«Η Ελλάδα θα βρεθεί πολύ εύκολα εκτός Ευρώπης»

kritikos_alexandros.jpg

«Με κάθε λάθος δήλωση που κάνουν τώρα τα στελέχη της νέας ελληνικής κυβέρνησης αυξάνουν την εξάρτησή τους από τις αγορές, ενισχύουν τις θέσεις των δανειστών και κάθε λάθος κίνηση αυξάνει την εξάρτηση από τους δανειστές» σχολιάζει ο καθ. Αλ. Κρητικός

Ο Αλέξανδρος Κρητικός είναι ένας από τους γνωστότερους οικονομολόγους στη Γερμανία. Καθηγητής του Πανεπιστημίου του Πότσδαμ και στέλεχος του γερμανικού Ινστιτούτου Οικονομικών Ερευνών του Βερολίνου. Η ιδιότητά του αυτή, μαζί με το γεγονός ότι είναι Ελληνας, οδήγησε την Ενωση Ξένων Ανταποκριτών στη Γερμανία να τον καλέσει σε μια συζήτηση με δημοσιογράφους από όλο τον κόσμο, τις ημέρες που η νέα κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ αναλάμβανε τα καθήκοντά της.

Το ενδιαφέρον πολύ μεγάλο και να τι απάντησε ο Αλέξανδρος Κρητικός στις ερωτήσεις των ξένων ανταποκριτών.

• Αρχικά, τι πήγε λάθος;

«Υπήρξε μια πολύ άσχημη σχέση μεταξύ της τρόικας και των Ελλήνων. Δεν υπήρχε εμπιστοσύνη. Δεν δόθηκε ένα όραμα στους Ελληνες. Εκαναν λάθη και οι δύο μεριές, προκαλούσε οργή, όμως, ο τρόπος συμπεριφοράς της τρόικας. Κάθε κυβέρνηση στον κόσμο θα είχε προβλήματα με τη συμπεριφορά αυτή. Δεν συνεργάζεσαι για τόσο σοβαρά προβλήματα στέλνοντας e-mails».

• Γιατί άλλες χώρες, όπως η Πολωνία ή οι χώρες της Βαλτικής, που είχαν ανάλογα με την Ελλάδα προβλήματα, πήγαν πολύ καλύτερα;

«Γιατί στις χώρες αυτές οι κυβερνήσεις είχαν θέληση και νεότερο πολιτικά προσωπικό, με γνώσεις. Συνέδεσαν τις μεταρρυθμίσεις με ένα όραμα. Είπαν στους πολίτες, αρχικά θα πάμε άσχημα, αλλά μετά θα έχουμε πρόοδο. Στην Ελλάδα, δεν υπήρξαν υπουργοί με τις ανάλογες γνώσεις. Στην Ελλάδα, δεν υπήρξε όραμα. Κανείς δεν εξήγησε στον ελληνικό λαό τι πραγματικά πρέπει να γίνει. Η χώρα αυτή τη στιγμή δεν έχει πραγματική διαπραγματευτική δύναμη. Είναι σαν ένα μικρό αυτοκίνητο που τρέχει με πολύ μεγάλη ταχύτητα προς έναν τοίχο. Η Ελλάδα είναι το μικρό αυτοκίνητο και ο τοίχος είναι η Ε.Ε.».

• Και η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ;

«Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ ξεκίνησε πολύ άσχημα, ειδικά στο θέμα της συνεργασίας με τους ΑΝ.ΕΛΛ., ένα κατά βάση αντιευρωπαϊκό κόμμα. Ο Τσίπρας αναδείχτηκε με την υπόσχεση πως θα φορολογήσει τον πλούτο και θα χτυπήσει τη φορολογία. Ομως οι ΑΝ.ΕΛΛ. είναι ένα κόμμα που έχει στενές σχέσεις με την ολιγαρχία. Πρέπει ο ΣΥΡΙΖΑ να συνειδητοποιήσει τις συνέπειες των πράξεών του, δηλαδή ποιες δυνατότητες έχει και ποιες δυνατότητες έχουν οι εταίροι του. Ποιες καταστροφικές συνέπειες θα έχουν κάποιες κινήσεις σε σχέση με τις αγορές, πόσο δύσκολο θα είναι να δανειστεί ξανά η Ελλάδα. Με κάθε λάθος δήλωση που κάνουν τώρα, αυξάνουν την εξάρτησή τους από τις αγορές, ενισχύουν τις θέσεις των δανειστών και κάθε λάθος δήλωση, κάθε λάθος κίνηση, αυξάνει την εξάρτηση από τους δανειστές, αλλά και από τη Γερμανία».

Ο ίδιος εκτιμά πως πρέπει να συνεχιστούν οι μεταρρυθμίσεις και πως οι εταίροι θα προχωρήσουν σε κούρεμα, αλλά μόνον όταν διαπιστώσουν πως γίνονται πραγματικές μεταρρυθμίσεις. Κατά την άποψη του κ. Κρητικού, ρεαλιστικό θα ήταν ένα κούρεμα που θα έριχνε το ύψος του χρέους από το 175% του ΑΕΠ στο 120%. Οπως λέει, η Ελλάδα έκανε μέχρι στιγμής μεγάλα μεταρρυθμιστικά βήματα. Δεν έγινε όμως σχεδόν τίποτε για τους επιχειρηματίες, ενώ τεράστιο λάθος ήταν η αύξηση της φορολόγησης, ειδικά ο ΕΝΦΙΑ, που –όπως λέει– «ήταν μια πολύ εύκολη λύση, χτύπησε όμως τις φτωχότερες τάξεις και αύξησε το αίσθημα αδικίας στον ελληνικό λαό. Ουσιαστικά, ήταν μια φορολογία κατά των φτωχών Ελλήνων».

• Οσο για τον κ. Τσίπρα και τη νέα κυβέρνηση, τι γίνεται τώρα;

«Αναγκαίο είναι να απαντηθεί το τι θα γίνει με το νέο πρόγραμμα, πότε θα κλείσει και αν θα δοθεί παράταση. Αυτό, μαζί με το τι θα γίνει με τη ρευστότητα των τραπεζών, είναι αναγκαίο να απαντηθούν. Ο Τσίπρας λέει πως θέλει να πολεμήσει τις ελίτ και τους ολιγάρχες, αλλά είναι, για παράδειγμα, εναντίον του ανοίγματος των κλειστών επαγγελμάτων, κάτι που ευνοεί τις ελίτ. Εάν θέλει να τις πολεμήσει, πρέπει να μπει στον δρόμο των μεταρρυθμίσεων. Ούτε μπορεί να προσβλέπει σε πρόοδο με τον κρατικισμό. Νομίζω πως η πραγματικότητα θα τον οδηγήσει σε λίγο καιρό μακριά από τη θεωρία αυτή. Θα καταλάβει το πόσο εξαρτάται από τη χρηματοδότηση της Ε.Ε. Υπάρχει ο κίνδυνος μιας σύγκρουσης με ανοιχτό τέλος. Πρέπει, όμως, να του δοθούν και κάποια “δώρα”, από την πλευρά των Ευρωπαίων. Να έχει κάτι να δώσει στους ψηφοφόρους του».

• Πού έφταιγε η Γερμανία;

«Το μεγάλο λάθος της Γερμανίας ήταν πως έδωσε πολύ μεγάλο βάρος στη λιτότητα και δεν έκανε προτάσεις για ανάπτυξη και επενδύσεις. Επρεπε να το είχαν κάνει πέντε χρόνια πριν. Τα μέτρα λιτότητας ήταν αναγκαία, αλλά έπρεπε να είχαν συνοδευτεί με μέτρα για ανάπτυξη».

• Και, τέλος, τι μπορεί να γίνει εάν η Ελλάδα βγει από την ευρωζώνη;

«Θα είναι μεγάλη καταστροφή για την Ελλάδα και μικρότερη για τους υπόλοιπους. Για παράδειγμα, οι εξαγωγές της Γερμανίας προς την Ελλάδα είναι πολύ λίγες. Η Ελλάδα, όμως, θα γυρίσει πολλά χρόνια πίσω. Θα αναγκαστεί να τυπώσει δικό της νόμισμα, με πληθωρισμό τουλάχιστον στο 30%. Οι επιχειρήσεις θα φύγουν, αλλά και οι πολιτικές συνέπειες θα είναι πολύ σοβαρές. Η Ελλάδα θα βρεθεί πολύ εύκολα έξω από την Ευρώπη».