Εμφυτευμένος εφιάλτης

Ο Αμερικανός συγγραφέας Χένρι Μίλερ, έπειτα από δεκάχρονη παραμονή στο Παρίσι, επέστρεψε στην πατρίδα του το 1939, με την έναρξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου.

Μεσολάβησε ένα σύντομο πέρασμα από τη χώρα μας, καλεσμένος του Βρετανού συγγραφέα Λόρενς Ντάρελ (που ζούσε με την οικογένειά του στην Κέρκυρα από το 1935), ένα ταξίδι που τον ενέπνευσε για δύο κείμενά του: «Ο Κολοσσός του Μαρουσίου», που αναφέρεται στον Γιώργο Κατσίμπαλη, και «Πρώτες σημειώσεις από την Ελλάδα», που άφησε στον Γιώργο Σεφέρη.

Στην προσπάθειά του να ξαναγνωρίσει, να συμφιλιωθεί και να ξαναγαπήσει τον τόπο που τον γέννησε, οργάνωσε ένα μεγάλο ταξίδι στην αχανή χώρα του, μια περιήγηση που έμελλε να κρατήσει τρία χρόνια.

Σε αυτή τη μικρή «οδύσσεια» προσπάθησε να αγκαλιάσει τη σύγχρονη Αμερική, να επουλώσει παλιές πληγές, να εξοικειωθεί με τους ουρανοξύστες των μεγαλουπόλεων, να ζεστάνει το βλέμμα του σε απόμακρα, μοναχικά τοπία της ενδοχώρας, να κάνει νέους φίλους.

Στο τέλος δεν κρύβει την απογοήτευσή του. Στο βιβλίο του «Κλιματιζόμενος εφιάλτης», που αποτυπώνει συναισθήματα και εντυπώσεις, δεν μασά τα λόγια του.

Χρησιμοποιεί κοφτερή γλώσσα για να περιγράψει όψεις της καθημερινότητας: την εκτεταμένη οικολογική καταστροφή από τις μεγάλες επιχειρήσεις, τη φαυλότητα του καταναλωτισμού, τις τραπεζικές απάτες σε βάρος του απλού πολίτη («μας εξαπατούν με τα ίδια μας τα χρήματα», γράφει χαρακτηριστικά), τις άθλιες συνθήκες διαβίωσης και εργασίας των μεταναστών.

Μας μεταφέρει εικόνες όχι μιας νεωτερικής Γης της Επαγγελίας, αλλά μιας ζοφερής, εφιαλτικής, νεωτερικής κόλασης. «Ο κόσμος μας είναι κόσμος πραγμάτων… Πουθενά αλλού στον κόσμο δεν είναι τόσο απόλυτο το διαζύγιο ανάμεσα στον άνθρωπο και τη φύση», τονίζει εμφατικά. Το μόνο χειρότερο σε όλα αυτά είναι το πόσο επίκαιρα ηχούν σήμερα αυτά τα λόγια, το πόσο προφητικά αποδεικνύονται.

Οι παραπάνω, όχι ιδιαίτερα ευχάριστες, σκέψεις αναδύθηκαν λόγω της είδησης ότι αρκετοί εργαζόμενοι εταιρείας στη Σουηδία δέχτηκαν να εμφυτευθεί στο σώμα τους, κάπου μεταξύ αντίχειρα και δείκτη, μια μικρή ηλεκτρονική συσκευή που τους επιτρέπει να ανοίγουν αυτόματα πόρτες, να επικοινωνούν με ηλεκτρονικές συσκευές και άλλα συναφή. Στην εταιρεία αυτή στήνεται ολόκληρη γιορτή όταν ένας εργαζόμενος δεχτεί την εμφύτευση.

Από τις φορητές περνάμε πλέον στις ενσωματωμένες στον ανθρώπινο οργανισμό συσκευές επικοινωνίας, που όποιες «ευκολίες» και να παρέχουν, ταυτόχρονα καθιστούν ευκολότερο τον περιορισμό της ατομικής ελευθερίας, τον έλεγχο της ιδιωτικότητας, την υποκλοπή αυστηρά προσωπικών δεδομένων. Σπουδαίο μέλλον! Ο εφιάλτης της ανελευθερίας μας είναι πλέον εμφυτευμένος.

* επίκουρος καθηγητής Ιατρικής Φυσικής Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας

Μέλος της
ΕΝΕΔ