Η «ανάπτυξη» ευνοεί τον άπληστο

aplistia.jpg

Dreamstime

Άπληστοι άνθρωποι πάντα θα υπάρχουν. Το θέμα όμως είναι να μην είναι σε θέση να αποκτούν τόση δύναμη. 

Αυτή τη στιγμή το σύστημα επιβραβεύει τον άπληστο. Έτσι είναι σχεδιασμένο.  

Ο άπληστος συσσωρεύει πλούτο. Αγορές και τόκοι του επιτρέπουν να αυξήσει ραγδαία τον πλούτο του άκοπα, χωρίς να κάνει κάτι παραγωγικό.

Ενδεικτικά, με μέση απόδοση λίγο πάνω από 7%, κάποιος σχεδόν διπλασιάζει την περιουσία του κάθε 10 χρόνια (1,07 στη δύναμη του 10).  Σε 40 χρόνια την ...δεκαπενταπλασιάζει (1,07 ^ 40). Χώρια που αν τηρεί υπεράκτιους λογαριασμούς, αυτή η απόδοση είναι «καθαρό» κέρδος.

Πώς όμως λειτουργεί αυτός ο φαύλος κύκλος συσσώρευσης πλούτου, με ταυτόχρονη υφαρπαγή πλούτου από το σύνολο σχεδόν του πληθυσμού;  

Σε «φυσιολογικές» συνθήκες, όταν πέφτουν τα επιτόκια σε προθεσμιακές και ομόλογα, ανεβαίνουν τα χρηματιστήρια, και το αντίστροφο. Ο έχων, όταν τα επιτόκια είναι χαμηλά, «επενδύει» στις αγορές μετοχών, κι όταν πέφτουν, «επενδύει» στις αγορές ομολόγων και σε προθεσμιακές καταθέσεις. 

Επιπλέον, με τα παράγωγα μπορεί να έχει «μόχλευση» και να επιταχύνει περαιτέρω τη συσσώρευση πλούτου. Χώρια που στα παράγωγα, η αγορά «χονδρικής» δεν έχει καμία σχέση με την αγορά «λιανικής». Κι εκεί, ισχύουν εντελώς διαφορετικοί κανόνες.

Συμπερασματικά, τόκος και αγορές επιτρέπουν στον άπληστο να συσσωρεύει πλούτο (και δύναμη) και βήμα-βήμα να «χακάρει» τους θεσμικούς κανόνες προκειμένου να ευνοείται ο ίδιος, ολοένα και περισσότερο.  

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η κατάσταση των τελευταίων 8 ετών.  Σε μία αναιμική παγκόσμια οικονομία, ο δείκτης Dow Jones έχει πάει από τις 6.700 μονάδες στις 23.200, δηλαδή υπερτιπλασιάστηκε(!) Κι αυτό χάρη στην «ποσοτική χαλάρωση», που δεν είναι τίποτα λιγότερο από ρευστότητα για τον έχοντα, που την «επενδύει» με τη σειρά του στις αγορές.

Πώς ξετυλίγεται λοιπόν, η τελευταία πράξη αυτού του έργου; Το σύστημα έχει φτάσει στα όριά του.  Τα επιτόκια δεν μπορούν να ανέβουν γιατί η πραγματική οικονομία παραπαίει. Οι κεντρικοί τραπεζίτες μιλάνε για την ανάγκη αύξησης των επιτοκίων, αλλά αντιλαμβάνονται ότι δεν θα τους βγει. Τα χρηματιστήρια από την άλλη, πόσο ακόμα να ανέβουν;  

Εφόσον αποκλείσουμε ένα «αναπτυξιακό θαύμα» στην πραγματική οικονομία, που το μόνο που θα μπορούσε να πετύχει θα ήταν να δώσει μία ανούσια παράταση ζωής στο σύστημα, με ιδιαίτερα επιζήμιες επιδράσεις για το περιβάλλον (μέσω τεχνητής τόνωσης της υπερκατανάλωσης), τι άλλο μπορεί να συμβεί;

Ας το εξετάσουμε από τη σκοπιά του έχοντος: Ο έχων που έχει πολλαπλασιάσει την περιουσία του όλα αυτά τα χρόνια με το να «επενδύει» στην εικονική οικονομία των «αγορών», λογικό είναι να αισθάνεται ανασφάλεια. 

Εκείνο που επιθυμεί τώρα, είναι να μετατρέψει την περιουσία που έχει στα «χαρτιά» σε κάτι εμπράγματο, για να «κλειδώσει» την αξία.  Δεν είναι καθόλου τυχαίο λ.χ., που για το κλείσιμο της ελληνικής αξιολόγησης, προαπαιτούμενο είναι η διενέργεια των ηλεκτρονικών πλειστηριασμών. 

Είναι ξεκάθαρο πλέον ότι ασκούνται πιέσεις, για να οδηγηθούμε σε μία νεοφεουδαρχική τάξη πραγμάτων. Κι αντί να εστιάζουμε στη συστημική παθογένεια (τόκοι και αγορές), ακούμε συνεχώς για «ανάπτυξη, ανάπτυξη, ανάπτυξη». Το αναπτυξιακό αφήγημα δεν είναι τίποτα λιγότερο, από μία έμμεση ψήφος εμπιστοσύνης σε εκείνο που μας καταστρέφει.  

Εδώ ακριβώς είναι η παγίδα...

Το θέμα λοιπόν, είναι πώς μπορούμε να έχουμε ευημερία χωρίς την «αναπτυξιακή επιταγή» των αγορών και του τοκογλυφικού χρεοκρατικού συστήματος, μία “ανάπτυξη” που έτσι κι αλλιώς την καρπώνεται στο σύνολό της μία πολύ μικρή μειοψηφία; 

Είναι δίκαιο το ισοδύναμο της ενέργειας που αναλώνει κάποιος σε μία ολόκληρη ζωή, να την καρπώνεται ένας τρίτος με το πάτημα ενός κουμπιού;  

Για να μην μπούμε καν στο ότι το αναπτυξιακό δόγμα (όπου ανάπτυξη <=> υπερκατανάλωση) είναι κακό για το φυσικό περιβάλλον...

* Οικονομικός αναλυτής

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας