο δήμος

Καταστροφές στο Μάτι από την μεγάλη πυρκαγιά Φωτ.: Αγγελος Καλοδούκας

Στην πραγματικότητα μιλάμε για μια αφανισμένη πόλη από τον χάρτη κι αυτό σημαίνει ερειπωμένα σπίτια που πρέπει να γκρεμιστούν, μπάζα που πρέπει να απομακρυνθούν, καμένα δέντρα που πρέπει να κοπούν, ηλεκτρικές συσκευές που πρέπει να πεταχτούν από ειδικά συνεργεία.

Η επιβίωση στο Μάτι είναι εξαιρετικά δύσκολη για τους μόνιμους κατοίκους του, αφού παρά την εντατική δουλειά των συνεργείων, ακόμα το ρεύμα δεν έχει αποκατασταθεί παντού.

Η εκκωφαντική απουσία του Δήμου Μαραθώνα δυσχεραίνει ακόμα περισσότερο τη συνθήκη. Ετσι, επικρατεί χάος αφού κανείς δεν ενημερώνει τους κατοίκους τι πρέπει να κάνουν με τα καμένα δέντρα, πώς πρέπει να απομακρυνθούν τα επικίνδυνα υλικά ή ποιες είναι οι οδηγίες που έχει δώσει εδώ και μέρες το υπουργείο Υγείας.

«Εχουν μείνει τρεις σύμβουλοι στον δήμο, δεν λειτουργεί τίποτα - όπως πάντα δεν λειτουργούσε. Ετσι, από τα μπάζα και τα κλαδιά μέχρι και την εξυπηρέτηση του κόσμου, ο δήμος δεν υπάρχει για να καθοδηγήσει και να συντονίσει», μας λέει ο Κώστας Μπούφης, ένας από τους 25 που εξέλεξαν οι κάτοικοι για να τους εκπροσωπούν σε θεσμικές συναντήσεις και διαδικασίες.

Αποκαταστάσεις κτιρίων

Καταστροφές στο Μάτι από την μεγάλη πυρκαγιά Φωτ.: Αγγελος Καλοδούκας

Στα 132 εκατ. ευρώ ανέρχεται το συνολικό προβλεπόμενο ποσό για την αποκατάσταση των κτιρίων, όπως αναφέρεται στην κοινή απόφαση των υπουργών Εσωτερικών, Οικονομίας και Ανάπτυξης, Οικονομικών και Υποδομών και Μεταφορών.

Ειδικότερα, προβλέπεται η χορήγηση αρωγής:

  • 1.000 ευρώ ανά τ.μ. πληγέντος κτιρίου που ανακατασκευάζεται, έως 150 τ.μ. εμβαδού κλειστού χώρου κατεδαφιστέας ιδιοκτησίας, χρήσης κατοικίας.
  • 550 ευρώ ανά τ.μ. πληγέντος κτιρίου που επισκευάζεται, σε συνδυασμό αποζημίωσης των πληγέντων φερόντων και μη φερόντων στοιχείων και έως 150 τ.μ. εμβαδού κλειστού χώρου επισκευάσιμης ιδιοκτησίας, χρήσης κατοικίας.

Προβλέπεται, ακόμη, χορήγηση αρωγής για λοιπές χρήσεις κτιρίων, αναλογικά προς τα ανωτέρω ποσά, καθώς και η χορήγηση των τόκων των δανείων για τον σκοπό της αποκατάστασης κτιρίων.

Εντός της εβδομάδας θα ακολουθήσει η έκδοση της απόφασης του υπουργού Υποδομών και Μεταφορών που θα ορίζει τις διαδικασίες χορήγησης της στεγαστικής συνδρομής και τον τρόπο έκδοσης των σχετικών αδειών από τις υπηρεσίες του υπουργείου, προκειμένου να ξεκινήσει η υποβολή αιτήσεων για την αποκατάσταση των κτιρίων των περιοχών αυτών.

Το στοίχημα για την ελληνική Πολιτεία και για τους κατοίκους είναι το Μάτι να ανοικοδομηθεί γρήγορα και με κανόνες.

«Το ζήτημα είναι όλα όσα υποσχέθηκε η κυβέρνηση να τα κάνει γρήγορα γιατί διαφορετικά το Μάτι θα γίνει πόλη-φάντασμα, κανείς δεν θα θέλει να μείνει εδώ. Το πιο άμεσο είναι να φωτιστούν ξανά οι δρόμοι, να φύγουν τα δέντρα και να μαζευτούν όλα τα μπάζα», μας λέει ο Κώστας Μπούφης. «Εχουμε ακούσει τόσα πολλά επί τόσα πολλά χρόνια και δεν έχει γίνει τίποτα. Δεν ξέρω αν μου επιτρέπεται να είμαι αισιόδοξος. Πάντως, εμείς οι κάτοικοι το παλεύουμε».

Τα αιτήματα των κατοίκων και οι δεσμεύσεις του πρωθυπουργού

Γενική συνέλευση των κατοίκων, καθώς παράλληλα με το πένθος τους περνάνε στη δράση για να χτίσουν την πόλη τους και ένα καλύτερο αύριο Γενική συνέλευση των κατοίκων, καθώς παράλληλα με το πένθος τους περνάνε στη δράση για να χτίσουν την πόλη τους και ένα καλύτερο αύριο | Φωτ.: Αγγελος Καλοδούκας

Σύμφωνα με το κείμενο που ανάρτησαν οι κάτοικοι μετά τη συνάντησή τους με τον κ. Τσίπρα, η κυβέρνηση ανέλαβε συγκεκριμένες δεσμεύσεις:

1. Δέκα συνεργεία του ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» θα κάνουν μετρήσεις (σ.σ. τρία εξειδικευμένα συνεργεία βρίσκονται ήδη στην περιοχή). Το ΚΕΕΛΠΝΟ θα εκδώσει οδηγίες. Εξειδικευμένες εταιρείες θα αναλάβουν την απομάκρυνση αποβλήτων από αμίαντο.

2. Θα υλοτομηθούν άμεσα όλες οι εντός των οικισμών εκτάσεις, με βάση κεντρική συμφωνία με το υπουργείο Υποδομών, αφού το αποδέχτηκε ο Δήμος Μαραθώνα. Για τα ρέματα και τη δασική έκταση θα επιταχυνθεί η διαδικασία από το Δασαρχείο Πεντέλης με συνέργεια της Επιτροπής (σ.σ. ήδη επιχειρεί εντατικά στην περιοχή ο Συνεταιρισμός της Εύβοιας).

3. Θα επεκταθεί η απαλλαγή του ΕΝΦΙΑ 2018 σε όλους τους ιδιοκτήτες, ανεξαρτήτως ζημιών (σ.σ. ισχύει απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ του έτους για τα ακίνητα που βρίσκονται στις πληγείσες περιοχές και έχουν καταστραφεί ολοσχερώς ή έχουν υποστεί λειτουργικές ζημιές, που τα καθιστούν μη κατοικήσιμα).

4. Θα επιταχυνθεί η διαδικασία καταβολής των 5.000€ (σ.σ. έχουν κατατεθεί συνολικά 3.320 αιτήσεις για το εφάπαξ βοήθημα. Ηδη έχουν λάβει το επίδομα των 5.000 ευρώ 569 νοικοκυριά κι εκείνο των 8.000 ευρώ 30 επιχειρήσεις. Παράλληλα, αναμένεται άμεσα η Κοινή Υπουργική Απόφαση για την επιδότηση ενοικίου των κατοίκων που κατείχαν κύρια κατοικία).

5. Θα θεσμοθετηθεί άμεσα και επίδομα αποκατάστασης του περιβάλλοντος χώρου κάθε κατοικίας (σ.σ. με ειδικές διατάξεις θα δοθούν για πρώτη φορά επιδοτήσεις και για τους περιβάλλοντες χώρους κτιρίων που έχουν υποστεί ζημιές).

6. Το υπουργείο Υποδομών θα αναθέσει σε τεχνική εταιρεία που προσφέρθηκε ανιδιοτελώς τη διαχείριση αποβλήτων (διάθεση γερανοφόρων οχημάτων για συλλογή κλαδιών/καύσιμης ύλης, οικοσκευών και μπαζών - άμεση τοποθέτηση κάδων απορριμμάτων και κάδων για μπάζα). Θα διατεθούν κονδύλια στους δήμους.

7. Τα εντελώς κατεστραμμένα σπίτια έως 150 τ.μ. θα κατεδαφιστούν και θα ανοικοδομηθούν στο 100%, είτε από το υπουργείο Υποδομών με δωρεάν μελέτες κ.λπ. είτε από τους ιδιοκτήτες με χαμηλότοκα δάνεια (σ.σ. με ειδική ρύθμιση το υπουργείο Υποδομών θα αναλάβει τη δωρεάν εκπόνηση των μελετών για την αποκατάσταση των πληγέντων κτιρίων). Θα απλοποιηθεί πλήρως η διαδικασία αδειών κατεδάφισης και ανέγερσης.

8. Εγκατάσταση κλιμακίων του Ελεγκτικού Συνεδρίου στους δήμους και παρουσία εκπροσώπου των κατοίκων για την εποπτεία της διαχείρισης, ιδιαίτερα των ερανικών λογαριασμών.

9. Αμεση οριοθέτηση του καμένου περιαστικού δάσους και κήρυξή του ως αναδασωτέου. Θα επισπευστούν οι διαδικασίες μέσω του υπουργείου Περιβάλλοντος και του Δασαρχείου.

10. Οι κάτοικοι ζήτησαν μεταβολή/διόρθωση των διοικητικών ορίων με υπαγωγή του οικισμού του Νέου Βουτζά σε έναν δήμο. Θα εξεταστεί η δυνατότητα τροποποίησης του πρόσφατου νόμου για το πρόγραμμα «Κλεισθένης».

11. Υπήρξε δέσμευση για συνεχή αστυνομική επιτήρηση των οικισμών.

12. Υπήρξε δέσμευση για άμεση δενδροφύτευση της λεωφόρου Μαραθώνος ενόψει και του Διεθνούς Μαραθωνίου Αθηνών.

Ετοιμο το σχέδιο εντός έξι μηνών

Καταστροφές στο Μάτι από την μεγάλη πυρκαγιά Φωτ.: Αγγελος Καλοδούκας

Ο Γιώργος Σταθάκης, υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, στην «Εφημερίδα των Συντακτών» για την επόμενη μέρα στο Μάτι:

«Αναλαμβάνουμε πρωτοβουλία για την πολεοδομική ανασυγκρότηση της πληγείσας περιοχής, με την εφαρμογή ενός νέου σχεδιαστικού εργαλείου οργάνωσης του χώρου, του Ειδικού Χωρικού Σχεδίου, η κατάρτιση του οποίου προβλέπεται και για την αντιμετώπιση φυσικών καταστροφών.
Το Ειδικό Χωρικό επιλέχθηκε για το Μάτι, καθώς επιτρέπει τη σύντομη θεσμοθέτηση του σχεδίου πολεοδομικής οργάνωσης της περιοχής, στη βάση του σεβασμού στην ανθρώπινη ζωή και το περιβάλλον.

Με την πολεοδόμηση της περιοχής θα προσδιοριστεί πλέον και ο χαρακτήρας της.
Το σχέδιο γενικής οργάνωσης θα είναι έτοιμο σε περίπου έξι μήνες, επιταχύνοντας με αυτόν τον τρόπο την ανασυγκρότηση της περιοχής που θα επιτρέψει και την υλοποίηση των απαραίτητων έργων υποδομής.

Στο πλαίσιο αυτό, θα δημιουργηθούν οδοί διαφυγής, ελεύθεροι κοινόχρηστοι χώροι, χώροι συγκέντρωσης του κοινού σε περίπτωση κινδύνου και εναλλακτικές προσβάσεις σε αυτούς, με την υιοθέτηση κατάλληλων πολεοδομικών εργαλείων».

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας